Καλπάζει το ευρώ

Το ευρώ «νίκησε» χθες το δολάριο, καθώς έσπασε το φράγμα τού ένα προς ένα –
για πρώτη φορά από τότε που απέκτησε φυσική μορφή – και έφθασε χθες το
μεσημέρι να ανταλλάσσεται έναντι 1,009 δολαρίων.

Η ζυγαριά της ισοτιμίας έγειρε, έπειτα από 28 μήνες, υπέρ του ευρώ και το ευρωπαϊκό νόμισμα έφθασε να ανταλλάσσεται για περισσότερο από ένα δολάριο

Η εξέλιξη αυτή ήταν το επιστέγασμα της ξέφρενης κούρσας του ευρωπαϊκού
νομίσματος, η οποία ξεκίνησε τους τελευταίους μήνες εξαιτίας κυρίως της φυγής
των κεφαλαίων από το δολάριο, λόγω της ανασφάλειας που προκαλούν τα διαδοχικά
επιχειρηματικά σκάνδαλα.

Στροφή επενδυτών

Η άλλη όψη, όμως, του νομίσματος είναι η στροφή των επενδυτών σε ασφαλέστερες
τοποθετήσεις, η οποία έχει ως αποτέλεσμα να υποχωρούν οι τιμές στα διεθνή
χρηματιστήρια. Χθες, η πρόσφατη υποχώρηση στις τιμές των μετοχών στις ΗΠΑ δεν
άφησε ανεπηρέαστη την Ευρώπη. Είναι ενδεικτικό ότι οι μεγάλες αγορές
υποχωρούσαν στα χαμηλότερα επίπεδα αρκετών μηνών. Στο Λονδίνο ο δείκτης FTSE
100 έφθανε στα χαμηλότερα επίπεδα από το 1996 και σημείωνε απώλειες 5,5%,
υποχωρώντας κάτω από τις 4.000 μονάδες, η πτώση στο Παρίσι και τη Φρανκφούρτη
έφθανε το 4%, οδηγώντας τις αγορές στα επίπεδα του 1998. Στο άνοιγμα ο Ντάου
Τζόουνς και ο Νάσντακ υποχωρούσαν 1,8% και 0,7%, αντίστοιχα. Τελικώς έκλεισαν:
Ο Ντάου Τζόουνς με απώλειες 0,52% στις 8.639,19 μονάδες, ο Νάσντακ με άνοδο
0,63% στις 1.382,11 μονάδες. Αντίθετα, η Σοφοκλέους για μια ακόμη φορά τράβηξε
τον δικό της δρόμο και έκλεισε με μικρά κέρδη, 0,44%.

Η υποχώρηση του δολαρίου στις διεθνείς αγορές αποδίδεται στην εξασθένηση της
ζήτησης για επενδύσεις στο αμερικανικό νόμισμα, καθώς και στα αρνητικά
επιχειρηματικά νέα και την υποχώρηση που καταγράφουν το τελευταίο διάστημα τα
χρηματιστήρια στις ΗΠΑ. Οι μεγαλύτεροι φόβοι έχουν προκληθεί σχετικά με την
αξιοπιστία των επιχειρήσεων των Ηνωμένων Πολιτειών λόγω των οικονομικών
σκανδάλων, στα οποία ενεπλάκησαν εταιρείες όπως η Enron και πρόσφατα η
Worldcom και η Xerox.

Πορεία δολαρίου

Το ενιαίο ευρωπαϊκό νόμισμα είχε φθάσει στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων
δυόμισι χρόνων έναντι του δολαρίου (0,9990 σεντς) στις 28 Ιουνίου. Σημειώνεται
ότι η ισοτιμία αναφοράς της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας την περασμένη
εβδομάδα (Παρασκευή) ήταν 98,73 σεντς για κάθε ένα ευρώ. Το αμέσως επόμενο
διάστημα θεωρείται κρίσιμο για το πού θα διαμορφωθεί η ισοτιμία του ευρώ
έναντι του δολαρίου. Και αυτό γιατί ενδέχεται να αντικατασταθούν ευρωπαϊκές
εταιρείες του δείκτη S&Ρ 500 με αμερικανικές, γεγονός που μπορεί να
δημιουργήσει αγοραστικό ενδιαφέρον για το εθνικό νόμισμα των ΗΠΑ. Η πορεία του
δολαρίου θα εξαρτηθεί, εξάλλου, από τα στοιχεία που θα δώσει ο πρόεδρος της
Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ, κ. Άλαν Γκρίνσπαν, για την πορεία της
αμερικανικής οικονομίας, καθώς και τα στοιχεία για το εμπορικό έλλειμμα στις
ΗΠΑ, τα οποία θα ανακοινωθούν στο τέλος της εβδομάδας. Η πρώτη ισοτιμία ευρώ
και δολαρίου είχε διαμορφωθεί στο 1,1747. Το ευρώ υποχώρησε κάτω από τη μονάδα
τον Δεκέμβριο του 1999, ενώ τον Σεπτέμβριο του 2000 υποχώρησε κάτω από το
0,85.

Δεν πείθουν

Οι ευρωπαίοι μικροεπενδυτές δεν έχουν πίστη στα χρηματιστήρια, καθώς αγνοούν
τις συστάσεις των αναλυτών και προτιμούν να βάλουν τα χρήματα στις τράπεζες.
Έπειτα από τις εξελίξεις αυτές η ανάκαμψη δεν φαίνεται ορατή, τουλάχιστον
άμεσα. Και αυτό γιατί η κρίση της εμπιστοσύνης επεκτείνεται και επικρατεί ο
φόβος ότι θα υπάρξει ακόμη μεγαλύτερη διστακτικότητα σε επενδύσεις μετοχών.
Χώρες που προσδοκούσαν από το χρηματιστήριο την άντληση δημοσίων εσόδων και τη
χρηματοδότηση των συνταξιοδοτικών τους συστημάτων μέσω των ιδιωτικοποιήσεων
βλέπουν τις ελπίδες τους να διαψεύδονται.

Θετικές επιπτώσεις στην ελληνική οικονομία

Θετικό είναι το ισοζύγιο των επιπτώσεων στην ελληνική οικονομία από την άνοδο
της ισοτιμίας του ευρώ έναντι του δολαρίου, εκτιμούν στελέχη του οικονομικού
επιτελείου της κυβέρνησης.

Συγκεκριμένα, όπως αναφέρουν, η ανατίμηση του ευρώ επιδρά αρνητικά στις
εξαγωγές προς τρίτες χώρες. Όμως, αυτές αντιπροσωπεύουν μόνο το περίπου 30%
του συνόλου των ελληνικών εξαγωγών, αφού το 70% προορίζεται για τις χώρες της
Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Τουρισμός-πληθωρισμός

Ανάλογα αρνητική είναι και η επίπτωση στον τουρισμό, ο οποίος προέρχεται από
τρίτες χώρες.

Αυτή, όμως, η επίπτωση δεν αναμένεται να γίνει ιδιαιτέρως αισθητή φέτος, καθώς
έχουν ήδη

κλείσει τα τουριστικά πακέτα.

Αντίθετα, σημαντική είναι η θετική επίπτωση στον πληθωρισμό, λόγω της αισθητής
μείωσης των τιμών των καυσίμων.

Επιπλέον, με τον πληθωρισμό σε χαμηλά επίπεδα, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα
δεν θα πιεστεί να προχωρήσει σε αύξηση των επιτοκίων και έτσι η ελληνική και
οι ευρωπαϊκές οικονομίες θα συνεχίσουν να επωφελούνται από το χαμηλό κόστος
του χρήματος.

Όριο ανησυχίας

Μόνο αν η ισοτιμία του ευρώ ξεπεράσει το 1,10-1,20 δολάρια πρέπει να αρχίσουμε
να ανησυχούμε για τις αρνητικές επιπτώσεις στο εξωτερικό εμπόριο, σημειώνουν
οι πηγές του οικονομικού επιτελείου.

Για να γίνει όμως αυτό, πρέπει να διατηρηθεί το αρνητικό κλίμα που επικρατεί
στις ΗΠΑ.

* Η άνοδος του ευρώ έναντι του αμερικανικού νομίσματος αποδίδεται
κυρίως στην ανησυχία που επικρατεί στις αγορές των ΗΠΑ, που κάνει πολλούς
επενδυτές να εγκαταλείπουν το δολάριο, και όχι στη ραγδαία αύξηση της
εμπιστοσύνης στο κοινό ευρωπαϊκό νόμισμα.