Οι 5 άξονες του Ασφαλιστικού

Στις αρχές Ιουνίου, πιθανώς στις 5 Ιουνίου, θα κατατεθεί στη Βουλή το
νομοσχέδιο για την ασφαλιστική μεταρρύθμιση (το οποίο θα αποτελείται από 5
κεφάλαια), μετά μάλιστα και την πρόσφατη συμφωνία κυβέρνησης και ΓΣΕΕ για τον
τρόπο χρηματοδότησης του συστήματος.

Παρά την αντίδραση της συνδικαλιστικής αντιπολίτευσης και της ΑΔΕΔΥ, η οποία
έχει προγραμματίσει νέα 24ωρη πανελλαδική απεργία στο Δημόσιο για τις 29
Μαΐου, η κυβέρνηση εκτιμά ότι το πακέτο της ασφαλιστικής μεταρρύθμισης έχει
θετική απήχηση στην πλειονότητα των ασφαλισμένων. Χαρακτηριστική μάλιστα είναι
η πρόσφατη επισήμανση των συνδικαλιστικών εκπροσώπων των εργαζομένων στα
ασφαλιστικά ταμεία, ότι με το προωθούμενο πλαίσιο όχι μόνο δεν θίγονται τα
όρια ηλικίας προς συνταξιοδότηση των ασφαλισμένων τόσο στο Δημόσιο όσο και
στον ιδιωτικό τομέα της οικονομίας, αλλά αντίθετα υπάρχουν και ευνοϊκές
ρυθμίσεις. Εντός των προσεχών ημερών θα υπάρξει συνάντηση της ΓΣΕΕ με την
πολιτική ηγεσία του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων ώστε να
συζητηθούν και οι τελευταίες εκκρεμότητες πριν από τη σύνταξη του νομοσχεδίου,
του οποίου τα 5 κεφάλαια θα προβλέπουν τα εξής:

Αναδιάρθρωση συστήματος

* Το πρώτο κεφάλαιο του νομοσχεδίου θα αναφέρεται στην αναδιάρθρωση του
συστήματος κοινωνικής ασφάλισης με τη σύσταση του ΕΤΑΜ (Ενιαίο Ταμείο
Ασφάλισης Μισθωτών), δηλαδή του νέου σούπερ ΙΚΑ, το οποίο θα λειτουργήσει από
το 2008. Επίσης θα ρυθμίζονται ζητήματα που άπτονται της σύστασης του Ενιαίου
Ταμείου Επικουρικής Ασφάλισης Μισθωτών, ΙΚΑ-ΤΕΑΜ, στο οποίο θα ενταχθούν οι
μισθωτοί με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου για την επικουρική τους σύνταξη.

Χρηματοδότηση συστήματος

Το δεύτερο κεφάλαιο του νομοσχεδίου θα αναφέρεται στη χρηματοδότηση του
συστήματος κοινωνικής ασφάλισης. Τονίζεται ότι για το θέμα-κλειδί της
χρηματοδότησης του συστήματος κοινωνικής ασφάλισης έχει ήδη επέλθει κατ’ αρχήν
συμφωνία μεταξύ της κυβέρνησης και της ΓΣΕΕ, μετά μάλιστα και την κυβερνητική
δέσμευση ότι η νέα προοπτική του ΙΚΑ προς το Ενιαίο Ταμείο Μισθωτών ξεκινά με
καθαρή οικονομική βάση και ότι η ένταξη άλλων Ταμείων θα γίνεται χωρίς να
επιβαρύνεται το ΙΚΑ, δηλαδή θα έχουν και αυτά επιλύσει τα χρηματοδοτικά τους
ελλείμματα. Θα πρέπει να τονιστεί ότι την περασμένη Παρασκευή, κατά τη
συνάντηση της ΓΣΕΕ με τον υπουργό Εθνικής Οικονομίας κ. Ν. Χριστοδουλάκη, ο
υπουργός απεδέχθη τη βασική ως θέση αρχής πρόταση της ΓΣΕΕ ότι η κρατική
συμμετοχή θα υποστηρίζει σε κάθε περίπτωση την πλεονασματική λειτουργία του
συστήματος. Για τη διασφάλιση αυτής της λειτουργίας ο υπουργός έκανε δεκτή την
πρόταση της ΓΣΕΕ για θεσμοθέτηση ρήτρας με την οποία σε περιπτώσεις δυσμενών
εξελίξεων – ύστερα από αναλογιστική μελέτη – το κράτος θα παρέχει πρόσθετους
πόρους, πέραν του 1% του ΑΕΠ που θα θεσμοθετηθεί, – προκειμένου να υπάρχει
απρόσκοπτη και πλεονασματική λειτουργία. Επιπροσθέτως προσδιορίστηκε ότι μέρος
της χρηματοδότησης θα εξασφαλίζεται με ρευστά διαθέσιμα, ώστε το ΙΚΑ να
διαθέτει τις υποχρεώσεις (εκροές) του επόμενου έτους και η υπόλοιπη θα
«κλειδώνεται» προκειμένου να δημιουργηθεί επαρκές αποθεματικό για την κάλυψη
αναγκών στα έτη μεγάλων εκροών αλλά και για την κάλυψη του υπαρκτού κοινωνικού
ελλείμματος.

Για τις υποχρεώσεις προς το ΙΚΑ

Το κράτος αναλαμβάνει την κάλυψη υποχρεώσεων ύψους 3 τρισ. δρχ.

Εξ αυτών το 1,7 τρισ. δρχ. το οποίο προέρχεται από καταπτώσεις εγγυήσεων ή
δάνεια προς το ΙΚΑ, αναλαμβάνονται εξ ολοκλήρου από το κράτος.

* Υποχρεώσεις 1,3 τρισ. δρχ. του κράτους προς το ΙΚΑ ρυθμίζονται σε
15ετή ορίζοντα εντόκως.

Η ΓΣΕΕ τόνισε ότι από το ποσό αυτό 1,3 τρισ. θα αποδοθεί στο ΙΚΑ-ΤΕΑΜ – ως
οφειλόμενο σ’ αυτό από το ΙΚΑ – προκειμένου να «χτίζεται» η κεφαλαιακή
επάρκεια του Ταμείου και να λειτουργήσει κεφαλαιοποιητικά.

Για τις υποχρεώσεις του ΙΚΑ προς τους φορείς (ΟΑΕΔ κ.λπ.)

Το κράτος αναλαμβάνει εξολοκλήρου την απόδοση των οφειλόμενων ποσών (περίπου
500 δισ.) και στις επόμενες συναντήσεις θα συμφωνηθεί ο ακριβής τρόπος
κάλυψης, με δεδομένο ότι τα ποσά αυτά είναι απαραίτητα για τη συνέχιση της
εύρυθμης λειτουργίας αυτών των οργανισμών (ΟΑΕΔ, ΟΕΕ, ΟΕΚ, ΛΑΕΚ).

Εθνική Αναλογιστική Αρχή

Στο τέταρτο κεφάλαιο του νομοσχεδίου θα προβλέπεται η σύσταση της Εθνικής
Αναλογιστικής Αρχής (ΕΑΑ), η οποία θα εποπτεύεται από το υπουργείο Εργασίας
και Κοινωνικών Ασφαλίσεων. Η ΕΑΑ θα συγκροτηθεί με τριμερή ευθύνη(κράτος –
εργοδότες – εργαζόμενοι) και θα έχει ως κύριο έργο την αναλογιστική
πιστοποίηση όλων των μεγεθών που προσδιορίζουν την ασφαλιστική και οικονομική
βιωσιμότητα των Ταμείων κύριας και επικουρικής ασφάλισης της χώρας.

Νέος τρόπος λειτουργίας των Ταμείων Επικούρησης

Με το πέμπτο και τελευταίο κεφάλαιο του νομοσχεδίου θα προβλέπεται ο νέος
τρόπος λειτουργίας των Ταμείων επικουρικής ασφάλισης που σήμερα λειτουργούν ως
ΝΠΔΔ. Θα προβλέπεται η λειτουργία τους με βάση ενιαίους κανόνες και η σταδιακή
μετατροπή τους σε κεφαλοποιητικά με τους όρους, τους ρυθμούς και τις
προϋποθέσεις που θα καθορίζουν και θα αποφασίζουν οι δύο πλευρές μέσα από την
αναβαθμισμένη συμμετοχή τους στο Δ.Σ. αυτών των Ταμείων. Επισημαίνεται τέλος
ότι τα Ταμεία εφάπαξ και αλληλοβοηθείας που σήμερα λειτουργούν ως
αυτοδιαχειριζομενοι φορείς, με το νομοσχέδιο θα διέπονται από ενιαίο
κανονιστικό πλαίσιο. Η οικονομική τους λειτουργία και η ασφαλιστική τους
αξιοπιστία θα εποπτεύονται από την Εθνική Αναλογιστική Αρχή.

Αμετάβλητα όλα τα όρια ηλικίας

Στο τρίτο κεφάλαιο του νομοσχεδίου θα αναλύεται το νέο καθεστώς
συνταξιοδότησης για όλους τους μισθωτούς χωρίς να θιγούν όσοι συνταξιοδοτηθούν
ή θεμελιώσουν δικαίωμα συνταξιοδότησης μέχρι τις 31.12.2007. Ειδικότερα θα
προβλέπονται τα εξής:

Ασφαλισμένοι στο ΙΚΑ μέχρι 31-12-1992

Υπαγόμενοι στη μεικτή ασφάλιση

* 4.500 ημέρες ασφάλισης, στο 65ο έτος ηλικίας οι άνδρες, στο 60ό έτος
ηλικίας οι γυναίκες για πλήρη σύνταξη ή μειωμένη σύνταξη στο 60ό έτος ηλικίας
οι άνδρες και στο 55ο έτος ηλικίας οι γυναίκες.

* 10.000 ημέρες ασφάλισης και στο 62ο έτος ηλικίας οι άνδρες, στο 57ο
έτος ηλικίας οι γυναίκες.

* 10.500 ημέρες ασφάλισης και στο 58ο έτος ηλικίας άνδρες και γυναίκες.

Υπαγόμενοι στον κανονισμό του ΒΑΕ (βαρέα – ανθυγιεινά)

* 4.500 ημέρες ασφάλισης (από τις οποίες 3.600 ημέρες ασφάλισης στον
ΚΒΑΕ, εκ των οποίων 1.000 την τελευταία 10ετία), στο 60ό έτος ηλικίας οι
άνδρες, στο 55ο έτος ηλικίας οι γυναίκες.

* 10.500 ημέρες ασφάλισης (από τις οποίες 7.500 ημέρες ασφάλισης στον
ΚΒΑΕ) στο 55ο έτος ηλικίας άνδρες και γυναίκες με πλήρη σύνταξη και στο 53ο
έτος ηλικίας άνδρες και γυναίκες με μειωμένη σύνταξη.

Μητέρες ανήλικων ή ανάπηρων παιδιών

* 5.500 ημέρες ασφάλισης και στο 55ο έτος ηλικίας, πλήρη σύνταξη.

* 5.500 ημέρες ασφάλισης και στο 50ό έτος ηλικίας, μειωμένη σύνταξη.

* Η περαιτέρω παραμονή στην εργασία – ασφάλιση είναι επιλογή της
ασφαλισμένης, η οποία και συνεχίζει να διατηρεί το δικαίωμα για να το ασκήσει
όποτε η ίδια επιθυμεί.

Εξακολουθούν να ισχύουν όλες οι διατάξεις για τη μειωμένη σύνταξη των
υπαγομένων στη μεικτή ασφάλιση, καθώς και αυτές με τις οποίες έχουν καθιερωθεί
ειδικά μειωμένα όρια ηλικίας για συγκεκριμένες κατηγορίες εργαζομένων
υπαγομένων στον ΚΒΑΕ (εργαζόμενοι σε οικοδομικά επαγγέλματα, στην καθαριότητα
κ.λπ.).

Τρόπος υπολογισμού της σύνταξης και Κ.Ο. (κατώτατα όρια)

Ο υπολογισμός εξακολουθεί να παραμένει ως έχει. Το ίδιο ισχύει και για τα
κατώτερα όρια συντάξεων.

Νέες ρυθμίσεις

* 37 έτη ασφάλισης χωρίς όριο ηλικίας

* Στις περιπτώσεις που προβλέπεται χορήγηση μειωμένης σύνταξης το
ποσοστό μείωσης ορίζεται σε 3%, από 6% που ισχύει σήμερα.

Ασφαλισμένοι σε Δημόσιο – ΔΕΚΟ – Τράπεζες μέχρι 31.12.1992.

Υπαγόμενοι στη μεικτή ασφάλιση

* 15 έτη ασφάλισης και το 65ο έτος ηλικίας για τους άνδρες

* 32 – 35 έτη ασφάλισης, ανεξάρτητα από το όριο ηλικίας για άνδρες
υπαχθέντες στην ασφάλιση μέχρι 31.12.82 και ανάλογα με τον χρόνο συμπλήρωσης
της 25ετίας.

* 22 – 35 έτη ασφάλισης, ανεξάρτητα από το όριο ηλικίας, όπως
προβλέπεται σήμερα για μητέρες ανηλίκων, έγγαμες γυναίκες, άγαμες γυναίκες που
υπήχθησαν στην ασφάλιση πριν από τις 31.12.1982 και ανάλογα με τον χρόνο
συμπλήρωσης της 15ετίας ή της 20ετίας ή της 25ετίας.

* Χορήγηση μειωμένης σύνταξης όπως και όπου αυτό προβλέπεται από τις
ισχύουσες διατάξεις.

Νέες προϋποθέσεις συνταξιοδότησης

Οι προαναφερθείσες προϋποθέσεις συνταξιοδότησης και όσες άλλες περιλαμβάνονται
στο ισχύον νομοθετικό πλαίσιο εφαρμόζονται εφόσον αυτές δεν έρχονται σε
αντίθεση με τις αναφερόμενες παρακάτω νέες βελτιωτικές προϋποθέσεις
συνταξιοδότησης.

* 15 έτη ασφάλισης και το 60ό έτος ηλικίας για γυναίκες (μείωση του
ορίου ηλικίας κατά 5 έτη) για τις ασφαλισμένες από 1.1.1983 έως 31.12.1992.

* 35 έτη ασφάλισης και το 58ο έτος ηλικίας για άνδρες και γυναίκες
(μείωση κατά 2 έτη ηλικίας συνταξιοδότησης λόγω 35ετίας των ανδρών και εξίσωση
με το ισχύον για τις γυναίκες).

* 37 έτη ασφάλισης χωρίς όριο ηλικίας, για τους ασφαλισμένους από την
1.1.1983 και εφεξής.

Τρόπος υπολογισμού της σύνταξης

Όλες οι ρυθμίσεις είναι νέες.

* Επαναφορά των τριακοστών πέμπτων, αντί των πεντηκοστών για τους
ασφαλισμένους μετά την 1.1.1983.

* Το ποσοστό μείωσης σε περίπτωση λήψης πρόωρης σύνταξης γίνεται 3%,
από 6% που ισχύει σήμερα.

Συνδυασμός των δύο συστημάτων

* Για τα έτη που έχουν διανυθεί μέχρι τις 31.12.2007, το ποσοστό
αναπλήρωσης είναι 80% στις υφιστάμενες συντάξιμες αποδοχές.

* Για τα έτη που θα διανυθούν από 1.1.2008 και εφεξής οι συντάξιμες
αποδοχές θα προσαρμόζονται σταδιακά στον μέσο όρο των συντάξιμων αποδοχών της
τελευταίας πενταετίας.

Η προσαρμογή θα γίνει σε μία πενταετία και ως εξής:

– Το 2008 (1ο έτος) ο μέσος όρος (Μ.Ο.) των αποδοχών του έτους αυτού

– Το 2009 (2ο έτος) ο μέσος όρος (Μ.Ο.) των αποδοχών των 2 τελευταίων ετών

– Το 2010 (3ο έτος) ο μέσος όρος (Μ.Ο.) των αποδοχών των 3 τελευταίων ετών

– Το 2011 (4ο έτος) ο μέσος όρος (Μ.Ο.) των αποδοχών των 4 τελευταίων ετών

– Το 2012 (5ο έτος) ο μέσος όρος (Μ.Ο.) των αποδοχών των 5 τελευταίων ετών

* Από την 1.1.2008 το ποσοστό αναπλήρωσης, με ετήσιο βήμα 1%, από το
80% γίνεται 70%.

Ειδικό καθεστώς δημοσίων υπαλλήλων και υπαλλήλων ΝΠΔΔ που υπάγονται
στο ειδικό συνταξιοδοτικό καθεστώς

* Από την 1.1.2003 γίνονται κρατήσεις για την κύρια και την επικουρική
σύνταξη και στο ποσό των 176 ευρώ (60.000 δρχ.).

* Για κάθε έτος καταβολής εισφορών επί του ποσού αυτού συνεπάγεται
προσαύξηση της κύριας και της επικουρικής στη βάση του πλαισίου των
προτάσεων που έχουν τεθεί υπόψη της ΑΔΕΥ.