Δρόμοι

Η ιστορία…

… είναι ταυτόχρονα θαυμαστή και ανησυχητική. Μια τριαντάχρονη γυναίκα, που
όσα είναι «γραμμένα» στον εγκέφαλό της σύντομα θα σβηστούν από τη νόσο του
Αλτσχάιμερ, ήθελε να κάνει παιδί. Όμως, δεν ήθελε να κληρονομήσει το παιδί της
το γενετικό ελάττωμα που προκαλεί αυτή τη νόσο σε νεαρή ηλικία. Μια κλινική
του Σικάγου δημιούργησε δεκαπέντε έμβρυα από τα ωάρια της γυναίκας και το
σπέρμα του συζύγου της. Ύστερα, με μια τεχνική που είναι γνωστή ως
προεμφυτευτική γενετική διάγνωση, προσδιόρισε ανάμεσα σε αυτά τα έμβρυα
τέσσερα που δεν είχαν αυτό το ελαττωματικό γονίδιο. Έτσι η γυναίκα γέννησε ένα
υγιέστατο μωρό.

Η τεχνική…

… δεν είναι καινούργια. Πριν από δύο χρόνια, μια γαλλική επιστημονική ομάδα
είχε χρησιμοποιήσει την ίδια τεχνική στο μωρό ενός άλλου ζευγαριού, το οποίο
κινδύνευε να γεννηθεί με ένα ελαττωματικό γονίδιο που καταστρέφει το ήπαρ. Μια
άλλη εντυπωσιακή περίπτωση είναι ενός αγοριού που γεννήθηκε από ένα έμβρυο το
οποίο επελέγη ώστε να είναι απαλλαγμένο από ένα γονίδιο που ευθύνεται για την
αναιμία Φανκόνι. Η εξάχρονη κόρη του ζευγαριού έπασχε από αυτή την κληρονομική
νόσο. Όταν γεννήθηκε το αγόρι, οι γιατροί χρησιμοποίησαν αίμα από τον ομφάλιο
λώρο του για να θεραπεύσουν την αδελφή του. Άραγε πώς θα νιώθει αυτό το αγόρι
όταν μεγαλώσει; Πως ήταν ένα παιδί που οι γονείς του θέλησαν συνειδητά; Ή πως
χρησίμευσε απλώς σαν ένα «εργαλείο» για να θεραπευτεί η αδελφή του;

Το θαυμαστό…

… σε αυτές τις ανθρώπινες ιστορίες είναι πως παιδιά που θα μπορούσαν να
ζήσουν κάτω από τη σκιά μιας κληρονομικής νόσου, μπορούν και ξεφεύγουν από
αυτή την απειλή. Η ιατρική επιστήμη διαθέτει ένα νέο όπλο — πιο προχωρημένο
και πιο επιθυμητό από την αποτρόπαιη άμβλωση — για να βελτιώνει την υγεία του
ανθρώπου. Το ανησυχητικό είναι πως η ιατρική επιστήμη έχει ανοίξει μια πόρτα
που κανείς δεν γνωρίζει σε ποιους δρόμους οδηγεί. Πολλοί προβάλλουν ηθικές
αντιρρήσεις στη δημιουργία εμβρύων από τα οποία μόνο ένα προορίζεται να
επιζήσει. Ίσως, στο πρώτο εμβρυακό στάδιο, όταν δεν έχει ακόμη αναπτυχθεί
νευρικό σύστημα, να μπορεί κανείς να υποστηρίξει πως η καταστροφή του εμβρύου
είναι θεμιτή. Τι γίνεται όμως αν αυτή δεν έχει καμιά σχέση με την υγεία; Αν,
ας πούμε, πολλά έμβρυα δημιουργούνται και ύστερα καταστρέφονται μόνο και μόνο
για να αποκτήσουν οι γονείς ένα παιδί του φύλου που επιθυμούν; Ή αν οι
επιστήμονες καταφεύγουν στη γενετική χειραγώγηση για να ανεβάσουν, ας πούμε,
τη νοημοσύνη;

Με τα μωρά…

… κατά παραγγελία υπάρχει κίνδυνος να δημιουργηθεί ένας «θαυμαστός νέος
κόσμος» προνομιούχων και μη προνομιούχων παιδιών, στον οποίο όσα παιδιά έχουν
κάποια γενετική προδιάθεση σε νόσους θα αντιμετωπίζονται ως παιδιά ενός
κατώτερου Θεού και όχι ως φυσιολογικά ανθρώπινα όντα, που πάνω τους η φύση ή
το τυχαίο βάζουν όπως θέλουν τη σφραγίδα τους.