Το «ξεκλείδωμα» των φαντασιώσεων

Ζουν στον υποθάλαμο, μαζί με όλες τις συναισθηματικές αντιδράσεις και
κάνουν… παρέα με τα βιώματα. Έχουμε, όμως, ακόμη πολλά να μάθουμε γι’ αυτές.
Όπως λέει στα «ΝΕΑ» ο Michael Bader, ψυχοθεραπευτής στο Τμήμα Ψυχολογίας του
New College στο Σαν Φρανσίσκο, «όταν καταλάβουμε τις σεξουαλικές φαντασιώσεις,
θα μπορέσουμε να καταλάβουμε και την ίδια την προσωπικότητά μας».

«Η φαντασίωση σχετίζεται άμεσα με τις βιωματικές εμπειρίες του κάθε ανθρώπου»,
προσθέτει ο σεξολόγος Θάνος Ασκητής.

Πάει η εποχή που οι σεξουαλικές φαντασιώσεις είχαν την ετικέτα του αφύσικου,
του αρρωστημένου. «Οι φαντασιώσεις μπορεί να ποικίλλουν σε σενάρια ή σκηνικά.
Κάποιες μπορεί να μην είναι και τόσο συνηθισμένες και πιθανόν να φοβίζουν το
άτομο. Σε κάθε περίπτωση είναι φυσιολογικές», αναφέρει ο Γιώργος Βυνάκος,
κλινικός ψυχολόγος- σεξοθεραπευτής.

Δεν εμφανίζονται από την αρχή της ζωής του ανθρώπου. «Το παιδί δεν έχει
φαντασιώσεις». Ξυπνούν μαζί με την εφηβεία, όταν οι ορμόνες κάνουν… πάρτι
στον οργανισμό.

«Στην εφηβεία, οι φαντασιώσεις είναι ακόμη σε ανώριμο στάδιο. Το στοιχείο του
ερωτισμού είναι εδώ το στοιχείο της εξιδανίκευσης του άλλου. Αγόρια και
κορίτσια φαντάζονται το άτομο που τελικά ερωτεύονται και ίσως θα ήθελαν να
παντρευτούν!», περιγράφει ο Θ. Ασκητής.

Στο τέλος της εφηβείας οι σεξουαλικές φαντασιώσεις απογειώνονται. Και
εμπλουτίζονται με… σεξ. «Γίνονται πιο ανήθικες». Εδώ αρχίζουνκαι οι διαφορές
ανάμεσα σε αγόρια και κορίτσια. «Τα αγόρια στην ηλικία των 16 -17 χρόνων έχουν
πιο τολμηρές φαντασιώσεις. Τα κορίτσια είναι πιο αμήχανα με ίσως μεγαλύτερο
αίσθημα ντροπής».

Από αυτό το σημείο και μετά, «συναντούμε τις φαντασιώσεις να κυριαρχούν στη
σεξουαλική πράξη. Ή, από την άλλη μεριά, να αναπληρώνουν τη φτωχή σεξουαλική
ζωή του ατόμου». Όταν, βέβαια, έρθουν ο γάμος και τα παιδιά, κάτι αλλάζει.
«Ντροπή, αμηχανία αλλά και ευθύνη – τώρα είμαι γονιός – μπορεί να
επικρατήσουν». Και τότε οι φαντασιώσεις κλειδώνονται σε ένα σκοτεινό δωμάτιο
του μυαλού, αρνούμενες να βγουν προς τα έξω. Αυτά μέχρι τη μέση ηλικία. Τότε
αρχίζουν τα περίεργα. «Οι γυναίκες έχουν μάλλον μειωμένες φαντασιώσεις:
σχέσεις με νεώτερους άνδρες. Στους άνδρες, πάλι, παρατηρούνται διακυμάνσεις,
ανάλογα με τον τρόπο ζωής τους. Για παράδειγμα, ένας πετυχημένος επαγγελματικά
και κοινωνικά άνδρας μπορεί να έχει πολλές φαντασιώσεις, που αφορούν συνήθως
εξωσυζυγικές σχέσεις». Πάντως, από την ηλικία των 60 και μετά, οι σεξουαλικές
φαντασιώσεις υποτονούν.

Πότε η σεξουαλική φαντασίωση μπορεί να καταλήξει σε… πάθηση; «Όταν υπάρχει
υπόστρωμα ψυχοπαθολογίας. Στις περιπτώσεις αυτές κυριαρχεί η επιθετικότητα»,
απαντά ο κ. Ασκητής. Αλλα και η ανυπαρξία φαντασιώσεων σημαίνει πως κάτι δεν
πάει καλά. «Το ποσοστό των ανθρώπων που δεν έχουν σεξουαλικές φαντασιώσεις
είναι μικρό. Συνήθως πρόκειται για ανθρώπους ψυχρούς. Και δεν είναι οι ίδιοι
που συνειδητοποιούν το πρόβλημα αλλά ο σύντροφός τους».

Και αν τις πάρει ο… ύπνος; «Οι φαντασιώσεις μπορεί να χαθούν για κάποιο
διάστημα και σε συγκεκριμένες φάσεις της ζωής του ανθρώπου. Το έντονο στρες, η
εξαντλητική εργασία αλλά και διάφορα φάρμακα ή χρόνιες παθήσεις πιθανόν συμβάλλουν».

Στο αίμα των Ελλήνων…

Οι φαντασιώσεις είναι στο… αίμα των Ελλήνων. Κατά τον Θάνο Ασκητή, «ο
Έλληνας θέλει να έχει φαντασιώσεις. Ποτέ δεν είχαμε και πολλές ντροπές ούτε
αρνούμαστε τη σεξουαλικότητά μας». Είμαστε όμως ανώριμοι ως προς αυτήν. «Οι
Έλληνες έχουν έντονο το στοιχείο της προκλητικότητας και του ερωτισμού. Ζουν
όμως σε μια κοινωνία “κλειδωμένη” με ενοχικές προεκτάσεις και έντονο το
στοιχείο της ποινής, της τιμωρίας για οτιδήποτε “ανήθικο”. Έτσι βρίσκονται
περιχαρακωμένοι πίσω από τον φόβο. Οι νέοι, κυρίως, κυνηγούν με αγωνία τα
πρότυπα. Και μέσα από αυτό το κυνήγι χάνουν τον εαυτό τους, την ιδιαιτερότητα
της προσωπικότητάς τους».

INFO

Στο βιβλίο του «Arousal: The Secret Logic of Sexual Fantasies», ο Michael
Bader αναζητά την προέλευση των φαντασιώσεων, με βάση συγκεκριμένες
περιπτώσεις. Στο Ίντερνετ: http: //www.michaelbader.com.