Καταψηφίζουν τη δημόσια υγεία

Στη δημόσια υγεία, οι Έλληνες ψηφίζουν δυσαρέσκεια. Περισσότεροι από οκτώ
στους δέκα Έλληνες δεν είναι ικανοποιημένοι από το σύστημα υγείας. Ποσοστό που
κατατάσσει την Ελλάδα στην τελευταία θέση, και μάλιστα με διαφορά, ανάμεσα σε
17 χώρες όλου του κόσμου.

Στο συμπέρασμα αυτό καταλήγει μεγάλη έρευνα του Οργανισμού Οικονομικής
Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ), η οποία συγκρίνει τα δεδομένα για την υγεία
των τελευταίων 40 ετών, από το 1960 μέχρι και το 2000. Η έρευνα αποκαλύπτει τη
γύμνια της δημόσιας υγείας στη χώρα μας, καθώς στις περισσότερες περιπτώσεις
τα στοιχεία για την Ελλάδα απλώς δεν υπάρχουν! Τόσο, ώστε έγκυροι διεθνείς
επιστήμονες να σηκώνουν ψηλά τα χέρια λέγοντας ότι δεν μπορούν να αξιολογήσουν
το ελληνικό σύστημα υγείας.

Χαρακτηριστικό της απόρριψης από τους Έλληνες των υπηρεσιών υγείας είναι πως
στις υπόλοιπες από τις 17 χώρες που μελετήθηκαν (εκτός από την Πορτογαλία,
στην οποία το ποσοστό είναι επίσης 16%, και την Ιταλία, 20%), το ποσοστό
ικανοποίησης των πολιτών ξεπερνά το 40%. Στη Δανία μάλιστα, η οποία κατέχει
και την πρωτιά, εννέα στους 10 πολίτες βρίσκουν αρκετά έως πολύ ικανοποιητικές
τις υπηρεσίες υγείας στη χώρα τους.

Όπως προκύπτει από την τελευταία μεγάλη έρευνα του ΟΟΣΑ, το ελληνικό σύστημα
υγείας δεν ικανοποιεί ούτε τους ανθρώπους με χαμηλά εισοδήματα, αλλά ούτε και
τους ηλικιωμένους. Μόνο το 18% των ανθρώπων με χαμηλό εισόδημα δηλώνει
ικανοποίηση από τις υπηρεσίες υγείας και κατατάσσει τη χώρα μας, άλλη μία
φορά, στην τελευταία θέση. Παράλληλα, μόνο δύο στους δέκα ηλικιωμένους (22%)
έχουν «καλή εντύπωση» για το σύστημα υγείας. Οι υπόλοιποι θεωρούν τις
παρεχόμενες υπηρεσίες από αδιάφορες έως και καθόλου ικανοποιητικές.

Αλλά και με βάση το τελευταίο Ευρωβαρόμετρο για την υγεία (1999), η
ικανοποίηση από τις υπηρεσίες υγείας στην Ελλάδα δεν πιάνει ούτε τη… βάση
(με άριστα το 10, η χώρα μας έχει 4,67), όταν ο μέσος όρος για την Ευρωπαϊκή
Ένωση είναι 6,3!

Σύμφωνα με κριτική ανασκόπηση των ερευνών που έχουν πραγματοποιηθεί για την
ικανοποίηση των ασθενών από τη νοσοκομειακή φροντίδα στην Ελλάδα, δυσαρέσκεια
παρατηρείται κυρίως για τις ώρες αναμονής στα εξωτερικά ιατρεία, αλλά και την
ξενοδοχειακή υποδομή των δημόσιων νοσοκομείων.

Αλλά και οι συνθήκες παραμονής στα νοσοκομεία, το φαγητό, η κατάσταση των
κοινόχρηστων χώρων και το επίπεδο επικοινωνίας με το προσωπικό δεν φαίνεται να
ικανοποιούν μεγάλο μέρος των ασθενών (η ανασκόπηση πραγματοποιήθηκε από τους
Γιάννη Κυριόπουλο, καθηγητή Οικονομικών της Υγείας, Κυριάκο Σουλιώτη και Βίκυ
Παπανικολάου, διδάκτορες Οικονομικών και Κοινωνιολογίας, αντίστοιχα, στην
Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας).

Δεν παρέχουμε στοιχεία για να μας αξιολογήσουν!

Όπως φαίνεται από την έρευνα του ΟΟΣΑ, που αναφέρεται στη χώρα μας, οι
ερευνητές του Οργανισμού δεν κατάφεραν να συγκεντρώσουν επαρκή στοιχεία για
την ελληνική δημόσια υγεία. Και ενώ κατάφεραν να βρουν τον αριθμό θανάτων από
καρκίνο στην Ελλάδα (22.433 το 1998), η καταγραφή των κρουσμάτων και των ειδών
τής νόσου δεν υπήρχε πουθενά.

«Το ελληνικό σύστημα υγείας είναι πολύ δύσκολο να αξιολογηθεί, ακριβώς επειδή
δεν υπάρχουν επαρκή στοιχεία. Οι πηγές δεδομένων είναι διασπασμένες και τα
στοιχεία δίνονται με καθυστέρηση πολλών ετών», σχολιάζει μιλώντας στα «ΝΕΑ» ο
κ. Ηλίας Μόσιαλος, αναπληρωτής καθηγητής Ευρωπαϊκής Πολιτικής της Υγείας και
διευθυντής του Κέντρου Οικονομικών της Υγείας στο London School of Economics
(LSE).

Από τη μία, στοιχεία τα οποία δεν συγκεντρώνονται, όπως λ.χ. τα κρούσματα
νεοπλασιών, αλλά και τα περιστατικά ιογενών λοιμώξεων που, όπως αποδείχθηκε
μετά την πρόσφατη έξαρση της ίωσης, η οποία σκόρπισε τον πανικό σε όλη τη
χώρα, δεν καταγράφονται συστηματικά από τους επίσημους φορείς υγείας, αλλά η
μελέτη τους στηρίζεται σε αποσπασματικά δεδομένα από μεμονωμένες έρευνες και
παρατηρήσεις.

Και απ’ την άλλη, στοιχεία που υπάρχουν, αλλά δεν δίνονται στους αρμόδιους
προς επεξεργασία και δεν αξιοποιούνται! Χαρακτηριστικό παράδειγμα, όπως
αναφέρει ο κ. Μόσιαλος, «είναι τα στοιχεία για τη ροή ασθενών από την
περιφέρεια προς τα νοσοκομεία της πρωτεύουσας. Ενώ υπάρχουν στοιχεία – από τα
εξιτήρια των νοσοκομείων, αλλά και από τις κινήσεις του ΕΚΑΒ -, στα επίσημα
δημοσιεύματα δεν αναφέρεται η σοβαρότητα των περιπτώσεων που έρχονται στην
Αθήνα, σε ποια νοσοκομεία πηγαίνουν, ιδιωτικά ή δημόσια, ή για ποιο λόγο
μεταφέρονται».

Το αποτέλεσμα, σύμφωνα με τον ίδιο, είναι ότι «η έλλειψη στοιχείων μάς
εμποδίζει να ξέρουμε ποια ακριβώς είναι η παραγωγικότητα του συστήματος
υγείας. Για παράδειγμα, σήμερα μπορεί να ξέρουμε πόσοι γιατροί απασχολούνται
στα δημόσια νοσοκομεία, δεν γνωρίζουμε όμως ποιοι από αυτούς είναι παραγωγικοί
ή ποια είναι η συνολική παραγωγικότητα ενός νοσοκομείου. Επίσης, η ανάπτυξη
νέων μονάδων και υπηρεσιών υγείας τις περισσότερες φορές βασίζεται σε πολιτικά
και όχι σε επιστημονικά κριτήρια».

Στα δημόσια νοσοκομεία όλης της χώρας, η κατανομή του προσωπικού γίνεται
σήμερα με βάση τις κλίνες. «Ξέρουμε, όμως, αν όλα τα κρεβάτια
χρησιμοποιούνται; Ή αν κάποια τμήματα σε κάθε νοσοκομείο έχουν μεγαλύτερες
ανάγκες σε κλίνες και σε προσωπικό;», αναρωτιέται ο κ. Μόσιαλος.