Εκστρατεία στην Αμερική

Ο Μπουλέντ Ετζεβίτ ξεκινά σήμερα, μαζί με πολυάνθρωπη πομπή, υπερατλαντική
αποστολή, την επίσημη επίσκεψή του στην Ουάσιγκτον, όπου ελπίζει να ενημερωθεί
για το τι μέλλει γενέσθαι στο Ιράκ και να επιστρέψει, τουλάχιστον, με
συγκεκριμένες υποσχέσεις για τη συνέχιση της οικονομικής βοήθειας.

Η γέφυρα (σκίτσο από τους «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς»)

Από σήμερα ως την Κυριακή η Άγκυρα, περίπου, μεταφέρεται στην Ουάσιγκτον. Μόνο
στο αεροπλάνο που θα μεταφέρει τον Τούρκο πρωθυπουργό Μπουλέντ Ετζεβίτ στην
αμερικανική πρωτεύουσα, σήμερα το μεσημέρι, θα βρίσκονται 100 επιχειρηματίες,
40 δημοσιογράφοι, 4 υπουργοί (Εξωτερικών, Ισμαήλ Τζεμ, Προεδρίας, αρμόδιοι για
την οικονομία, Κεμάλ Ντερβίς και Τουντζά Τοσκάι, και Ενέργειας, Ζεκί Τσακάν),
7 βουλευτές και 64 ανώτατα κυβερνητικά στελέχη. Άλλα περίπου 100 άτομα
(εκπρόσωποι κομμάτων, επιχειρηματίες, κ.λπ.) θα ταξιδέψουν προς την Ουάσιγκτον
ιδίοις εξόδοις.

Πανέτοιμος

«Ο Ετζεβίτ πηγαίνει πανέτοιμος και ήρεμος στις ΗΠΑ», γράφουν οι τουρκικές
εφημερίδες. Είναι αλήθεια ότι η Εθνοσυνέλευση εργάστηκε 9x9x9, δηλαδή τις
τελευταίες εννέα ημέρες επί εννέα ώρες την ημέρα για να ψηφίσει εννέα νόμους,
όλους σχετικούς με το εξωτερικό εμπόριο και το τραπεζικό σύστημα, ώστε να
είναι έτοιμο το νομικό υπόβαθρο. Γιατί ο Τούρκος πρωθυπουργός σκοπεύει να
δώσει βαρύτητα στα οικονομικά θέματα. Δεν θέλει, δηλαδή, να «ζητήσει ψάρια»,
αλλά «να βοηθηθεί η Τουρκία να μάθει να ψαρεύει». Στο πλαίσιο αυτό, στο
οικονομικό πακέτο που μεταφέρει περιλαμβάνονται αιτήματα για: άρση των
ποσοστώσεων στα κλωστοϋφαντουργικά και στα προϊόντα σιδήρου και χάλυβα,
υπογραφή Προνομιακής Εμπορικής Συμφωνίας, εφαρμογή στο εμπόριο με την Τουρκία
των εμπορικών όρων που ακολουθούνται με την Ευρωπαϊκή Ένωση, αλλά, επίσης,
αναβολή ­ και κατά προτίμηση διαγραφή ­ πληρωμής των αμυντικών πιστώσεων (FMS)
ύψους 5 δισεκατομμυρίων δολαρίων.

Ήρεμος

Όσον αφορά την «ηρεμία», αυτή οφείλεται στο γεγονός ότι, ειδικά μετά τις
επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου, η Τουρκία προβάλλει την εικόνα του
«στρατηγικού εταίρου» των ΗΠΑ, επομένως λέει ότι όχι μόνο δεν υπάρχουν
προβλήματα ανάμεσα στις δύο χώρες, αλλά και αν παρουσιαστούν διαφορές
(νοουμένων στην περίπτωση αυτή: του Ιράκ, του Κυπριακού, των 43 Τούρκων που
έχουν συλληφθεί μετά την τρομοκρατική επίθεση στη Νέα Υόρκη και η Ουάσιγκτον
αρνείται να δώσει σχετικές πληροφορίες στην Άγκυρα, κ.λπ.), αυτές μπορεί να
διευθετηθούν με τον διάλογο, καθόσον η Τουρκία έχει «αποδείξει» πρόσφατα (π.χ.
στο Κυπριακό) την καλή διάθεσή της.

Το ζήτημα είναι κατά πόσον η Τουρκία είναι όντως στρατηγικός εταίρος των ΗΠΑ.
Από γεωστρατηγικής απόψεως είναι, βεβαίως, υποψήφια. Η οικονομική κατάστασή
της, όμως, τα εσωτερικά πολιτικά προβλήματα και τα αδιέξοδα της εξωτερικής
πολιτικής της φράζουν τον δρόμο προς τον συνεταιρισμό αυτό. (Η Ιαπωνία, λόγου
χάρη, αλλά και το Ισραήλ, για να αναφέρουμε δύο μόνο από τους στρατηγικούς
εταίρους των ΗΠΑ, είναι χώρες που «στέκονται στα πόδια τους» και αποτελούν από
μόνες τους περιφερειακές δυνάμεις.)

Το δώρο

Ο Τούρκος πρωθυπουργός πάει δώρο στον πρόεδρο Τζορτζ Μπους αντίγραφο παλαιού ­
418 ετών ­ χειρόγραφου Κορανιού. Δανείζομαι το σχόλιο του αρθρογράφου της
φιλοϊσλαμικής «Γιενί Σαφάκ», Μεχμέτ Μπάρλας (11/1): «Τι θέλει να εκφράσει ο
Ετζεβίτ πηγαίνοντας δώρο ένα Κοράνι; Ότι είναι μουσουλμάνος ηγέτης; Μήπως να
δείξει ως πού έχει προχωρήσει η τυπογραφία στην Τουρκία ή σκέφτεται να βάλει
τον Μπους να ορκιστεί με το χέρι του στο Ιερό Βιβλίο ότι το Διεθνές
Νομισματικό Ταμείο θα στείλει, ό,τι και να γίνει, το υπεσχημένο χρήμα;»