Μια ασημόπετρα στην άκρη του Αιγαίου

Η ομορφιά του Σουνίου όλες τις ώρες και τις ημέρες είναι ανεξάντλητη κι έχει υμνηθεί από πολλούς

Η λέξη Σούνιο σήμαινε αρχικά ασημένιο, όπως φαίνεται στα κείμενα της
μυκηναϊκής Γραμμικής Γραφής Β’. Δικαιολογημένα, αφού ο βράχος λάμπει σαν
ασημόπετρα στην άκρη του Αιγαίου και των αργυρούχων κοιτασμάτων της
Λαυρεωτικής.

Στην περίπτωση του Σουνίου δεν ισχύει το επιχείρημα «έχουμε πάει». Η
ομορφιά του όλες τις ώρες και τις ημέρες είναι ανεξάντλητη. Την ύμνησαν πολλοί
– από τον Όμηρο και τον Ευριπίδη μέχρι τον Μπάυρον και τον Σεφέρη. Μα το πιο
ωραίο, που ταιριάζει γάντι στο Σούνιο, το έχει γράψει ο Ελύτης: «Ένα δειλινό
στο Αιγαίο περιλαμβάνει τη χαρά και τη λύπη σε τόσο ίσες δόσεις που δεν μένει
στο τέλος παρά η αλήθεια».

Μπάνιο: Στην περίπτωση που προτιμάτε από τις αρχαιότητες την ποίηση που
μπορεί περικλείει μια βουτιά στα γαλάζια νερά, το Σούνιο προσφέρεται εξίσου,
αν κάνετε στάση για μια βουτιά στα Λεγρενά, την αρχαία κοιλάδα του Χάρακα.

Για όσους τα θέλουν όλα: Προτείνουμε πρώτα επίσκεψη στον ναό του
Ποσειδώνα, κατόπιν βόλτα στα ερείπια του φρουρίου και του μικρού οικισμού που
το περιβάλλει, κατόπιν αναψυκτικό με θέα στο πέλαγος από το παρακείμενο
περίπτερο και με τη δύση του ηλίου – πίσω από τις βραχονησίδες του Σαρωνικού –
βραδινό μπάνιο.

Ο Ναός του Ποσειδώνα, από λευκογάλανο μάρμαρο της Αγριλέζας, στέκεται
στο ύψος του από το 450-440 π.Χ. – και σ’ αυτόν οφείλεται και το άλλο όνομα
του Σουνίου: Κάβο Κολόνες. Κάποιες από αυτές τις ιδιαίτερα λεπτές δωρικές, με
τις 16 ραβδώσεις, έχουν αναστηλωθεί, αλλά είναι αξιοθαύμαστο το πώς διασώθηκαν
σε δύο πυκνές σειρές, ενώ με εξαίρεση τις παραστάδες όλος ο σηκός του ναού
έχει καταστραφεί.

Άγνωστος παραμένει ο αρχιτέκτονάς του, αν και από κάποιες τεχνικές
λεπτομέρειες αποδίδεται στον ίδιο που σχεδίασε τον ναό του «Θησείου».

Αρχαϊκή εποχή: Στην άκρη του Σουνίου μπορούσες να δεις τον βωμό του
θεού, γιγάντια αγάλματα κούρων, ανάγλυφα. Ο πρώτος δωρικός ναός χτίστηκε πριν
από το 480 π.Χ. Ήταν από πωρόλιθο και καταστράφηκε όταν οι Πέρσες κατέλαβαν
την Αττική το 480 π.Χ.

Ξαναχτίστηκε από μάρμαρο στην ίδια θέση, περίπτερος με 6Χ13 κίονες πάνω
στην πώρινη κρηπίδα του παλιότερου ναού. Τα γλυπτά ήταν από ευαίσθητο,
πολύτιμο, παριανό μάρμαρο, που οι επιφάνειές τους καταστράφηκαν από τους
ισχυρούς ανέμους και το αλάτι.

Πλαισιώθηκε από στοές – σ’ αυτόν ανήκουν τα περισσότερα σκόρπια μάρμαρα
γύρω – και διαχωρίστηκε από το φρούριο που τον περιβάλλει με περίβολο και με
τα μνημειακά προπύλαια από μάρμαρο που διασχίζουμε για να φθάσουμε ως τις
κολόνες.

Μύθοι πολλοί συνδέονται με τη νοτιότερη άκρη της ηπειρωτικής Ελλάδας
που αφιερώθηκε στον Ποσειδώνα από τους Αθηναίους για να τον… παρηγορήσουν
που χάρισαν την Ακρόπολη στη θεά Αθηνά. Ο γνωστότερος είναι ο μύθος του
βασιλιά Αιγαία που αυτοκτόνησε από το Σούνιο πέφτοντας από ύψος 60 μ. στο
αφρισμένο πέλαγος σαν είδε να πλησιάζει το καράβι από την Κρήτη με τα μαύρα
πανιά και πίστεψε ότι ο γιος του Θησέας είχε σκοτωθεί. Ο Αιγέας κέρδισε βέβαια
μια άλλη αθανασία, αφού η θάλασσα πήρε το όνομά του – Αιγαίο.

Φρούριο: Το Σούνιο οχυρώθηκε με τα διπλά ισοδομικά τείχη μήκους περίπου
μισού χιλιομέτρου – που τα βλέπουμε πιο κάτω από τον ναό και γύρω από τον λόφο
– το 413 π.Χ., εξαιτίας του Πελοποννησιακού Πολέμου. Το ενίσχυαν τετράγωνοι
πύργοι ενώ στο λιμάνι υπήρχαν νεώσοικοι, προβλήτες μισοβυθισμένες και άλλες
εγκαταστάσεις ανάλογες με τη μεγάλη στρατηγική και εμπορική σημασία αυτής της
θέσης – ιδιαίτερη αξία είχε το εμπόριο σιταριού. Το φρούριο ήταν ένα από τα
πέντε σπουδαιότερα της Αττικής.

Διασπορά: Ένας σπόνδυλος μιας κολόνας του Σουνίου βρίσκεται στο βάθρο
της προτομής του 6ου δούκα του Ντεβονσάιρ, στο Τσάτσγουορθ, και στη Βενετία
βρίσκεται το κιονόκρανο και πέντε σπόνδυλοι από άλλον κίονα. Άλλοι τρεις
σπόνδυλοι βρίσκονται στη συλλογή του Καρόλου της Πρωσίας, στο Πότσνταμ.

Θέα: Προς τη Μακρόνησο, το πιο κοντινό νησί (ανατολικά), τη βραχονησίδα
Άγιος Γεώργιος (11 χλμ. νότια), νοτιοανατολικά την Κέα, την Κύθνο, τη Σέριφο,
και τη Μήλο όταν ο καιρός είναι καλός, δυτικά την Αίγινα και τις ακτές της Πελοποννήσου.

INFO

Ωράρια: καθημερινά από 10 π.μ. μέχρι τη δύση του ηλίου (έως και τις 30
Σεπτεμβρίου)

Είσοδος: 4 ευρώ και μειωμένο (για τους άνω των 65 ετών) 2 ευρώ.
Ελεύθερη είσοδος για νέους μέχρι 18 ετών, φοιτητές της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στρατιώτες