Το κρυφό τζιχάντ της Βρετανίας

Είμαι τριάντα ετών, ζω στη Βρετανία, κατάγομαι από το Πακιστάν. Παλαιότερα
δούλευα ως d.j., σήμερα εργάζομαι για την τηλεόραση, πρόσφατα ετοίμασα ένα
ντοκιμαντέρ με τίτλο «Το Κρυφό Τζιχάντ» και πρωταγωνιστές πολλούς παιδικούς
φίλους. Νεαρούς μουσουλμάνους που ενδιαφέρονταν μόνο για το κλάμπινγκ και τώρα
εντρυφούν στον φονταμενταλισμό.

Βρετανοί μουσουλμάνοι. Κάποτε τους ενδιέφερε μόνο η διασκέδαση και το κλάμπινγκ. Σήμερα εντρυφούν στον φονταμεταλισμό

Σας παρουσιάζω τον Ασίφ. Ζει στο Πίτερσμποροου. Είναι 26 ετών, έχει ένα
καλοκουρεμένο μουσάκι, φορά πανάκριβα ρούχα, κυκλοφορεί με σπορ αυτοκίνητο και
υπεροπτικό ύφος. Μπαίνει στο κλαμπ, βολεύεται στο καλύτερο τραπέζι και
παραγγέλνει ποτό. Αμέσως, τον πλησιάζουν δύο ξανθές. Ο Ασίφ επιθεωρεί το
βασίλειό του: η ζωή είναι ωραία, σκέφτεται.

Ένα χρόνο αργότερα, τα μπιτ της μουσικής έχουν ξεχαστεί, το μούσι είναι
ατημέλητο, τα ρούχα φτηνά. Το ύφος είναι ταπεινό, η ακμάζουσα επιχείρηση
ανήκει στο παρελθόν. Ο Ασίφ βγαίνει από το τζαμί και πάει να συναντήσει άλλους
φίλους σε ένα ερειπωμένο ισλαμικό βιβλιοπωλείο. Η ζωή είναι πραγματικά ωραία,
μου λέει.

Φαινομενικά, ο Ασίφ ήταν όλα όσα η νεολαία της Βρετανίας θέλει να είναι. Τα
είχε όλα – απλώς δεν ήταν αρκετά.

Μου αφηγείται την ιστορία του: «Ήταν ένα βράδυ του 1995, το κλαμπ ήταν γεμάτο.
Ο “Τσάρλι” (η κοκαΐνη) ήταν απλωμένος μπροστά μου σε λεπτές γραμμές. Τράβηξα
μια “μυτιά”. Ένιωσα ζωντανός, αήττητος. Χόρευα όλη τη νύχτα και το πρωί, όταν
γύρισα σπίτι, έπεσα πάνω στις ειδήσεις. Μέσα από την ομίχλη των ναρκωτικών,
παρακολούθησα ένα ρεπορτάζ για τις δολοφονίες των μουσουλμάνων της Τσετσενίας.
Τα πρόσωπα που είδα αποτυπώθηκαν στο μυαλό μου. Τους επόμενους μήνες,
συνειδητοποίησα ότι αισθανόμουν παγιδευμένος από τη διαρκή αναζήτηση χρημάτων.
Ένιωσα την ανάγκη να αντιδράσω. Και προσευχήθηκα. Δεν μπορούσα καν να θυμηθώ
πώς γίνεται. Προσπάθησα να προσανατολιστώ προς τη Μέκκα. Δεν ένιωσα καμία
άμεση λύτρωση, αλλά βοήθησε. Μίλησα σχετικά στους φίλους μου και αρχίσαμε να
διαβάζουμε το Κοράνι στα αγγλικά. Ξαφνικά ερωτεύτηκα τη θρησκεία μου».

Το νέο «ροκ εν ρολ»

Ο Ασίφ περιγράφει μία συνήθη σκηνή, την οποία έχω ακούσει από πολλούς άλλους
Βρετανούς Πακιστανούς όπως αυτός: το Ισλάμ ήταν η διέξοδος από έναν κρύο και
κυνικό κόσμο. Ζούμε σε μια καταναλωτική κοινωνία, βασική μας έγνοια είναι το
χρήμα. Η επιστροφή στις θεμελιώδεις ηθικές αξίες, όπως ο γάμος, η σωστή
ανατροφή των παιδιών, είναι το νέο ροκ εν ρολ για τους παλιούς μου φίλους. Στο
Πίτερσμποροου, όπως και στην υπόλοιπη Βρετανία, το ορθόδοξο Ισλάμ επιτρέπει
πλέον σε έναν νέο άνδρα να ζήσει μια αξιοπρεπή, αγνή ζωή, μακριά από μία
κοινωνία που αισθάνεται ότι πηγαίνει κατά διαβόλου. Το Κοράνι άρχισε να
διδάσκεται στα αγγλικά, οι αλλοτινοί άκαμπτοι κανόνες απέκτησαν ιστορικές
ρίζες, οι Βρετανοί μουσουλμάνοι ένιωσαν να συνδέονται με κάτι περισσότερο από
τον δυτικό τρόπο ζωής.

Αν, όμως, το Ισλάμ είναι αυτή η άσπιλη θρησκεία και το μόνο που θέλουν οι
φίλοι είναι μία απλή ζωή, γιατί παίρνουν τα όπλα τόσοι νεαροί που μεγάλωσαν
όπως εγώ; Γιατί πάνε να πολεμήσουν σε μακρινές χώρες;

Το Ισλάμ και η πολιτική

Μεγάλωσα στο Πίτερσμπουργκ και μετακόμισα στο Λονδίνο το 1991. Το Ισλάμ ήταν
κάτι που είχαν ασπαστεί οι γονείς μου, όμως όλες αυτές οι προσευχές ήταν ξένες
προς εμένα – και προς όλους όσους γνώριζα. Το μόνο που μας ενδιέφερε ήταν να
πιάσουμε την καλή, να ξεφύγουμε από τη μίζερη ζωή της μειονότητας. Στη
διάρκεια της ετοιμασίας ενός ντοκιμαντέρ, ταξίδεψα στην Πεσαβάρ του Πακιστάν.
Επισκέφθηκα πολλές μαντράσες – ιεροδιδασκαλεία. Παρουσιάστηκα ως
φοιτητής, πρόθυμος να βοηθήσει στο ανθρωπιστικό τους έργο. Οι μουλάδες άρχισαν
να μου λένε ότι το ανθρωπιστικό έργο είναι χάσιμο χρόνου, ότι ο αληθινός
εχθρός είναι η Αμερική.

Έως ότου καταρρεύσει αυτή η αυτοκρατορία, μου είπαν, οι μουσουλμάνοι θα τελούν
υπό διωγμό. Ως Βρετανός φοιτητής, μου είπαν, βρισκόμουν στην ιδανική θέση για
να τεθώ επικεφαλής της μάχης. Πίσω στη Βρετανία, συνάντησα μουσουλμάνους όπως
εγώ, ανθρώπους που δεν θα ξεχώριζες μέσα στο πλήθος, αλλά οι οποίοι έχουν
αποφασίσει ότι το Ισλάμ είναι η μόνη οδός προς τα εμπρός, ότι ο νόμος του
Ισλάμ πρέπει να επιβληθεί. Συναντώνται στα κρυφά, μηχανεύονται σχέδια
καταστροφής. Βρήκαν μία μάχη που μπορούν να θεωρήσουν δική τους.

Στη διάρκεια της ετοιμασίας του ντοκιμαντέρ κατάφερα να ενώσω τις κουκίδες
ανάμεσα στο Ισλάμ και την πολιτική. Όταν το Ισλάμ σου προσφέρει πνευματική και
διανοητική αφύπνιση, είναι δύσκολο για τους μετριοπαθείς μουσουλμάνους να
κλείσουν τα μάτια στο γεγονός ότι το Ισλάμ αντιμετωπίζεται ως εχθρός του
δυτικού τρόπου ζωής, ότι η σφαγή αθώων μουσουλμάνων είναι φτηνή συγκριτικά με
τις ζωές που αφαιρέθηκαν την 11η Σεπτεμβρίου. Όσο πιο πολλοί άνθρωποι αρχίζουν
να νιώθουν έτσι, τόσο πιο επώδυνες και δυσβάσταχτες θα γίνονται οι συνέπειες.