Μια τηλε-χρονιά πιο χαμηλά, πιο χαμηλά, πιο χαμηλά…

Ήταν η χρονιά της φρουτο-υστερίας, με την τηλεοπτική φαντασμαγορία να
καταπίνει τη σύνεση και την ψυχραιμία προκαλώντας αλυσιδωτές αντιδράσεις ακόμη
και στην πολιτική. Ήταν η χρονιά του Βατερλώ των «Μπιγκμπράδερ», μόλις δύο
άντεξε η εγχώρια αγορά και ούτε που θυμόμαστε τα φιντάνια που ξεφύτρωσαν στους
μπιγκμπραδερικούς καναπέδες με ιδιαίτερο ταλέντο στο ολοήμερο ξύσιμο. Τα
αντικατέστησαν παρόμοιες κλειστοφοβικές εκπομπές αυτοέκθεσης, όπως το «Fame»,
με περισσότερη σκηνοθεσία, όπου ημιταλαντούχοι, χτυπημένοι από το μικρόβιο της
δημοσιότητας και του σταρ σύστεμ, διαγκωνίζονται στους κλειστούς χώρους μιας
υποτιθέμενης ακαδημίας ταλέντων, ελπίζοντας πως θα αποτελέσουν την επόμενη
φουρνιά αναλώσιμων σουξεδιάρηδων των δισκογραφικών. Η χρονιά της «Φάρμας», που
μετέτρεψε τη νοσταλγία για τη ζωή στη φύση σε υπερθέαμα και τις δυσκολίες της
επιβίωσης στα λιβάδια σε ψυχοπαθολογικό παιχνίδι εξάρτησης – μίσους ανάμεσα
στα μέλη της ομάδας.

Ήταν η χρονιά των σιλικονούχων καλλονών, Στέλλας, Γιούλης και
τρανσέξουαλ Τζένης, που έκαναν καριέρα αλληλοϋβριζόμενες στο πλαίσιο των τρας
– σόου ορισμένων δελτίων ειδήσεων. Η χρονιά των τρομομαϊντανών, όλων αυτών που
παρήλαυναν επί ένα ολόκληρο καλοκαίρι από τα τηλεπαράθυρα αναλύοντας
τρομοσενάρια, μετατρέποντας την υπόθεση της τρομοκρατίας σε υπερκαταναλωτικό
σόου ονοματολογίας. Ήταν η χρονιά που η τηλεοπτική δημοσιογραφία επιδόθηκε σε
μία ακόμη δημόσια ψυχανάλυση, κάνοντας θέαμα τον εαυτό της. Η χρονιά του
τηλεοπτικού Μουντιάλ, που απέδειξε οριστικώς στους φιλάθλους πως το ποδόσφαιρο
μετατρέπεται χάρη στην παγκόσμια τηλεοπτική του αναμετάδοση σε όπλο εμπορικής
διπλωματίας. Ήταν επίσης η χρονιά των τηλεοπτικών δημοτικών και νομαρχιακών
εκλογών, που μετέτρεψε την υπόθεση της τοπικής αυτοδιοίκησης σε λυσσαλέα μάχη
μεταξύ των δύο μεγάλων κομμάτων για τους δύο μεγαλύτερους δήμους, η οποία
δόθηκε σε λασπερά πεδία προσωπικών επιθέσεων.

Κατόπιν όλων αυτών, η κρατική τηλεόραση βρίσκει πεδίο να αναπτύξει τη νέα
δυναμική της και κάνει τα πρώτα βήματα αντεπίθεσης με καλές μεταγραφές,
εκπομπές έρευνας και ρεπορτάζ και κυρίως ανανεωμένη διάθεση. Ονόματα όπως του
Παύλου Τσίμα, του Γιώργου Κουβαρά, του Τάσου Τέλλογλου, προστίθενται σε εκείνα
της Μαρίας Χούκλη, αλλά και των παλαιότερων Στέλιου Κούλογλου, Σταύρου
Θεοδωράκη και μαζί με το δίδυμο των Καρπετόπουλου – Πανούτσου, που κατά τη
διάρκεια του Μουντιάλ πρόσφεραν μια καλτ ενημερωτική εκπομπή για το ποδόσφαιρο
αφήνοντας εποχή στο είδος, δείχνουν ότι η κρατική τηλεόραση αποκτά μια
δημοσιογραφική ομάδα που της δίνει προοπτική στην τηλεθέαση.

Πάντως, αν χαρακτηρίζαμε με μία μόνο λέξη το κλίμα της εγχώριας τηλεόρασης στη
διάρκεια της χρονιάς που φεύγει, θα λέγαμε ότι ήταν κουτσομπολίστικο.
Τηλεόραση κλειστοφοβική, μίζερη, ανέδειξε σε φορείς της εθνικής σκέψης για
οποιοδήποτε ζήτημα, από τα μπιγκμπραδεροπαίχνιδα μέχρι τις εκλογές και την
υπόθεση της 17Νοέμβρη, ένα μικρό θίασο τηλεμαϊντανών, με πρώτα ονόματα τούς
Τράγκα – Κακαουνάκη, αλλά και Καρατζαφέρη, Σπύρο και Γιώργο, από διαφορετικές
σκοπιές, Λυκουρέζο, Κούγια κ.λπ. – ανθρώπους που διά της διαρκούς τηλεοπτικής
προβολής τους έχουν αναδειχθεί σε παραγωγούς των απόψεων της κοινής γνώμης και
των σύγχρονων νοοτροπιών και συμμετέχουν στην παραγωγή του τηλεπολτού.

Η μπιγκμπραδερική υστερία

Ε, ρε, μεγαλεία ο Τσάκας τη στιγμή τού «δοξάστε με». Μια στιγμή ήταν και πέρασε…

Η χρονιά ξεκίνησε με τον αστερισμό του μπιγκμπραδερισμού στο ζενίθ. Το έθνος
των τηλεθεατών κάνει Πρωτοχρονιά με τον Τσάκα να αναποδογυρίζει το τραπέζι του
μπιγκμπραδερόσπιτου μόλις ακούει τη μεγαλειώδη νίκη του – αλήθεια πού; Πήρε τα
50 εκατομμύρια, επέδειξε την αντροφιλία του με τον Πρόδρομο, οι δυο τους
φωτογραφίστηκαν, έδωσαν τροφή σε δελτία ειδήσεων και κουτσομπολίστικες
εκπομπές μέχρι που το αστέρι τους θάμπωσε – ο Πρόδρομος κάνει καριέρα σε
πίστες, το ίδιο και η Δώρα προωθούμενη και από τον Ανδρέα Μικρούτσικο που το
παίζει μπιγκμπραδερο-μέντορας.

Αρχίζει εσπευσμένως το «Μπιγκ Μπράδερ 2», καθώς ο ΑΝΤ1 που μεσουράνησε με το
πρώτο στην τηλεθέαση επιθυμεί να ανταγωνιστεί στο ίδιο πεδίο το Mega που
ξεκινάει την προβολή του «Μπαρ».

Στο τελευταίο αναδεικνύεται νικητής ένας τρισχαρούμενος, επιδεικτικά μυώδης
Κρητικός, ο Ανδρέας, αφού προηγούνται τα γνωστά αλληλομαχαιρώματα μεταξύ των
παικτών, που έχουν αποστολή να λειτουργούν ένα μπαρ συμβιώνοντας τις υπόλοιπες
ώρες σε ένα σπίτι. Πάθη, μίση, ίντριγκες, φιλίες καρδιάς, άφθονο σόου
καβγάδων, ο ανθρώπινος εαυτός στη χειρότερη εκδοχή του, που παρουσιάζεται με
το λούστρο της δημοσιότητας.

«Φάρμερς» και σουξεδο-κλώνοι

Φίρμα κιόλας η Άσπα (Fame Story, ΑΝΤ1) για το φαρμάκι που στάζει, αλλά έχει καταλάβει το παιχνίδι του σουξέ…

Η μπιγκμπραδερική συνταγή, με τα έντονα συστατικά του ξεφλουδίσματος της
ανθρώπινης ψυχοσύνθεσης μπροστά στον φακό, παρά την πλήξη που προκαλεί μετά
την ολοκλήρωση του κάθε κύκλου στο κοινό αποδεικνύεται τόσο προσοδοφόρα για τα
κανάλια, που φυσικά δεν την εγκαταλείπουν. Αλλάζει το περιτύλιγμα,
τροποποιείται το σενάριο και νέες εκδοχές «παιχνιδιών» εμφανίζονται.

Η «Φάρμα» για το Mega, αποτελεί έναν ιδανικό συνδυασμό ζωής στη φύση,
αγροτικού τουρισμού, απομόνωσης, αρένας όπου «σφάζονται» τα παλικάρια για την
παραμονή τους στα λιβάδια. Και όλα αυτά με το αμπαλάζ μιας εξαιρετικής
παραγωγής, που συνίσταται στο εξαιρετικό κάστινγκ – έχουν επιλεγεί με προσοχή
οι χαρακτήρες, ώστε να επιτευχθούν οι συνδυασμοί οι οποίοι θα απελευθερώσουν
συναισθήματα και αντιπαλότητες – και σοφούς όρους παιχνιδιού που οδηγούν στην
αλληλοεξόντωση τους φάρμερ χωρίς καν να ψηφίζει το κοινό.

Το «Fame story» του ΑΝΤ1 υπόσχεται σε αγόρια και κορίτσια με σχετικά φωνητικά
προσόντα να πραγματοποιήσουν το όνειρό τους να γίνουν οι κλώνοι σουξεδιάρηδων
σταρ της πίστας. Κλείνονται σε ένα είδος ακαδημίας, όπου καλούνται να
παρακολουθήσουν μαθήματα ερμηνείας και φωνητικής, ζουν στο ίδιο σπίτι,
φουντώνουν οι ανταγωνισμοί, δημιουργούνται οι κλίκες και κάθε Κυριακή σε ένα
σόου σε απ’ ευθείας μετάδοση επιδεικνύουν οι μαθητές την πρόοδό τους
τραγουδώντας γνωστά σουξέ και βαθμολογούμενοι από κοινό και κριτική επιτροπή.
Η αναπαραγωγή του κλίματος αιματηρού ανταγωνισμού που επικρατεί στον χώρο της
σόου μπίζνες δημιουργεί αίσθημα ασφυξίας στους παίκτες, που ξεσπαθώνουν με
καβγάδες μεταξύ τους, αλλά και με τους καθηγητές τους, προσφέροντας άφθονο
θέαμα αρένας.

Το «Gym show» του Star δεν ευδοκίμησε, καθώς δεν είχε να προσφέρει τίποτε
εκτός από ασκήσεις αεροβικής, της ομάδας, η οποία συμβίωσε για λιγότερο από
ένα μήνα.

Τρομολαγνικά σόου

Είπε-ξείπε ο Σάββας και μετά ξανά λέει και ξελέει· καλά κάνει, αφού έχει αναδειχθεί σε βεντέτα του τρομοθεάματος

Με τον ίδιο τρόπο που το θέαμα των φλεγόμενων πύργων της Νέας Υόρκης την 11η
Σεπτεμβρίου του 2001 καθόρισε έναν παγκόσμιο κύκλο τρομοθεαμάτων, που
αξιοποιήθηκαν παντοιοτρόπως από τη διεθνή πολιτική και τη διπλωματία, η
εγχώρια τηλεόραση αξιοποίησε την υπόθεση της 17 Νοέμβρη.

Και μπορεί να μην υπήρχαν πλάνα από την έκρηξη της βόμβας στα χέρια του Σάββα
Ξηρού, αλλά το γεγονός είχε τα αποτελέσματα στο τηλεοπτικο – πολιτικοκοινωνικό
πεδίο του ωστικού κύματος από ατομική έκρηξη. Σαρώθηκαν κανόνες ενημέρωσης,
συνειδήσεις, ιδεολογίες, επιχειρήθηκε ακόμη και η ενοχοποίηση αγώνων για τη
δημοκρατία, λίγο έλειψε να ενοχοποιηθεί και η ίδια η δημοκρατία, ενώ το
φαντασμαγορικό υπερθέαμα ακολούθησε τους όρους της μπινλαντενικής εποχής –
κυνήγι μαγισσών, προσωπολόγοι, παραθυρολάγνοι, αναλυτές εκ του προχείρου και
εκ του πονηρού. Σάββας, Χριστόδουλος, Κουφοντίνας, Αλίσια Ρομέρο Κορτέζ,
Σωτηροπούλου, Γιωτόπουλος, Μαϊτέ Πεϊνό, Τζωρτζάτος και λοιποί γίνονται τα
πρόσωπα μιας εθνικής τρομοσαπουνόπερας, με ενθουσιώδεις αφηγητές της ιστορίας
τούς Τράγκα – Κακαουνάκη.

Τα ελαττώματα στην εθνική μνήμη και τη μιντιακή συμπεριφορά που
κληρονόμησε η βιαστική ανασυγκρότηση του δημοκρατικού κράτους στη
μεταπολίτευση αναδεικνύονται εκτυφλωτικά από τα τηλεπαράθυρα. Παντός είδους
νοσταλγοί αστυνομοκρατούμενου κράτους και αριστεροφάγοι επιδεικνύουν με κάθε
άνεση τις ιδεολογικές τους αρνήσεις για τη δημοκρατία, με άλλοθι μια
τρομοκρατία που αποκαλύπτει επίσης ιδεολογικοπολιτική σύγχυση στους κόλπους
της. Το θέαμα της σύγχυσης αποδεικνύεται άκρως τηλεοπτικό και δίνει την
ευκαιρία να αναλάβουν και πάλι τηλεοπτική δράση οι τηλε-Ζορό τύπου Μάκη
Τριανταφυλλόπουλου με τη θεαματική αυταρέσκεια του προστάτη του εθνικού
δημοκρατικού φρονήματος. Η τηλεφωνική συνέντευξη του Σάββα Ξηρού επιχειρεί να
δώσει τη διάσταση της αμφιβολίας στον τρόπο της μεθόδευσης των
τρομοαποκαλύψεων.

Ο Δημοσιογράφος, όπως αποκαλεί τον εαυτό του στα τηλεπαράθυρα όπου
φιλοξενείται ο Μάκης Τριανταφυλλόπουλος, υπερασπίζεται την ειλικρίνεια της
συνέντευξης και εμμέσως τών όσων ισχυρίζεται ο Ξηρός, υπερασπιζόμενος έτσι και
ο ίδιος την αυτοσχέδια τηλεοπτική του περσόνα, που συνίσταται από στοιχεία
μεταπολιτευτικού αντιχουντικού οίστρου – όπου κάθε Σώμα Ασφαλείας εξ ορισμού
ύποπτο – με στοιχεία προστάτη των αδυνάτων και φυλακισμένων. Η στάση του
προκαλεί την μήνιν έτερου ερευνητή και κατόχου της μοναδικής τρομο-Αλήθειας,
του Νίκου Κακαουνάκη, – και οι δυο τους συγκρούονται εξ αποστάσεως πλην
θεαματικώς στα μαρμαρένια αλώνια της τρομοσεναριολογίας.

Η δημοσιογραφία στο ντιβάνι

Η υπόθεση της τρομοκρατίας έγινε η αφορμή να ξεσπάσουν καβγάδες με αφορμή την τήρηση η μη της τηλεοπτικής δεοντολογίας

Μέσα στον κυκεώνα των καθημερινών αποκαλύψεων και την υστερία τού ποιος θα
αποκαλύψει πρώτος όσα όφειλε και δεν όφειλε με στόχο την τηλεθέαση και την
προσωπική προβολή του, αρχίζουν οι συνήθεις εσωτερικοί κραδασμοί στο
δημοσιογραφικό σώμα, οι οποίοι αναδεικνύονται από τα τηλεπαράθυρα, όπως το
θέαμα του σεισμού ή των πλημμυρών. Όπως κάθε φορά που ένα μεγάλο εθνικό
γεγονός προκαλεί κρίση στους δημοσιογραφικούς κόλπους, καθώς αποκαλύπτει τα
κενά ωριμότητας και συναίσθησης των κανόνων που επικρατούν σε αυτούς, έτσι και
η υπόθεση της τρομοκρατίας γίνεται η αφορμή να ξεσπάσουν καβγάδες με αφορμή
την τήρηση η μη της δεοντολογίας.

Οι μισοί κατηγορούν τους άλλους μισούς για περιορισμένο πεδίο έρευνας, για
συνεργασία με την Αντιτρομοκρατική, για αντιδεοντολογικές αποκαλύψεις, καθώς
ονόματα που αναφέρονται από δελτία ειδήσεων σπιλώνονται ως συνεργάτες της 17Ν.
Με κορυφαίους των συγκρούσεων τούς Κακαουνάκη – Τριανταφυλλόπουλο, μια
φαντασμαγορική τραμπάλα μεταξύ εκείνων που είναι υπέρ της στάσης του πρώτου
και εκείνων που υποστηρίζουν τον δεύτερο εκτοπίζει το θέμα της τρομοκρατίας.
Στη δεδομένη ψυχοπαθολογία της λειτουργίας του τηλεθεάματος εμπλέκεται και η
εκμετάλλευσή της από τους συμπαθούντες – έτσι εμφανίζονται – τη 17Ν, που
εκμεταλλεύονται τα επιχειρήματα των ψύχραιμων για να απειλήσουν τους
σούπερσταρ του καβγά.

Οι δεύτεροι με τη σειρά τους εκμεταλλεύονται τις απειλές για να προβάλουν
αγωνιστικό και ασυμβίβαστο πνεύμα ως ήρωες του ρεπορτάζ – Κακαουνάκης, Πιπιλή
(τι σύμπτωση, κατέβαινε και υποψήφια στις δημοτικές) κ.λπ. – και η μικρή οθόνη
γίνεται ένα είδος τηλεντιβάνι του ψυχαναλυτή, όπου οριζοντιώνεται η
τηλεδημοσιογραφία και αφηγείται τους συγκινητικούς καημούς της.

Φρουτοσαλάτες

Τα φρουτάκια τα θυμόμαστε; Είχαν συγκλονίσει το έθνος π.Τ. – προ Τρομοκρατίας…

Θέμα που πάθιασε το πανελλήνιο η υπόθεση των φρουτακίων, προφανώς όχι μόνον
για τις θεαματικές τριανταφυλλοπούλειες διαστάσεις της, αλλά γιατί το μικρόβιο
του τυχερού παιγνίου είχε προσβάλει μεγάλες κατηγορίεςπληθυσμού. Η αποκάλυψη
της φρουτοαλυσίδας που έσφιγγε τις τσέπες των αθώων πολιτών χρησιμοποίησε όλες
τις μεθόδους του τηλεοπτικού σκοταδισμού – κρυφές κάμερες, ανώνυμες
καταγγελίες, συναισθηματικολαγνικά ξεσπάσματα – προκαλώντας πολιτικές
αντιδράσεις. Ο βουλευτής Αλέκος Χρυσανθακόπουλος «συνελήφθη» παίζων
φρουτοπόλεμο απο την τριανταφυλλοπούλεια κρυφή κάμερα. Η αντίδραση στην κύρωση
ήταν άμεση. Η φαντασμαγορία της καταγγελτικής τηλεόρασης οδήγησε μέχρι και
στην απόπειρα να προκληθεί μέγιστη πολιτική κρίση εμπλέκοντας τον ίδιος τον
Πρόεδρο της Δημοκρατίας – με εκπομπή που έκανε ο Σπύρος Καρατζαφέρης στο
Extra.

Χιούμορ… αποσυμπιεστικό

Σιγά να μη γλίτωνε από τον Μητσικώστα το «ολυμπιακό πνεύμα»

Το χιούμορ αποδεικνύεται η μοναδική μέθοδος αποσυμπίεσης του φορτισμένου
τηλεθεατή με το σουξέ του Γιώργου Μητσικώστα και της ομάδας του.
Μεταμφιέζεται, μιμείται φωνές, ατάκες, σπάει πλάκα με τους τηλεστάρ και τα
πρόσωπα των δελτίων ειδήσεων, των ριάλιτι τηλεπαιχνιδιών και εμείς μαζί του.
Γίνεται ο μεσολαβητής του γέλιου που ενώνει τους απανταχού τηλεθεατές την ώρα
που παρακολουθούν τα τηλεοπτικά ευτράπελα και μη, ξεσπαθώνει για χάρη μας για
τα ελαττώματα του τηλεοπτικού περιβάλλοντος, σαρκάζει τις μιντιακές υπερβολές
και τους πρωταγωνιστές τους που την ψωνίζουν. Ωστόσο, δεν μπορεί αλλιώς,
αποτελεί μέρος του τηλεθεάματος, τρέφεται από αυτό και το στηρίζει.

Ένα «ταίρι» για σουξέ

Το όνειρο των απανταχού στρουμπουλών δικαιώθηκε από τη Βίκυ Σταυροπούλου, που είπε «είσαι το ταίρι μου» στον Αλέξη Γεωργούλη

Δυστυχώς, το σουξέ της σειράς «Είσαι το ταίρι μου» δεν βρήκε συντροφιά στον
πίνακα θεαματικότητας των τηλεοπτικών σειρών της χρονιάς. Ήταν η μόνη που μέσα
στην μπιγκμπραδερική υστερία κατάφερε να κερδίσει το κοινό με την τρυφερή,
σύγχρονη υπόθεσή της και τη σοφή επιλογή των πρωταγωνιστών, που ήταν άφθαρτα
τηλεοπτικώς πρόσωπα. Η ιστορία της χοντρούλας, ασχημούλας (Βίκυ Σταυροπούλου),
που αλλάζει ρόλο με την ωραία και ερωτεύσιμη (Κατερίνα Λέχου) και εμφανίζεται
στην οικογένεια του αρραβωνιαστικού της δεύτερης (Αλέκος Συσσοβίτης) ως
μέλλουσα νύφη υπήρξε όχι μόνο πρωτότυπη, αλλά δικαίωσε τα όνειρα και τους
καημούς των απανταχού εύσωμων, μια και στο τέλος κερδίζει και τον
γοητευτικότερο της σειράς (Αλέξης Γεωργούλης). Οι επιμέρους ρόλοι
καλοφτιαγμένοι, όπως αυτός του Βασίλη Χαραλαμπόπουλου που, αν και απλοϊκό,
ασχημούλι αγόρι, καταφέρνει να ζήσει μια ερωτική ιστορία με την ωραία
(Κατερίνα Λέχου), ή του Λάζαρου (Άρης Σερβετάλης) του συγκατοίκου του, με το
απίθανο κατοικίδιο, το ιγκουάνα-Μήτσο, και τη φρικιάρικη συμπεριφορά.

Πήραν την κατιούσα

Οι έρευνες μίλησαν φέτος και για πτώση ή «αλλαγή» της τηλεθέασης. Σε ποσοστό
11,2% μειώθηκε η τηλεθέαση τα τελευταία τρία χρόνια, ή κατά 28 λεπτά
ημερησίως, σύμφωνα με έρευνα της εταιρείας μετρήσεων Taylor Nelson. Ενώ έρευνα
της AGB Hellas «επιβεβαίωσε τη σχεδόν μηδενική δυνατότητα αύξησης της
συνολικής τηλεθέασης» και άλλη (της ίδιας εταιρείας) διαπίστωσε πως μειώθηκαν
οι νεώτεροι τηλεθεατές και αυξήθηκε ο χρόνος τηλεθέασης μόνον για τους άνω των
65 ετών!