Βρήκαν τον «πιο αδύναμο κρίκο»

![]() |
![]() |
|
«Οι συμπεριφορές έχουν να κάνουν με την ανασφάλεια του παίκτη, την υπερβολική |
Οι «πιο αδύναμοι κρίκοι» είναι τέσσερις: ο ωραίος, η ωραία, ο ντροπαλός και
εκείνος που βρίσκεται, στη διάρκεια του δημοφιλούς τηλεπαιχνιδιού, κοντά στην
παρουσιάστρια.
Δεν είναι αστείο, πρόκειται για πορίσματα έρευνας που έκαναν δύο ακαδημαϊκοί
του Πανεπιστημίου Μπέρκλεϊ της Καλιφόρνια και οι οποίοι έθεσαν υπό το
μικροσκόπιο την βρετανική εκδοχή του τηλεπαιχνιδιού με την Αν Ρόμπινσον.
Για ενάμιση χρόνο οι δύο καθηγήτριες, Πρίγια Ραγκουμπίρ και Άννα Βαλενζουέλα,
δεν έκαναν τίποτε άλλο από το να μελετούν και να αποκωδικοποιούν στάσεις και
συμπεριφορές παικτών.
Η έρευνα έδειξε πως ο παίκτης που αποχωρεί στον πρώτο γύρο είναι συνήθως
εκπρόσωπος του φύλου που έχει την πλειοψηφία στο πλατό. Οι παίκτες είναι
εννέα. Αν, για παράδειγμα, στην αρχή του παιχνιδιού είναι πέντε άνδρες και
τέσσερις γυναίκες, ο πρώτος που αποχωρεί είναι άνδρας (και το αντίστροφο).
«Στον πρώτο γύρο οι παίκτες αγχωμένοι, έως πανικόβλητοι, από το κυνήγι
του χρόνου αλλά και από το πλήθος των ερωτήσεων ψηφίζουν χωρίς σκέψη,
περισσότερο αντιδραστικά, καταφεύγοντας στην εύκολη λύση. Δηλαδή, με το φύλο»,
εξηγεί η δρ Ραγκουμπίρ.
Στο μέσον του παιχνιδιού οι άνδρες ψηφίζουν περισσότερο γυναίκες (σε ποσοστό
67%), αλλά από τον πέμπτο γύρο σ’ αυτήν τη διαδικασία μπαίνουν και οι
γυναίκες. Δίνουν, δηλαδή, ψήφο αποβολής σε συμπαίκτριες (σε ποσοστό 73%) παρά
σε συμπαίκτες.
Με αυτή τη διαπίστωση συμφωνεί και η Έλενα Ακρίτα, η παρουσιάστρια του
ελληνικού «Πιο αδύναμου κρίκου», μιλώντας μέσα από την εμπειρία που έχει
αποκτήσει ύστερα από 40 επεισόδια. «Έχω παρατηρήσει πως από τη μέση του
παιχνιδιού και μετα και οι γυναίκες αρχίζουν να δίνουν ψήφους αποβολής σε
συμπαίκτριες. Διότι οι παίκτες, γενικώς, αισθάνονται ότι οι γυναίκες, στην
εξέλιξη, θα λυγίσουν κάτω από το βάρος του στρες και της έντασης».
Σύμφωνα με την αμερικανική έρευνα παρατηρήθηκε πως, προς το τέλος του «Πιο
αδύναμου κρίκου» οι άνδρες ψηφίζουν άνδρες, φαινόμενο που εντείνεται, όταν ο
αντίπαλος είναι πιο έξυπνος. Μόνον τότε οι συμμετέχοντες καταψηφίζουν τους
πραγματικούς διεκδικητές.
«Μόνον ένας παίκτης δίνει ψήφο ουσίας στον πραγματικά πιο αδύναμο κρίκο, σ’
εκείνον που δεν απάντησε, που έδωσε λάθος απαντήσεις, που δεν αποταμίευσε. Ο
παίκτης αυτός διακρίνεται από τον χαρακτηρισμό “βασίλισσα μέλισσα”. Συνήθως
είναι γυναίκα πεισματάρα, πιο σκληρή απ’ ό,τι οι συμπαίκτες και λιγότερο
συνεσταλμένη από τις συμπαίκτριές της». Στα υπό έρευνα επεισόδια του
τηλεπαιχνιδιού δεν βρέθηκε το αρσενικό αντίστοιχο της «βασίλισσας μέλισσας»,
το «Αρσενικό Άλφα» όπως το έχουν ονομάσει οι δύο ερευνήτριες. «Ίσως ο τύπος
του άνδρα εκείνου δεν παίρνει μέρος σε τηλεπαιχνίδια», ήταν η εξήγηση που
έδωσαν.
Για έναν ανεξήγητο, έως τώρα, λόγο, για τις δύο ερευνήτριες, οι παίκτες που
έχουν την μικρότερη απόσταση από την παρουσιάστρια του «Πιο αδύναμου κρίκου»,
δηλαδή εκείνοι που βρίσκονται στις θέσεις «1» και «9», συνήθως αποχωρούν
νωρίς. Οι δύο καθηγήτριες έχουν καταλήξει επίσης στο συμπέρασμα πως οι
εμφανίσιμοι άνδρες πολύ συχνά «συγκεντρώνουν» ψήφους των άλλων ανδρών επειδή
τους ζηλεύουν, αλλά και των καχύποπτων γυναικών.
Η Έλενα Ακρίτα από την πλευρά της, δεν έχει έως τώρα συναντήσει την παίκτρια
«βασιλισσα-μέλισσα». Ωστόσο, σε πρόσφατη ειδική εκπομπή είχε απέναντί της
εννέα γυναίκες «με πολύ καλό επίπεδο γνώσεων όλες. Καμία δεν έφυγε από το
παιχνίδι με στρατηγική. Όλες ψήφιζαν με αξιοπιστία. Στον τελικό έμειναν οι
περισσότερο ψύχραιμες και με ισότιμο επίπεδο γνώσεων».
Η παρουσιάστρια του «Πιο αδύναμου κρίκου» έχει παρατηρήσει «δυσπιστία
παικτών απέναντι σε συμπαίκτες μεγαλύτερους από εκείνους ηλικιακά. Για να
παραμείνει ένας παίκτης άνω των 55-60 ετών στο παιχνίδι, θα πρέπει να είναι
σημαντικά καλύτερος από τους υπόλοιπους». Και θυμήθηκε πως έχει συμβεί κάτι
τέτοιο με μία γυναίκα περίπου 70 ετών, η οποία ήταν κλάσεις καλύτερη από
όλους. Από την εμπειρία της όμως, η Έλενα Ακρίτα επισημαίνει πως «ένας μέτριος
παίκτης 40-45 ετών με μέτριο επίπεδο γνώσεων, με καλό παρουσιαστικό αλλά και
με τη βοήθεια της τύχης, μπορεί να φθάσει πιο άνετα στον τελικό και ίσως και
να κερδίσει».
«Άλλη η ψυχολογία του Έλληνα»
Για πολλές από τις επισημάνσεις που προκύπτουν από τη μελέτη της
αμερικανικής έρευνας, η Έλενα Ακρίτα δεν έχει να παρατηρήσει κάτι ανάλογο.
«Ύστερα από 50 εκπομπές θα ήταν κατ’ αρχήν πολύ πρόωρο και κατά δεύτερον πολύ
μαζοχιστικό να κάναμε παρόμοιο απολογισμό. Πιστεύω ότι όσο αξιόπιστα κι αν
είναι τα πορίσματα της έρευνας, έχουν να κάνουν περισσότερο με την ψυχολογία
του Βρετανού παίκτη. Θεωρώ πως αν οι ίδιες καθηγήτριες πραγματοποιούσαν
ανάλογες έρευνες στη Γαλλία, στην Ταϊλάνδη – ακόμα και εκεί παίζεται ο “Πιο
αδύναμος κρίκος” – ή στην Ελλάδα, μπορεί να κατέληγαν σε εντελώς διαφορετικά
συμπεράσματα. Διότι οι συμπεριφορές έχουν να κάνουν με την ανασφάλεια του
παίκτη, την υπερβολική αυτοπεποίθηση, τον μισογυνισμό ενίοτε. Επομένως, δεν θα
μπορούσα φερέγγυα να έχω σαφή άποψη».
Οι κανόνες του παιχνιδιού δίνουν τη δυνατότητα στον παίκτη να αποβάλει
κάποιον άλλον για λόγους στρατηγικής, εξηγεί η Έλενα Ακρίτα. «Επειδή, όμως,
γνωρίζει πως ο παρουσιαστής θα κάνει καυστικό σχόλιο, ο Έλληνας διστάζει
περισσότερο από τον Άγγλο, για παράδειγμα, διότι δεν του αρέσει ο κοινωνικός
διασυρμός που θα υποστεί μετά, από το περιβάλλον του. Ακόμα όμως κι όταν το
κάνει, έχει ενοχές».
Η παρουσιάστρια της ελληνικής έκδοσης έχει προσέξει πως αποβάλλεται εύκολα
ο παίκτης που, ενώ ξεκινά με αυτοπεποίθηση, «πέφτει» ψυχολογικά, ύστερα από
μία λανθασμένη απάντηση «και αν μάλιστα ακολουθήσει και σχόλιο, τότε μπορεί να
φθάσει σε σημείο να λέει διαρκώς “πάσο”, εκλιπαρώντας στην ουσία τους
συμπαίκτες του να τον αποβάλουν».
Και ο «Εκατομμυριούχος» στο μικροσκόπιο
![]() |
|
Το προφίλ των ανθρώπων που αντιμετωπίζουν τον Σπύρο Παπαδόπουλο και το |
Αντικείμενο επιστημονικής έρευνας έγινε και το δημοφιλές τηλεπαιχνίδι γνώσεων
«Ποιος θέλει να γίνει εκατομμυριούχος». Ερευνητές από τα πανεπιστημιακά
ιδρύματα του Γουόργουικ και του Κιλ της Βρετανίας, συνεπικουρούμενοι από το
Ίδρυμα Οικονομικών και Κοινωνικών Μελετών, συνέλεξαν και άρχισαν να
επεξεργάζονται πλήθος στοιχείων με σκοπό να καταγράψουν συμπεριφορές και
αντιδράσεις παικτών που πήραν μέρος στο τηλεπαιχνίδι.
Οι ερευνητές κάνουν σχεδόν το γύρο του κόσμου! «Το τηλεπαιχνίδι προβάλλεται σε
60 χώρες του πλανήτη και αντιλαμβάνεστε ότι χιλιάδες διαπιστώσεις, που χρήζουν
επεξεργασίας, συσσωρεύονται σε ανησυχητικό βαθμό», επισημαίνει ο δρ Ιαν
Γουόκερ, καθηγητής στο Οικονομικό Τμήμα του Πανεπιστήμιου του Γουόργουικ.
Επιθυμία των μελετητών είναι, μέσα από σειρά ερωτήσεων να σκιαγραφήσουν το
προφίλ των ανθρώπων εκείνων που έλαβαν μέρος στο «Ποιος θέλει να γίνει
εκατομμυριούχος», να καταγράψουν την ειδοποιό διαφορά του ρίσκου που παίρνουν,
σύμφωνα με την ηλικία τους, την εθνικότητα, το φύλο (έχει διαπιστωθεί πως οι
γυναίκες δεν εκπροσωπούνται επαρκώς στο τηλεπαιχνίδι και ότι κερδίζουν 5%
λιγότερα χρήματα από ό,τι οι άνδρες), την οικονομική κατάστασή τους αλλά και
να εξετάσουν αν είναι άνθρωποι που πήραν μέρος στο τηλεπαιχνίδι για τα χρήματα
παρά για τη διαδικασία και την «κόντρα» με σκοπό την επικράτηση.
Πέραν τούτων η μεθοδολογία της έρευνας «δίνει την προοπτική να εκτιμήσουμε το
είδος του ρίσκου που παίρνουν οι παίκτες, μέσα από μια σειρά παραμέτρων, αλλά
και το σκεπτικό επιλογής των σωστών απαντήσεων που και τούτο επίσης ποικίλει»,
τονίζει ο δρ Γουόκερ.
















