Οι ανεξόφλητες δόσεις οδηγούν σε περιπέτειες

Ας υποτεθεί ότι έχετε πάρει ένα προσωπικό δάνειο ύψους 800.000 δραχμών, το
οποίο θα αποπληρώσετε σε 20 δόσεις των 10.000 δραχμών, με επιτόκιο 10%. Ας
υποτεθεί, επίσης, ότι, για διάφορους λόγους, δηλώνετε αδυναμία να
τακτοποιήσετε την υποχρέωσή σας και «μπαίνετε σε καθυστέρηση» από τον πρώτο
κιόλας μήνα. Δυστυχώς, μπαίνετε συγχρόνως και σε μια περιπέτεια που καταλήγει,
μεταξύ άλλων, στη «μαύρη λίστα» του «Τειρεσία» και ­ κατ’ επέκταση ­ σε μία
πενταετία αποχής από κάθε τραπεζική χρηματοδότηση, με ό,τι αυτό συνεπάγεται.

Και επειδή ένα κακό δεν έρχεται ποτέ μόνο του, οι επιπτώσεις από την αδυναμία
εκπλήρωσης της υποχρέωσής σας «τρέχουν» σχεδόν από την επομένη της ημέρας που
δεν θα πληρώσετε τη δόση σας, με τον τόκο υπερημερίας να σας ταλαιπωρεί έως
την ημέρα που θα «ξεμπλέξετε» οριστικά από αυτή την υπόθεση. Εννοείται,
βέβαια, ότι αυτοί οι τόκοι θα αυξήσουν σημαντικά και το τελικό ποσό του
δανείου.

Και όχι μόνο… Πέραν όλων των άλλων, θα διαρρήξουν ­ σε ορισμένες περιπτώσεις
οριστικά ­ τις σχέσεις σας με την τράπεζα από την οποία έχετε πάρει το δάνειο.
Όσοι έχουν καθυστερήσει την πληρωμή των δόσεων ενός δανείου γνωρίζουν ότι, από
κάποια στιγμή και έπειτα, τον «λόγο» έχουν οι δικηγόροι της τράπεζας.

Οι τόκοι υπερημερίας

Πριν φτάσουν, όμως, τα πράγματα στο νομικό τμήμα της τράπεζας που χορήγησε το
δάνειο, οι πρώτες επιπτώσεις της καθυστέρησης στην πληρωμή του δανείου
ξεκινούν από το οικονομικό σκέλος της συμφωνίας, αφού οι δόσεις αρχίζουν να
επιβαρύνονται με τον τόκο υπερημερίας.

Η Τράπεζα της Ελλάδος, με οδηγία της, έχει προσδιορίσει το ανώτατο ύψος αυτής
της επιβάρυνσης σε 2,5 μονάδες επί του βασικού επιτοκίου με το οποίο δόθηκε το
δάνειο. Έτσι, στην περίπτωση του παραδείγματος που αναφέρθηκε παραπάνω, αν
υποτεθεί ότι σταματήσατε να πληρώνετε κανονικά από την πρώτη δόση, το κομμάτι
που καθίσταται ληξιπρόθεσμο τοκίζεται πλέον με 10% (που είναι το κανονικό
επιτόκιο) συν 2,5% (που είναι ο τόκος υπερημερίας). Έτσι, αν δεν πληρωθούν οι
πρώτες 10.000 δραχμές της δόσης (οι οποίες στην αρχή αφορούν κατά περίπου
3.000 δραχμές το κεφάλαιο και κατά 7.000 δραχμές τους τόκους), τότε αυτές, από
την πρώτη ημέρα, θα τοκίζονται με επιτόκιο 12,50%, ενώ το υπόλοιπο ποσό θα
εξακολουθήσει να τοκίζεται με 10%.

Οι οχλήσεις της τράπεζας

Και ενώ εσείς δεν πληρώνετε τη δόση σας, στην τράπεζα το σημειώνουν αλλά την
πρώτη φορά ούτε καν σας ενοχλούν, θεωρώντας ότι το πρόβλημα είναι παροδικό και
θα το λύσετε μόνοι σας. Από τη δεύτερη καθυστερούμενη δόση και μετά, όμως,
αρχίζουν να παίρνουν τα μέτρα τους. Η πρώτη τους αντίδραση είναι να σας
τηλεφωνήσουν και να σας «υπενθυμίσουν» το πρόβλημα. Η τρίτη κρούση, σε
περίπτωση μη συμμόρφωσης, έχει πιο συγκεκριμένο αλλά και επίσημο χαρακτήρα,
αφού τότε αποστέλλεται επιστολή, στην οποία καταγράφεται το πρόβλημα και
ζητείται η άμεση επίλυσή του.

Αν, παρ’ όλ’ αυτά, δεν υπάρξει λύση, τον «λόγο» έχουν οι δικηγόροι της
τράπεζας, οι οποίοι λαμβάνουν εντολή να ξεκινήσουν τις νομικές διαδικασίες για
τη διευθέτηση του ζητήματος. Η τελική κατάληξη είναι η έκδοση διαταγής
πληρωμής.

Διαπραγμάτευση

Στο μεταξύ, και ενώ όλα τα παραπάνω θα βρίσκονται σε εξέλιξη, μην εκπλαγείτε
αν επιχειρηθεί μια εξωδικαστική διευθέτηση του προβλήματος. Δηλαδή, η τράπεζα
θα σας προτείνει έναν συμβιβασμό, εφόσον κρίνει ότι οι λόγοι που δεν σας
επιτρέπουν να τακτοποιήσετε την υποχρέωσή σας είναι αντικειμενικοί και, ως
έναν βαθμό, ανυπέρβλητοι.

Οι έννοιες αυτές, βέβαια, είναι ρευστές και επιδέχονται, πολλές φορές,
ελαστική ερμηνεία. Αν υπάρχει καλή διάθεση και από τις δύο πλευρές, είναι
δυνατό να επανασυμφωνηθεί, στην ουσία, ο τρόπος αποπληρωμής του δανείου ή του
υπολοίπου της κάρτας με νέους όρους, προσαρμοσμένους στις οικονομικές σας
δυνατότητες, κατά τη συγκεκριμένη χρονική περίοδο.

Αν, παρ’ όλ’ αυτά, δεν επιτευχθεί συμφωνία, θα επανέλθετε στην προτέρα
κατάσταση και τον «λόγο» θα έχουν, όπως προαναφέρθηκε, οι δικηγόροι.

Η μαύρη λίστα

Έστω ότι, τελικά, η τράπεζα καταγγέλλει τη σύμβαση του δανείου ή της κάρτας
σας. Τότε ανοίγουν οι… πύλες του «Τειρεσία». Η τράπεζα ενημερώνει την
αρμόδια υπηρεσία του, η οποία με τη σειρά της ενημερώνει τον φάκελό σας και
αυτόματα μπαίνετε στη λίστα των τραπεζικών πελατών για τους οποίους κάθε φορά
που πληκτρολογείται το όνομά τους στα τερματικά των τραπεζικών καταστημάτων
εμφανίζεται η ένδειξη «πρόβλημα». Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι χάνετε τη
δυνατότητα, μεταξύ άλλων, να πάρετε ένα δάνειο, να βγάλετε μια πιστωτική κάρτα
ή να σας εκδοθεί ένα μπλοκ επιταγών. Γενικότερα, οι συναλλαγές σας με τις
τράπεζες ­ και όχι μόνο με τη συγκεκριμένη τράπεζα που προχώρησε στην
καταγγελία της σύμβασης ­ δυσκολεύουν ή, για την ακρίβεια, περιορίζονται
σημαντικά. Τι άλλο σημαίνει αυτό; Ότι αν θέλετε, για παράδειγμα, να πάρετε ένα
δάνειο για την επιχείρησή σας, θα εισπράξετε αρνητική απάντηση, με ό,τι αυτό
μπορεί να συνεπάγεται για τη βιωσιμότητά της.

Αποφασίζετε, λοιπόν, να τακτοποιήσετε την εκκρεμότητά σας αυτή, για να
«ξεμπλοκάρετε» τις συναλλαγές σας με τις τράπεζες. Πηγαίνετε στο κατάστημα
όπου έχετε την εκκρεμότητα, εξοφλείτε, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι «ξεμπλέξατε»
κιόλας. Και αυτό, γιατί θα πρέπει η τράπεζα να ενημερώσει τον «Τειρεσία» για
την τακτοποίηση της υποχρέωσης. Η περιπέτεια, όμως, δεν σταματά εδώ. Ο
«Τειρεσίας» δεν σας διαγράφει από τα «κιτάπια» του άμεσα, γιατί, σύμφωνα με
τον νόμο, θα πρέπει να περάσουν πέντε χρόνια από την ώρα που πληρώσατε το
υπόλοιπο της κάρτας ή του προσωπικού ή καταναλωτικού σας δανείου για να σβήσει
και το όνομά σας από τη λίστα.

Η υπόθεση περιπλέκεται ακόμα περισσότερο, αν στο διάστημα όπου είστε
ουσιαστικά με «αναστολή» (δηλαδή κατά τη διάρκεια της πενταετίας) σάς
προκύψει, για παράδειγμα, και μια σφραγισμένη επιταγή. Εν προκειμένω, η
παραγραφή της γίνεται μετά πέντε χρόνια, που αρχίζουν να μετρούν από την ώρα
που σφραγίζεται. Άρα, το ποινολόγιό σας «μετρά» για άλλα πέντε χρόνια, στη
διάρκεια των οποίων επίσης δεν μπορείτε να έχετε δανειακές και άλλες
συναλλαγές με τις τράπεζες.

Πότε θα βγείτε από τη λίστα

Έστω ότι το 2000 τακτοποιήσατε ένα παλιό δάνειο, με καθυστέρηση. Από τη λίστα
του «Τειρεσία» θα βγαίνατε κανονικά το 2005. Στο μεταξύ, όμως, το 2002,
σφραγίζεται μια επιταγή σας. Την τακτοποιείτε άμεσα, αλλά έχετε μπει στη μαύρη
λίστα του «Τειρεσία» και γι’ αυτό το πρόβλημα. Αυτό συνεπάγεται ότι από τη
λίστα δεν θα βγείτε πλέον το 2005 αλλά το 2007, αφού από το 2002 «μετράει» νέα
πενταετία παραγραφής, για τη σφραγισμένη επιταγή.