«Όρνιθες» με… σασπένς

Ο Θύμιος Καρακατσάνης στους «Όρνιθες», που παρουσιάστηκαν στο αρχαίο θέατρο της Επιδαύρου

Θα βρέξει, δεν θα βρέξει στην Επίδαυρο… Θα βρέξει, δεν θα βρέξει στην
Επίδαυρο… Τη μαργαρίτα τη μαδούσαμε από την Πέμπτη, μετά τα απειλητικά
έκτακτα δελτία «ακραίων καιρικών φαινομένων» της Μετεωρολογικής. Ειδικά, εγώ,
το Σάββατο το απόγευμα, που «ανέβαινα» για Επίδαυρο με ταξί από την Καλαμάτα,
όπου είχα πάει για το Φεστιβάλ Χορού.

Η πρεμιέρα των «Ορνίθων» του Αριστοφάνη, παραγωγή του Οργανισμού Ελληνικού
Θεάτρου «Αριστοφάνης», με καλλιτεχνικό διευθυντή τον Κώστα Πολιτόπουλο, έγινε
την Παρασκευή, χωρίς «ακραία καιρικά φαινόμενα», με 5.000 περίπου θεατές απ’
ό,τι μου είπαν. Το Σάββατο, όμως; Τι θα γινόταν; Στην Καλαμάτα, αφότου
ξεκινήσαμε, ο καιρός είχε χαλάσει, μου έλεγαν στο κινητό. Στην Κόρινθο γίνεται
«χαμός», μου είπαν μόλις έφτασα στην Επίδαυρο. Αλλά ο ουρανός της Επιδαύρου,
πεντακάθαρος. Όταν, βέβαια, κάθησα στη θέση μου, τα είδα: τα μαύρα σύννεφα
στον ορίζοντα. Και όταν η παράσταση άρχισε – αρκετά καθυστερημένα, στις 9.20,
με τους «ορεινούς» να χειροκροτούν και να φωνάζουν ανυπόμονα – κάποιες
αστραπές ενέτειναν το «σασπένς». Τελικά δεν έβρεξε. Και οι κάπου 8.000 θεατές
που αψηφήσαμε τα «έκτακτα δελτία» δεν μουσκευτήκαμε. Στην Επίδαυρο
τουλάχιστον. Διότι, μετά, στα πέριξ…

Γυμνό το μεγαλύτερο τμήμα της ορχήστρας. Ένα μακρόστενο πατάρι με δύο επίπεδα
να καλύπτει τα αρχαία ερείπια της σκηνής, «στεγασμένο» με μια τριπλή λευκή
τέντα-ουρανό, που στηριζόταν σε συρματόσκοινα, κι εκείνα με τη σειρά τους, σε
δυο χαμηλούς «πύργους»-σκαλωσιές. Δεξιά και αριστερά, δυο «τσουλήθρες». Αυτό
ήταν το σκηνικό της Λαλούλας Χρυσικοπούλου που υπέγραφε και τα κοστούμια.

Και στο πατάρι αυτό εμφανίστηκαν ο Πεισθέταιρος – Θύμιος Καρακατσάνης με τον
Ευελπίδη – Περικλή Καρακωνσταντόγλου, οι δυο γέροι Αθηναίοι που αηδιασμένοι
από τα πράγματα της πόλης τους ρίχνουν μαύρη πέτρα πίσω τους και, καβάλα σε
μια κουρούνα και σε μια κάργια, ανεβαίνουν στους ουρανούς να συναντήσουν τον
Τηρέα που έχει μεταμοφωθεί σε πουλί, τον Έποπα – που «πούλεψε» – για να τον
ρωτήσουν πού θα βρουν μια άλλη πολιτεία, «από της αγοράς μακριά τη βαβούρα».
Οι λύσεις που θα τους προτείνει, με φωνή-κρώξιμο, ο Έποπας – Τάκης
Παπαματθαίου δεν θα τους αρέσουν και τότε ο Πεισθέταιρος θα έχει τη φαεινή
ιδέα να συγκροτήσει τα πουλιά – τους «όρνιθας» – σε μια «ορνίθων πολιτεία»,
που να κυβερνάει τους ανθρώπους και να υποτάξει τους θεούς, κάνοντας…
εμπάργκο στις θυσίες που τους προσφέρουν οι θνητοί!

Τα πουλιά θα συμφωνήσουν τελικά, ο Πεισθέταιρος θα τη βαφτίσει
Νεφελοκοκκυγία, αλλά άμα τη ιδρύσει της θα την κατακλύσει ένας συρφετός
παρασίτων από τη γη – ποιητές και χρησμολόγοι, γεωμέτρες και
συνταγματολόγοι… – που θα προσπαθήσουν να εκμεταλλευτούν τη νέα κατάσταση,
αλλά τα πουλιά θα τους καταχερίσουν και θα τους απομακρύνουν πυξ λαξ.

Στο τέλος και οι θεοί που τους έκοψε η πείνα θα εξαναγκαστούν, ύστερα από
διαπραγματεύσεις που κάνει τριμελής πρεσβεία τους, να υποκύψουν στους όρους
του Πεισθέταιρου και των πουλιών που χρησιμοποιούν ως κύριο μοχλό πίεσης την
ακόρεστη πείνα τού εκ των μελών της πρεσβείας Ηρακλή.

Η παράσταση είχε τον «μαραμένο» φαλλό του Έποπα να κρέμεται από το
άνοιγμα του σώβρακου, ανάμεσα στα σκέλια του, είχε την τσουχτερή αλλά και
λυρική γλώσσα της μετάφρασης του Κ.Χ. Μύρη – Κώστα Γεωργουσόπουλου, από την
οποία ο Θύμιος Καρακατσάνης, κατ’ έθιμον, ούτε μια φράση δεν τήρησε στα δικά
του μέρη… – παρακολουθούσα από το πρόγραμμα που περιλαμβάνει τυπωμένο το
κείμενο ­, είχε τους απολαυστικούς αυτοσχεδιασμούς του, το πλήθος των
προσθηκών του – από «Big Brother» μέχρι «Νικήτα» -, είχε «ροχάλες», είχε μια
Ίριδα «ελικοφόρο», μέσα από το συντεθειμένο από πτυχωτά τμήματα σε όλα τα
χρώματα της… ίριδος κοστούμι της, είχε μουσικές ευρύτατης γκάμας του Γιώργου
Τσαγκάρη, Χορό από νέους, κυρίως, ηθοποιούς που έπαιζαν και δυο-τρεις ρόλους,
χορογραφημένο από τον Κυριάκο Κοσμίδη, έντονους φωτισμούς και πολλές
στεντόρειες φωνές, είχε και αργούς ρυθμούς που τέντωσαν την ήδη μεγάλης
διάρκειας αριστοφάνεια κωμωδία στις δύο ώρες και είκοσι πέντε λεπτά.

Και σαν να μην έφτανε αυτό, ο Θύμιος Καρακατσάνης – δεν τη γλιτώσαμε… –
μίλησε στο τέλος. Ειρωνεύτηκε την απουσία «επισήμων», ευχαρίστησε «το δάσκαλό
του», όπως τον χαρακτήρισε, Κώστα Γεωργουσόπουλο, αφιέρωσε την παράσταση στο
έργο του και τον έφερε στην ορχήστρα εν μέσω χειροκροτημάτων – αγκαλιές,
φιλιά… – και κατόπιν παρουσίασε έναν προς έναν και με σχόλια όλους τους
συντελεστές και τους ηθοποιούς. Ένα ολόκληρο δεκάλεπτο. Και η ώρα έφτασε
δώδεκα παρά πέντε…

Το κοινό, πάντως, γέλασε αρκετά, χειροκρότησε επιμέρους σκηνές και ατάκες και
στο τέλος επεφύλαξε ένα ζεστό χειροκρότημα σε όλους.