ΑΛΒΑΡΟ ΝΤΕ ΣΟΤΟ Ελπίζω σε λύση ώς τον Ιούνιο

Ο Αλβάρο ντε Σότο δηλώνει φύσει αισιόδοξος. Η αισιοδοξία του αυτή, όμως,
δεν τον κάνει να παρασύρεται βλέποντας για πρώτη φορά τους ηγέτες των
Ελληνοκυπρίων και των Τουρκοκυπρίων να κάθονται στο τραπέζι των
διαπραγματεύσεων αποφασισμένοι – όπως λένε – να υπογράψουν την «δίκαιη και
βιώσιμη λύση για το Κυπριακό».

Το διεθνές αεροδρόμιο της Λευκωσίας παραμένει νεκρή ζώνη από το 1974. Εκεί ο ντε Σότο υποδέχεται τον Γλαύκο Κληρίδη και τον Ραούφ Ντενκτάς για τις μυστικές συνομιλίες. Στη φωτογραφία με την απεσταλμένη των «ΝΕΩΝ» Μαρία Νταλιάνη

Γνωρίζοντας δε εκ των έσω τις εξελίξεις, ο κ. ντε Σότο είναι και
επιφυλακτικός. «Θα δούμε…», απαντά στην ερώτηση αν θα επηρεάσει θετικά την
πορεία των διαπραγματεύσεων η προσωπική γνωριμία των κ.κ. Κληρίδη και
Ντενκτάς.

Δύο μήνες σχεδόν έχουν περάσει από τότε που ξεκίνησε ο πιο αποφασιστικός γύρος
των διμερών συζητήσεων μεταξύ της ελληνοκυπριακής και της τουρκοκυπριακής
πλευράς κι όλο το νησί μοιάζει να κρατάει την ανάσα του. Ο μεσολαβητής του
γενικού γραμματέα του ΟΗΕ, κ. ντε Σότο, που χειρίστηκε επιτυχώς παλαιότερα τις
διαπραγματεύσεις στο Ελ Σαλβαντόρ, προτίμησε μάλιστα να εγκατασταθεί μόνιμα
στη Λευκωσία ώστε να έχει καθημερινή επαφή με τις δύο Κοινότητες. «Είναι
σημαντικό για τη δουλειά μου να αφουγκράζομαι τι λένε οι πολίτες», τονίζει.

Όπως λέει ο ίδιος στην πρώτη συνέντευξη που δίνει μετά την «μετακόμισή» του
από την Νέα Υόρκη στην Κύπρο, «ανέλαβε την πρόκληση επειδή διέκρινε την
αποφασιστικότητα και των δύο πλευρών για εξεύρεση λύσης». Και επειδή τού το
ζήτησε ο Κόφι Ανάν.

Ως ειδικός απεσταλμένος του γενικού γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, Κόφι Ανάν,
συμμετέχει στις μυστικές συνομιλίες και παρακολουθεί εκ του σύνεγγυς τη
διαδικασία που βρίσκεται σε εξέλιξη. Δέχεται να μιλήσει και να φωτογραφηθεί
για «ΤΑ ΝΕΑ» υπό τον όρο να μην αναφερθεί στις τρέχουσες εξελίξεις αφού θεωρεί
ότι το στοιχείο της μυστικότητας είναι απαραίτητο για την ομαλή συνέχιση του
διαλόγου.

Όταν κλείνει η πόρτα των συσκέψεων κλείνουν και οι κρουνοί της ενημέρωσης.
Μέσα στην αίθουσα των συνομιλιών βρίσκονται οι δύο πρωταγωνιστές: οι κ. κ.
Κληρίδης και Ντενκτάς, τρεις σύμβουλοι τού καθενός και ο κ. ντε Σότο με τους
δικούς του συμβούλους. Η κάθε πλευρά κρατάει τα δικά της πρακτικά.

«Καλές υπηρεσίες»

«Η απόφαση των δύο ηγετών να ξεκινήσουν απευθείας συνομιλίες πιστεύω πως είναι
μια ώριμη απόφαση», τονίζει ο κ. ντε Σότο. «Όλη τη δουλειά την κάνουν οι δύο
ηγέτες. Εμείς προσφέρουμε αυτό που αποκαλείται “καλές υπηρεσίες” (Good
Offices). Αυτό σημαίνει τα πάντα και τίποτα. Υπάρχουν στιγμές όπου απλώς
ακούω. Κι άλλες που χρειάζεται να παρέμβω. Η παρέμβαση όμως η δική μου
εξαρτάται κυρίως από το αν θέλουν οι δύο πλευρές. Στην προκειμένη περίπτωση
και οι δύο γνωρίζουν πολύ καλά όλες τις πτυχές του προβλήματος και μιλούν με
άνεση μεταξύ τους. Η δική μου δουλειά όμως τελειώνει τον Ιούνιο. Ελπίζω και
εύχομαι μέχρι τότε να έχουμε καταλήξει σε δίκαιη και βιώσιμη λύση».

Το πρόγραμμα

Η ρουτίνα του κ. ντε Σότο είναι αμείλικτα ταυτισμένη με τη ρουτίνα των
συνομιλιών. Κάθε Τρίτη στις 4 το απόγευμα και κάθε Παρασκευή στις 10 το πρωί,
στη Νεκρή Ζώνη της Λευκωσίας, εκεί όπου κάποτε λειτουργούσε το διεθνές
αεροδρόμιο Λευκωσίας καταφτάνουν οι δύο αντιπροσωπείες. «Συνήθως έρχονται με
λίγα λεπτά καθυστέρηση, πότε ο ένας και πότε ο άλλος», επισημαίνει ο
παρατηρητικός διπλωμάτης. Μπαίνουν στην αίθουσα δίπλα στο γραφείο του κ. ντε
Σότο και βγαίνουν ύστερα από αρκετές ώρες. Πάνω στο τραπέζι, δίπλα στα
κουλουράκια τζίντζερ και τους καφέδες ανοίγουν φάκελοι, απλώνονται έγγραφα και
χάρτες, συζητούνται όλες οι παράμετροι και τα σενάρια που θα μπορούσαν να
οδηγήσουν στη «βιώσιμη» λύση: οι εξουσίες, το εδαφικό, η ασφάλεια και οι
περιουσίες.

Στα πολιτικά πηγαδάκια της Λευκωσίας μπορεί να κυκλοφορεί έντονα η φήμη ότι ο
Ραούφ Ντενκτάς είναι δυσαρεστημένος από τη στάση του διαμεσολαβητή των
Ηνωμένων Εθνών. Ο κ. ντε Σότο όμως δεν μιλάει γι’ αυτά. «Αν χάνει κανείς την
ψυχραιμία του; Ακόμα και αν συνέβαινε κάτι τέτοιο δεν θα σας το έλεγα.
Προφανώς δεν θα βοηθούσε τον διάλογο αν αποκάλυπτα τα “πάνω” και τα “κάτω” των
συνομιλιών. Ό,τι λέγεται εκεί μέσα είναι εμπιστευτικό. Όμως, σας διαβεβαιώ, το
κλίμα μεταξύ των δύο ήταν από την αρχή εγκάρδιο και συνεχίζει να είναι έτσι».