Δρόμοι

Γιαγιά…

… τι απέγιναν τα παλιά παραμύθια; Γιατί δεν έχουν πια πέραση οι ήρωες του
Άντερσεν ή του Γκριμ; Τα περισσότερα παιδιά δεν τους γνωρίζουν. Ή μάλλον, δεν
τους αναγνωρίζουν. Έμαθαν έτσι από τους γονείς τους, τη γενιά των
τριαντάρηδων, που θεωρούν πως τα κλασικά παραμύθια παραείναι σκληρά για τα
παιδιά τους – αφού πρώτα συμβουλεύτηκαν παιδοψυχολόγους. Μπορεί η
Κοκκινοσκουφίτσα να γλιτώνει τελικά από τον κακό λύκο, αλλά ήταν ανάγκη να
περάσει τέτοια περιπέτεια; Σε έναν σκληρό κόσμο, οι σύγχρονοι γονείς προτιμούν
πιο «γλυκά» παραμύθια, έστω και αν αυτά έρχονται σε αντίθεση με την
πραγματικότητα.

Το «Σρεκ»…

… είναι το τελευταίο όπλο της εταιρείας Ντρίμγουερκς εναντίον της Ντίσνεϊ.
Βασισμένη – αμυδρά – σε ένα βιβλίο του Ουίλιαμ Στάιγκ, είναι μια ταινία για
έναν δράκο, τον Σρεκ, που ζει στον βάλτο του ευτυχισμένος, ώσπου ο άρχοντας
Φάρκαντ αποφασίζει να κυνηγήσει όλες τις νεράιδες που βρίσκουν καταφύγιο στον
βάλτο του Σρεκ. Εκείνος, για να ξαναπάρει τον βάλτο του, κάνει συμφωνία με τον
Φάρκαντ να του παραδώσει την πριγκίπισσα Φιόνα, που ο άρχοντας θέλει να την
παντρευτεί. Όμως, ώσπου να γίνει η παράδοση, ο Σρεκ ερωτεύεται τη Φιόνα. Η
ταινία είναι μια ανατροπή των γλυκανάλατων παραμυθιών του Ντίσνεϊ, αλλά μαζί
με αυτά παίρνει η μπάλα και τα κλασικά παραμύθια. Μολονότι ήταν και αυτός
ανατρεπτικός – υπήρξε στενός φίλος τού επίσης ανατρεπτικού ψυχιάτρου Βίλχελμ
Ράιχ – είναι αμφίβολο αν ο συγγραφέας Ουίλιαμ Στάιγκ θα έβαζε ποτέ τον Σρεκ να
φωνάξει στους επτά νάνους που κουβαλούν τη Χιονάτη στο σπίτι του μέσα στο
κρυστάλλινο φέρετρό της: «Πάρτε αυτή την ψόφια γκόμενα από το τραπέζι!» Ή,
αργότερα, να πει: «Παρ’ όλο που ζει με επτά άνδρες, δεν είναι καθόλου
εύκολη!».

Πιο ευγενικά…

… η Άστριντ Λίντγκρεν, που έφυγε προχθές, σε βαθιά γεράματα, δεν ήταν
λιγότερο ανατρεπτική. Από το 1945, η Πίπη Φακιδομύτη δεν έπαψε ποτέ να μπαίνει
στη μύτη των γονιών, κοροϊδεύοντας πότε την εξουσία και πότε την υποκρισία, σε
μια διαρκή αλλά καλόπιστη και καλόγουστη εξέγερση. Άλλωστε, το ίδιο εξεγερμένη
ήταν και η Σουηδή συγγραφέας, που σε ηλικία 16 ετών εγκατέλειψε το σχολειό για
να πιάσει δουλειά σε μια εφημερίδα και δύο χρόνια αργότερα έφυγε από το χωριό
της για τη Στοκχόλμη, για να γεννήσει το παιδί της, ανύπαντρη μητέρα.

Τα παραμύθια…

… της Άστριντ Λίντγκρεν είναι τοποθετημένα σε χωριουδάκια της σουηδικής
υπαίθρου, όμοια με εκείνο που γεννήθηκε η συγγραφέας. Οι καλοπροαίρετες
σκανδαλιές των ηρώων της – της Πίπης, του Εμίλ και της Ρόνια – εξακολουθούν να
έχουν παγκόσμια απήχηση. Στον κόσμο που δημιούργησε η πιο καλή γιαγιά της
Σουηδίας, τα παιδιά μοιάζουν με βασιλιάδες, μεγαλώνουν χωρίς περιορισμούς και
είναι ελεύθερα να ονειρεύονται. Τι άλλο μπορεί να επιθυμήσει ένα παιδί;