Αρχιτεκτονική σε στυλ «Μεγάλου Αδελφού»!

Σε ένα σύννεφο είναι κρυμμένο το Blur Building χάρη στους 14.000 εκτοξευτήρες νερού που σχεδίασαν οι Ελίζαμπεθ Ντίλερ και Ρικάρντο Σκοφίντιο από τη Νέα Υόρκη, για την ελβετική ΕΧΡΟ 2002. Οι επισκέπτες φορούν ένα «έξυπνο λευκό πανωφόρι» και αφού καταχωρίσουν τις προσωπικές τους προτιμήσεις μπορούν να δουν αν ταιριάζουν με τους ανθρώπους που συνομιλούν, ανάλογα με το… χρώμα που παίρνει το πανωφόρι!

Σπίτια που βλέπουν και αισθάνονται. Χώροι που καταλαβαίνουν τις ανάγκες μας
και προσαρμόζονται αναλόγως. Μονοκατοικίες που μας παρακολουθούν, μας
προστατεύουν, μας ελέγχουν. Δημόσια κτίρια που… εκθέτουν τους ενοίκους τους.
Δεν είναι σκηνικά από ταινία επιστημονικής φαντασίας, αλλά οι οκτώ
αρχιτεκτονικές προτάσεις που παρουσιάζονται στην πρώτη πρωτότυπη έκθεση
αρχιτεκτονικής του Εθνικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης υπό τον τίτλο «Μεγάλος
Αδελφός: Αρχιτεκτονική και Παρακολούθηση».

«Μέσα από την έκθεση καλύπτεται μια ευρεία γκάμα, από σπίτια έως δημόσια
κτίρια και από ξενοδοχεία, έως περίπτερα εκθέσεων», εξηγεί στα «ΝΕΑ» ο
επιμελητής της έκθεσης και αρχιτέκτονας, Μέμος Φιλιππίδης. «Σκοπός της δεν
είναι να παρουσιάσει πως η αρχιτεκτονική διευκολύνει την παρακολούθηση, αλλά
και πως διασφαλίζει την ιδιωτική μας ζωή, θέμα που μετά την 11η Σεπτεμβρίου
έχει γίνει πιο επίκαιρο».

Διαφέρει από τις συνηθισμένες εκθέσεις αρχιτεκτονικής όχι μόνον διότι οι μισές
σχεδόν από τις προτάσεις της «έξυπνης» αρχιτεκτονικής, που συμμετέχουν στην
έκθεση, δημιουργήθηκαν ειδικά για αυτή, ενώ οι υπόλοιπες διαμορφώθηκαν
αναλόγως, αλλά και γιατί θα παρουσιαστούν με άυλο τρόπο μέσω βιντεοπροβολών.

Τι θα δούμε δηλαδή; Τις προτάσεις επτά καταξιωμένων, αλλά και νέων
αρχιτεκτόνων από την Ευρώπη και τη Νέα Υόρκη ή πιο συγκεκριμένα…

Χαμένο σε ένα σύννεφο που «γεννούν» 14.000 εκτοξευτήρες νερού
«κρύβεται» από το βλέμμα των περαστικών, το εντυπωσιακό μεταλλικό «Blur
Building» των Ελίζαμπεθ Ντίλερ και Ρικάρντο Σκοφίντιο από τη Νέα Υόρκη, που
«χτίστηκε» για την ελβετική ΕΧΡΟ 2002. Οι επισκέπτες φορώντας ένα «έξυπνο
λευκό παλτό», και αφού καταχωρίσουν τις προσωπικές τους προτιμήσεις μπορούν να
δουν αν ταιριάζουν με τους ανθρώπους που συνομιλούν, ανάλογα με το χρώμα που
θα πάρει το πανωφόρι!

Έτοιμο έως το 2003 θα είναι το «Facsimile Project» των ίδιων
αρχιτεκτόνων για το Moscone Convention Center στο Σαν Φρανσίσκο, που
αποτελείται από μια μεγάλη οθόνη η οποία θα κινείται μπροστά από το κτίριο,
μεγεθύνοντας αληθινές ή φανταστικές ιστορίες που εκτυλίσσονται στο εσωτερικό
του.

«Από τις στάχτες του αναγεννά» το γκρεμισμένο τμήμα του εργοστασίου Φιξ με
διαφανείς προσόψεις η λονδρέζικης ομάδα «tessera» που απαρτίζεται από τους
Πηνελόπη Χαραλαμπίδου, Γεωργία Μανωλοπούλου, Άντονι Μπουλανζέρ και Εντουάρντο
ντε Ολιβέιρα Ρόζα. Στο μοναδικό έργο που σχετίζεται με τον εκθεσιακό χώρο, οι
αρχιτέκτονες «παίζουν» με τις διαφημιστικές πινακίδες και τις φωτεινές
επιγραφές στην επιφάνεια του κτιρίου, που «αποτελούν τους νέους δημόσιους
χώρους».

Ιδιαίτερη σημασία για την Αθήνα, που υποδέχεται χιλιάδες τουρίστες είναι το
«Tourbus Hotel», που προτείνει η εκ Νέας Υόρκης αρχιτεκτονική ομάδα των LTL
(Πολ Λούις, Μαρκ Τσουρουμάκι και Ντέιβιντ Λούις). Οι επιβάτες των τουριστικών
λεωφορείων, σύμφωνα με την πρόταση, συνεχίζουν την ξενάγησή τους στα αξιοθέατα
της πόλης διά μέσου των διαδρόμων του ξενοδοχείου.

Η «Διασκορπισμένη Κατοικία» του Χρήστου Παπούλια, απευθύνεται στον
σύγχρονο πολυάσχολο άνθρωπο, ο οποίος θέλει να αποφύγει την παρακολούθηση. Και
αντί για μία βίλα με ψηλούς φράχτες, αποκτά ένα σπίτι με «σκορπισμένα» δωμάτια
σε διαφορετικές γωνιές της Αθήνας, ενώ το «Αόρατο Σπίτι» του Ανδρέα
Αγγελιδάκη, αποτελείται από λεπτούς τοίχους που ξεδιπλώνονται μέσα στο τοπίο.

Μια πρόσοψη που ανοιγοκλείνει ανάλογα με την επιθυμία των ιδιοκτητών του, αλλά
και έναν «Μεγάλο Αδελφό» που παρακολουθεί όλες τις κινήσεις, ανοίγει τις
βρύσες αυτόματα, διαθέτει ψηφιακό σεφ και αυτοματοποιεί όλες τις λειτουργίες
μέσα στο «Access House» του Τζόελ Σάντερς από τη Νέα Υόρκη, το οποίο θα
κατοικηθεί έως το 2003 στην Τζόρτζια από ένα ζευγάρι ηλικιωμένων.

Όσο για την πρόταση των [+RAMTV] (Ρόμπερτ Σέντλακ, Αλιόσα Ντεκλέβα, Μανουέλα
Γκάτο, Τίνα Γκρεγκόριτς και Βασίλη Στρουμπάκο) υπό τον τίτλο «Negotiate my
Boundary!»; Ανατρέπει τον τρόπο που αγοράζουμε ένα σπίτι – κάτι που θα γίνεται
μέσω διαδικτύου παρέχοντάς μας τη δυνατότητα να επιλέγουμε και τους γείτονές
μας – αλλά και τα σταθερά και αμετάβλητα όρια του εσωτερικού χώρου μέσω
κινούμενων «τοίχων», ανάλογα με τις ανάγκες των κατοίκων.

Και αν η τεχνολογία καθιστά εφικτή την κατασκευή ενός τέτοιου έξυπνου σπιτιού,
τα οικονομικά μας την επιτρέπουν; «Υπάρχει μια μεγάλη πελατεία, που διαρκώς
αυξάνεται και ζητά τις τελευταίες τεχνολογικές εξελίξεις», υποστηρίζει ο κ.
Φιλιππίδης. «Πάντα η τεχνολογία στην αρχή είναι ακριβή, αλλά στη συνέχεια φθηναίνει».

Αέναος διάλογος

«Η σχέση αρχιτεκτονικής και τεχνολογίας είναι πολύ στενή», επισημαίνει ο Μέμος
Φιλιππίδης. «Εδώ και καιρό δεν αντιλαμβανόμαστε την αρχιτεκτονική ως κάτι
ζωντανό, αλλά έχουμε συνηθίσει να την παρακολουθούμε μέσω της τηλεόρασης, του
κινηματογράφου και του διαδικτύου. Και αντίστροφα το Ίντερνετ χρησιμοποιεί
όρους της αρχιτεκτονικής στις βασικές δομές του, όπως windows, gate, site. Ο
ψηφιακός κόσμος, μέσα από τον οποίο παρουσιάζονται οι προτάσεις τούτης της
έκθεσης και η αρχιτεκτονική τελικά αλληλοεπηρεάζονται και βρίσκονται σε έναν
αέναο διάλογο, καθώς όπως όλα δείχνουν τα “καινούργια” οικοδομικά υλικά θα
είναι το διαδίκτυο και το βίντεο».

INFO

Η έκθεση «Μεγάλος Αδελφός: Αρχιτεκτονική και Παρακολούθηση» εγκαινιάζεται
απόψε στο Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης (λεωφ. Καλλιρρόης και Α. Φραντζή,
τηλ. 010-9242.111) και θα διαρκέσει έως τις 25 Αυγούστου.