Αλλάζουν όλα σε οικόπεδα και ανέγερση οικοδομών

Τη σταδιακή μείωση του συντελεστή δόμησης, τον περιορισμό των κατατμήσεων
γης και την κατάργηση της εκτός σχεδίου δόμησης μέσα στα ερχόμενα πέντε χρόνια
περιλαμβάνει η νέα πολιτική γης την οποία προτίθεται να εφαρμόσει το ΥΠΕΧΩΔΕ
σε όλη τη χώρα προκειμένου να μπει τέλος στην αναρχία που επικρατεί σε πολλές
περιοχές.

Για την αποζημίωση των θιγόμενων ιδιοκτητών μελετάται να μειωθεί στο ήμισυ
ο φόρος μεταβίβασης των ακινήτων και να αυξηθεί ο φόρος ακίνητης περιουσίας,
να δημιουργηθεί Τράπεζα Γης του Δημοσίου για την αντικατάσταση των οικοπέδων
που θα χαθούν και να επεκταθεί ο αστικός αναδασμός.

Πρόκειται για ορισμένα από τα μέτρα-τομές που περιλαμβάνει η μελέτη
«Πολιτική γης στην Ελλάδα», την οποία είχε αναθέσει το ΥΠΕΧΩΔΕ στο
Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας το 1995 και ολοκληρώθηκε πρόσφατα. Η μελέτη αυτή
παραδόθηκε στο ΥΠΕΧΩΔΕ και αναμένεται να πάρει τη μορφή θεσμικού πλαισίου για
τη χωροταξική οργάνωση του περιβάλλοντος και των δικαιωμάτων ιδιοκτησίας των
πολιτών σε όλη τη χώρα.

Στόχος του ΥΠΕΧΩΔΕ είναι να προσαρμοσθεί η Ελλάδα στα πρότυπα της αειφόρου
ανάπτυξης για την προστασία του φυσικού και δομημένου περιβάλλοντος και να
εξασφαλισθεί ένα σύστημα δόμησης που θα έχει ίδιους κανόνες για όλους.

Μέχρι το τέλος του χρόνου, σύμφωνα με πρόσφατες εξαγγελίες της υπουργού
ΠΕΧΩΔΕ κ. Βάσως Παπανδρέου, θα αλλάξουν όλα στην ανέγερση οικοδομών
προκειμένου να επιταχυνθεί η έκδοση οικοδομικών αδειών και να περιοριστεί η
γραφειοκρατία στις πολεοδομίες.

Σήμερα, οι πολεοδομίες περιλαμβάνονται ανάμεσα στους πέντε τομείς που
ταλαιπωρούν τους πολίτες. Στόχος είναι οι οικοδομικές άδειες να εκδίδονται σε
πέντε ημέρες, με ευθύνη του μηχανικού, όπως στις άλλες ευρωπαϊκές χώρες, ενώ
οι πολεοδομίες θα μετατραπούν σε ελεγκτικούς μηχανισμούς.

Παράλληλα, προωθείται η κωδικοποίηση της πολύπλοκης νομοθεσίας για την έκδοση
οικοδομικών αδειών με στόχο να γίνει σαφής στους πολίτες.

Ήδη ολοκληρώνονται τα Γενικά Χωροταξικά Σχέδια των 13 Περιφερειών της χώρας,
ώστε όλοι οι πολίτες να γνωρίζουν πού και τι μπορούν να χτίσουν.

Επίσης, ολοκληρώνονται οι Ζώνες Οικιστικού Ελέγχου (ΖΟΕ) για την εκτός σχεδίου
δόμηση στην Αττική, στα νησιά και στις παράκτιες περιοχές της χώρας.

Στις προτεραιότητες του ΥΠΕΧΩΔΕ είναι να προχωρήσουν οι εντάξεις στο σχέδιο
πόλης σε διάφορες περιοχές της χώρας, με αιχμή την περιοχή των Μεσογείων
Αττικής όπου η ζήτηση είναι μεγάλη λόγω της λειτουργίας του νέου αεροδρομίου.

Η πολιτική γης που θα προωθεί από το ΥΠΕΧΩΔΕ θεωρείται το σημαντικότερο
«εργαλείο» για να μπει τάξη στην εκτός σχεδίου δόμηση, αλλά και να
χωροθετηθούν αναπτυξιακές δραστηριότητες. Σήμερα, σύμφωνα με τα στοιχεία της
μελέτης, υπάρχουν χρήσεις γης μόνο για το 8% της χώρας. Στόχος είναι ως το
2004 να υπάρχουν χρήσεις γης για το 24% της χώρας.

Ήδη στη διαδικασία ανάθεσης βρίσκονται οι περιφερειακές μελέτες για την
παραεγνατία ζώνη, γεγονός που σημαίνει ότι θα προσδιοριστεί το τ και πώς θα
κατασκευάζεται από την Ηγουμενίτσα ως την Αλεξανδρούπολη.

Για κάθε Περιφέρεια θα εκπονηθεί ειδική χωροταξική μελέτη και θα εφαρμοστούν
αρτιότητες οικοπέδων που θα διαφέρουν από περιοχή σε περιοχή, ανάλογα με τις
ιδιαιτερότητές της.

Ακόμα, με τις νέες ρυθμίσεις αναμένεται να αυξηθούν τα όρια αρτιότητας των
οικοπέδων, ανάλογα με τη χρήση για την οποία θα προορίζονται οι οικοδομές, με
γενική κατεύθυνση τη σταδιακή κατάργηση της εκτός σχεδίου δόμησης, ενώ εκτός
των Ζωνών Οικιστικού Ελέγχου (ΖΟΕ) που θα θεσμοθετηθούν δεν θα χτίζεται
τίποτα.

Οι νέες ρυθμίσεις θα περιλαμβάνουν μεταβατικό στάδιο τουλάχιστον ενός έτους,
ώστε να μην αιφνιδιαστούν οι πολίτες.

Τα αυθαίρετα. Πακέτο ρυθμίσεων και για τα αυθαίρετα προωθεί το ΥΠΕΧΩΔΕ,
18 χρόνια έπειτα από την έναρξη της Επιχείρησης Πολεοδομικής Ανασυγκρότησης
(ΕΠΑ).

Μέχρι σήμερα, από τα 220.000 αυθαίρετα που δηλώθηκαν στο πλαίσιο της ΕΠΑ έχουν
ελεγχθεί μόνο 40.000, ενώ ακόμα λιγότεροι είναι οι ιδιοκτήτες αυθαιρέτων έχουν
καταβάλει την προβλεπόμενη από τον νόμο εισφορά σε χρήμα.

Τώρα επισπεύδονται οι έλεγχοι των δηλωμένων αυθαιρέτων, ώστε όσα πληρούν τις
νόμιμες προϋποθέσεις, δηλαδή όσα ακίνητα δεν έχουν κατασκευαστεί σε ρέματα,
στον αιγιαλό, σε δάση, σε περιοχές ιδιαίτερου φυσικού κάλλους ή σε
αρχαιολογικούς χώρους, να εξαιρεθούν από την κατεδάφιση.

Απομένουν ωστόσο άλλα περίπου 800.000 αυθαίρετα ή ακίνητα που περιέχουν
αυθαιρεσίες, τα οποία κατασκευάστηκαν μεταγενέστερα και θα ρυθμιστούν μέσα από
την επίσπευση των εντάξεων περιοχών στο σχέδιο πόλης.

Έπειτα από την ένταξη στο σχέδιο πόλης, οι ιδιοκτήτες των αυθαιρέτων θα
κληθούν να πληρώσουν εισφορά σε γη και χρήμα. Σύμφωνα με κοινή υπουργική
απόφαση που δημοσιεύτηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως, στους υπόχρεους
καταβολής προστίμων για την ανέγερση και διατήρηση αυθαίρετων κατασκευών
παρέχεται η δυνατότητα καταβολής τους σε 36 ισόποσες μηνιαίες δόσεις ή
έκπτωσης 40% σε περίπτωση εφάπαξ καταβολής.

Από τις 104 μελέτες επέκτασης σχεδίων πόλης που άρχισαν να εκπονούνται στο
πλαίσιο του Β’ Κοινοτικού Πλαισίου Στήριξης έχουν τελειώσει μόλις οι δέκα. Για
να προχωρήσουν γρήγορα οι μελέτες αυτές το ΥΠΕΧΩΔΕ θα προσφύγει σε εξωτερικούς
συνεργάτες-μελετητές.

Οι περιοχές Natura. Για λόγους προστασίας του περιβάλλοντος, σε πολλές
περιοχές απαγορεύεται η δόμηση. Σε 296 περιοχές της χώρας που χαρακτηρίστηκαν
Natura και αντιπροσωπεύουν το 20% της επικράτειας απαγορεύεται η δόμηση ή
καθιερώνονται μεγαλύτερες αρτιότητες οικοπέδων, ανάλογα με τη ζώνη προστασίας
στην οποία εμπίπτουν οι ιδιοκτησίες.

Τα προεδρικά διατάγματα για τη Ζάκυνθο και τις Βόρειες Σποράδες που
ολοκληρώθηκαν δείχνουν ότι ολόκληρες περιοχές αποκλείονται από τη δόμηση
προκειμένου να προστατευθεί το περιβάλλον. Οι θιγόμενοι ιδιοκτήτες θα
αποζημιωθούν είτε με την ανάπτυξη αγροτοτουριστικών δραστηριοτήτων, όπου αυτές
επιτρέπονται, είτε με μεταφορά συντελεστή δόμησης είτε με ανταλλαγή οικοπέδων,
όταν αυτό εφαρμοστεί στην πράξη.

Στις περιοχές Natura, που είναι περιοχές προστασίας της φύσης, επιτρέπονται
χρήσεις όπως κατοικία, τουριστικές επαύλεις, αγροτικές αποθήκες, αναψυκτήρια,
εστιατόρια, υδατοδεξαμενές – αντλητικές εγκαταστάσεις, θερμοκήπια, εργαστήρια
χειροτεχνίας και τουριστικών ειδών και γεωργοκτηνοτροφικά κτίρια. Στις
περιοχές αυτές η αρτιότητα είναι έξι στρέμματα. Επιπλέον στις ζώνες αυτές δεν
παρουσιάζονται οικιστικές πιέσεις, ωστόσο οι νέοι κανόνες δεν είναι
απαγορευτικοί για την ανάπτυξη των νησιών, αλλά αντίθετα αποσκοπούν στην
προγραμματισμένη ανάπτυξη.

Οικοδομικοί συνεταιρισμοί – οικοδομικά τετράγωνα

Απεμπλέκονται οι «καθαροί» και μη δασικοί οικοδομικοί συνεταιρισμοί, καθώς οι
εκκρεμείς περιπτώσεις πολεοδόμησης εκτάσεων για τις οποίες έχει εκδοθεί
απόφαση οικιστικής καταλληλότητας μπορούν να υπαχθούν στις διατάξεις για την
έγκριση της πολεοδομικής μελέτης. Η διάταξη αυτή αναμένεται να λύσει χρόνια
προβλήματα μικροϊδιοκτητών οι οποίοι, ενώ είχαν πληρώσει την αξία του
οικοπέδου, δεν μπορούν επί σειρά ετών να το αξιοποιήσουν.

Στο μεταξύ, όλα τα οικόπεδα που περιλαμβάνονται στο οικοδομικό τετράγωνο το
οποίο έχει πρόσωπο στο βασικό οδικό δίκτυο Αθήνας και Θεσσαλονίκης χτίζονται
με ευνοϊκούς όρους. Αν τα οικόπεδα είναι εκτός σχεδίου, τότε εφαρμόζονται όλες
οι παρεκκλίσεις που ισχύουν για την εκτός σχεδίου δόμηση. Ως τώρα η ευνοϊκή
ρύθμιση ίσχυε μόνο για τα οικόπεδα που είχαν πρόσωπο στο βασικό οδικό δίκτυο.