Δικαίωμα άδειας στους 10 μήνες

Βελτιώσεις στο καθεστώς των αδειών εργασίας στον ιδιωτικό τομέα επιφέρει η
νέα Εθνική Γενική Συλλογική Σύμβαση Εργασίας που υπογράφτηκε από τη ΓΣΕΕ και
τις εργοδοτικές οργανώσεις.

Ευνοϊκότερες ρυθμίσεις για τις άδειες των εργαζομένων περιλαμβάνει η νέα συλλογική σύμβαση

Οι σημαντικότερες αλλαγές έχουν ως εξής:

* Ο βασικός χρόνος που απαιτείται για τη χορήγηση της ετήσιας κανονικής
άδειας με αποδοχές (Α.Ν. 539/1945, όπως ισχύει) μειώνεται από δώδεκα σε δέκα
μήνες συμπληρωμένους.

* Οι εργαζόμενες μητέρες δικαιούνται είτε να προσέρχονται αργότερα είτε
να αποχωρούν νωρίτερα κατά μία ώρα κάθε ημέρα, για χρονικό διάστημα τριάντα
μηνών μετά τη λήξη της άδειας τοκετού.

Εναλλακτικά, με συμφωνία του εργοδότη, το ημερήσιο ωράριο των μητέρων μπορεί
να ορίζεται μειωμένο κατά δύο ώρες ημερησίως για τους πρώτους 12 μήνες και για
μία ώρα για έξι επιπλέον μήνες.

* Άδεια φροντίδας για το παιδί δικαιούται και ο πατέρας εφόσον δεν
κάνει χρήση αυτής η εργαζόμενη μητέρα, προσκομίζοντας στον εργοδότη του
σχετική βεβαίωση του εργοδότη της μητέρας του παιδιού.

Οι θετοί γονείς

Το δικαίωμα καθυστερημένης προσέλευσης ή πρόωρης αποχώρησης της μητέρας και
εναλλακτικά του πατέρα για τη φροντίδα του παιδιού έχουν και οι θετοί γονείς
παιδιού ηλικίας έως έξι ετών, υπό τους ίδιους ως άνω όρους που ισχύουν για
τους φυσικούς γονείς και με χρονική αφετηρία την υιοθεσία.

* Την άδεια φροντίδας παιδιού δικαιούνται και οι άγαμοι γονείς.

* Η άδεια φροντίδας του παιδιού θεωρείται και αμείβεται ως χρόνος
εργασίας και δεν πρέπει να προκαλεί δυσμενέστερες συνθήκες στην απασχόληση και
τις εργασιακές σχέσεις.

Στους εργαζομένους που έχουν χηρέψει και στον άγαμο γονέα, που έχουν την
επιμέλεια του παιδιού, χορηγείται άδεια με αποδοχές έξι εργάσιμων ημερών τον
χρόνο, πέραν αυτής που δικαιούνται από άλλες διατάξεις. Γονέας με τρία παιδιά
ή περισσότερα δικαιούται άδεια οκτώ επιπλέον εργάσιμων ημερών.

Η άδεια αυτή χορηγείται εφάπαξ ή τμηματικά έπειτα από συνεννόηση με τον
εργοδότη, σύμφωνα με τις ανάγκες του γονέα, και δεν πρέπει να συμπίπτει
χρονικά με την αρχή ή το τέλος της ετήσιας κανονικής άδειας. Δίδεται δε, μέχρι
το παιδί να συμπληρώσει και το 12ο έτος της ηλικίας του.

Άδεια για μεταγγίσεις

Εργαζόμενοι με εξαρτημένη σχέση εργασίας, που έχουν υπηρεσία μέχρι τεσσάρων
ετών στον ίδιο εργοδότη, οι οποίοι πάσχουν από νόσημα που απαιτεί μεταγγίσεις
αίματος και παραγώγων του ή αιμοκάθαρση και το οποίο έχει γνωστοποιηθεί στον
εργοδότη, δικαιούνται έως είκοσι δύο εργάσιμες ημέρες τον χρόνο επιπλέον
άδεια, με αποδοχές.

Στους εργαζομένους με εξαρτημένη σχέση εργασίας χορηγείται άδεια δύο ημερών με
αποδοχές σε περίπτωση θανάτου συζύγου, τέκνων, γονέων και αδελφών.

ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ Ε.Ε.

Λιγότερες οι ημέρες άδειας στην Ελλάδα

Πάντως, τα νέα στοιχεία του Ευρωπαϊκού Παρατηρητηρίου Εργασιακών Σχέσεων
αποκαλύπτουν ότι οι Έλληνες εργαζόμενοι βρίσκονται στην προτελευταία θέση στην
Ευρωπαϊκή Ένωση όσον αφορά την πληρωμένη μέση ετήσια άδεια (σε ημέρες του
2001), αφού έχουν 23 ημέρες έναντι 25,7 του μέσου όρου της Ε.Ε. Μάλιστα, αν
δεν υπήρχε η Ιρλανδία με τις 20 ημέρες, η χώρα μας θα βρισκόταν στην τελευταία
θέση.

* Ο εργοδότης υποχρεούται να χορηγεί σε όλο το προσωπικό του άδεια
μέχρι τη λήξη του ημερολογιακού έτους. Οι μισές άδειες πρέπει να δίνονται στο
διάστημα 1 Μαΐου – 30 Σεπτεμβρίου.

* Μόνο σε εξαιρετικές περιπτώσεις επιτρέπεται να δοθεί τμηματικά η
άδεια σε δύο περιόδους.

Σε περίπτωση διαφωνίας μεταξύ εργοδότη και εργαζομένου για τη διάρκεια της
άδειας και τον χρόνο χορήγησής της, αποφασίζει τριμελής Επιτροπή της αρμόδιας
Επιθεώρησης Εργασίας, ύστερα από αίτηση των ενδιαφερομένων.

* Ο εργοδότης απαγορεύεται να απολύσει τον εργαζόμενο κατά τη διάρκεια
της αδείας του.

Αν δεν έχει συμπληρώσει δωδεκάμηνη υπηρεσία, δικαιούται διπλάσιο αριθμό
ημερομισθίων από τον αριθμό μηνών απασχόλησης (π.χ. για 5 μήνες απασχόληση η
αποζημίωση είναι 10 ημερομίσθια ή 10/25 του μισθού).

Αν έχει συμπληρώσει χρόνο, η αποζημίωση είναι ίση με τις αποδοχές ολόκληρης
της αδείας του.

Εάν η επιχείρηση λειτουργεί με πενθήμερο, η πρώτη άδεια είναι 20 εργάσιμες
ημέρες.

* Τον δεύτερο χρόνο 25 εργάσιμες ημέρες σε εξαήμερη απασχόληση και 21
εργάσιμες ημέρες σε πενθήμερη απασχόληση.

* Τον τρίτο χρόνο μέχρι και δέκα χρόνια υπηρεσίας 26 εργάσιμες ημέρες
σε επιχειρήσεις με εξαήμερη απασχόληση και 22 εργάσιμες ημέρες σε επιχειρήσεις
με πενθήμερη απασχόληση.