«Χρειάζεται έλεγχος»

Οι σύγχρονες επιχειρήσεις είναι σήμερα τόσο περίπλοκες, ώστε οι μέτοχοι οι
οποίοι τις κατέχουν δεν έχουν στην πραγματικότητα καμία δυνατότητα να τις
ελέγξουν. Όσο πιο μεγάλες είναι τόσο πιο ανεξέλεγκτες είναι, υποστηρίζει ο
Τζον Κένεθ Γκαλμπρέιθ.

Τζ. Κ. Γκαλμπρέιθ: «Η μεγαλύτερή μου έκπληξη ήταν η έκταση της ανεπάρκειας των αρμόδιων ελεγκτικών αρχών»

Σε συνέντευξή του, ο διάσημος Αμερικανός οικονομολόγος εκθέτει τις απόψεις του
για την κρίση των αμερικανικών επιχειρήσεων, η οποία αναδύθηκε το τελευταίο
εξάμηνο στην επιφάνεια, ύστερα από μια σειρά φοβερών οικονομικών σκανδάλων. Η
σύγχρονη επιχείρηση έχει πέσει στον «απόλυτο έλεγχο των μάνατζερ και των
ατόμων που προσλαμβάνουν οι μάνατζερ», λέει ο Γκαλμπρέιθ, ο οποίος παραδέχεται
ότι ούτε και ο ίδιος κατάφερε να προβλέψει το πρόβλημα. Άλλωστε, κανείς δεν
μπόρεσε να προβλέψει τις συνέπειες. «Βρισκόμαστε μπροστά σε ένα ελάττωμα του
συστήματος, το οποίο θα υπονομεύσει την εμπιστοσύνη, θα προκαλέσει επικρίσεις
και θα οδηγήσει σε διορθωτικές αναζητήσεις. Αλλά η φύση αυτών των διορθώσεων
κάθε άλλο παρά είναι προφανής», προειδοποιεί ο οικονομολόγος.

Οι ώρες που ζούμε είναι σίγουρα οι ώρες του Τζον Κένεθ Γκαλμπρέιθ, του μεγάλου
της αμερικανικής οικονομικής επιστήμης. Όσοι όμως κάνουν το ταξίδι μέχρι τη
Βοστώνη, περιμένοντας να βρεθούν μπροστά σε έναν γίγαντα, μάλλον
απογοητεύονται. Ο Γκαλμπρέιθ δεν είναι από εκείνους που λένε «εγώ σας το είχα
πει».

«Σαν να καίγεται δάσος»

Ανάμεσα στα συντρίμμια από την Enron και την WorldCom, ο αιώνιος επικριτής της
ανεξέλεγκτης ισχύος των μεγάλων επιχειρήσεων δεν δείχνει την ικανοποίηση του
προφήτη, που επιτέλους επαληθεύονται οι προφητείες του. «Όσοι ανησυχούσαμε γι’
αυτά τα ζητήματα δεν μπορούμε να νιώσουμε ικανοποίηση επειδή επαληθευόμαστε,
έστω εν μέρει. Είναι σαν να καίγεται ένα δάσος και εσύ να χαίρεσαι που δεν
υπάρχει αρκετή προστασία».

Στα 93 του χρόνια, η κατάσταση της υγείας του δεν είναι καλή, αλλά το πνεύμα
του παραμένει σπινθηροβόλο. «Δεν μπορούμε να ξέρουμε ακόμη πόσο σοβαρή είναι η
κατάσταση, και όποιος διακινδυνεύει προβλέψεις είναι ύποπτος», λέει ο
Γκαλμπρέιθ, ο οποίος δεν είναι φειδωλός στους αφορισμούς όταν πρόκειται να
στηλιτεύσει το αμερικανικό λογιστικό σύστημα. «Πρέπει να ασκηθούν δημόσιες και
νομικές πιέσεις, ώστε να αποκτήσουμε έντιμους και επαρκείς ελεγκτές».

Τζ. Μπους: ο επικριτής

Ίσως, ολόκληρη η φιλοσοφία με την οποία ταυτίστηκε πάντα ο Γκαλμπρέιθ, ο
στενότερος έλεγχος των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων να επανέλθει στη μόδα.
«Ένας από τους δριμύτερους επικριτές αυτής της συμπεριφοράς των επιχειρήσεων
δεν ήταν άλλος από τον Τζορτζ Μπους», λέει. «Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι αυτά τα
οικονομικά σκάνδαλα θα αλλοιώσουν τις διαθέσεις στη χώρα, θα μεταβάλουν την
άποψη ότι στο σύστημα της ελεύθερης αγοράς δεν πρέπει να υπάρχουν παρεμβάσεις.
Θα αναζητηθούν τρόποι ώστε οι μάνατζερ των επιχειρήσεων να γίνουν πιο
υπεύθυνοι, τόσο έναντι των μετόχων τους όσο και έναντι της ευρύτερης
κοινωνίας».