Το πρώτο 48ωρο του ενιαίου νομίσματος

Ορατός είναι ο κίνδυνος να υπάρξουν ελλείψεις χαρτονομισμάτων ευρώ την πρώτη
ημέρα της επίσημης κυκλοφορίας του και να μην κορεσθεί η αναμενόμενη αυξημένη
ζήτηση, καθώς το τραπεζικό σύστημα θα έχει λιγότερα διαθέσιμα μέσα από τα
συνηθισμένα. Συγκεκριμένα, μία στις τέσσερις Αυτόματες Ταμειολογιστικές
Μηχανές (ΑΤΜ) σε όλη τη χώρα δεν θα έχει εφοδιαστεί με ευρώ και θα συνεχίσει
να δίνει δραχμές, ενώ οι τράπεζες θα είναι κλειστές. Ερωτηματικά υπάρχουν και
για τον ρυθμό με τον οποίο έχει προβλεφθεί να ανεφοδιάζονται τα ΑΤΜ, που θα
είναι, την ημέρα εκείνη, η μοναδική πηγή προμήθειας ευρώ. Έτσι, δεν
αποκλείεται να περάσουν πολλοί την Πρωτοχρονιά τους και πάλι με τη δραχμή και
να περιμένουν λίγο ακόμη για τα πρώτα τους ευρώ.

Την προετοιμασία για την υποδοχή του ευρώ την Πρωτοχρονιά συζήτησαν χθες οι
εκπρόσωποι των τραπεζών με τον διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος κ. Λουκά
Παπαδήμο, στη διάρκεια γεύματος.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κατέγραψε τις κινήσεις με τις οποίες θα γίνει η πρακτική
μετάβαση στη νέα εποχή σε όλα τα κράτη και οι συγκρίσεις έχουν ενδιαφέρον,
καθώς δείχνουν ποιος προηγείται και ποιος όχι από πλευράς προετοιμασίας, αλλά
και υποδεικνύουν έξυπνες κινήσεις από πλευράς ορισμένων κρατών για την
υπέρβαση των πιθανών εμποδίων.

Τα σχετικά στοιχεία περιλαμβάνονται στο έγγραφο της Κομισιόν με τίτλο
«Προετοιμασία για τη μετάβαση στο ευρώ» της 3ης Δεκεμβρίου.

Δωρεάν χρήμα

Σε ό,τι αφορά το κοινό, η προετοιμασία για τη μετάβαση στο ευρώ ξεκίνησε σε
όλες τις χώρες με τη διανομή κερμάτων σε ειδικές «συσκευασίες εξοικείωσης». Τα
σακουλάκια με τα ευρώ, που έγιναν ανάρπαστα στην Ελλάδα, τουλάχιστον την πρώτη
ημέρα κυκλοφορίας τους, έτυχαν ανάλογης υποδοχής και σε άλλες χώρες της ζώνης
του ευρώ.

Αυτό ήταν απολύτως δικαιολογημένο στην Ολλανδία, όπου τα σακουλάκια
μοιράσθηκαν δωρεάν. Η ολλανδική κυβέρνηση έκανε χριστουγεννιάτικο δώρο σε κάθε
Ολλανδό πολίτη άνω των 6 ετών ένα σακουλάκι με νομίσμαρα αξίας 3,88 ευρώ.
Συνολικά μοιράσθηκαν 16 εκατομμύρια σακουλάκια. Ίσως ήταν από τις πιο έξυπνες
ιδέες για την προώθηση του νέου νομίσματος, αν και κόστισε κάτι παραπάνω στο
ολλανδικό κράτος.

Κανένα άλλο κράτος δεν έδωσε δωρεάν χρήμα. Όλα διέθεσαν βεβαίως «συσκευασίες
εξοικείωσης». Οι Ιρλανδοί, οι Πορτογάλοι και οι Φινλανδοί ήταν οι πιο
φειδωλοί, αφού οι τράπεζές τους διέθεσαν μόνο 500.000 έως 1 εκατομμύριο
σακουλάκια. Στις ίδιες χώρες τα σακουλάκια περιείχαν τη μικρότερη αξία
νομισμάτων, από 4 έως 10 ευρώ, ενώ στις υπόλοιπες οι αξίες κυμαίνονταν από 12
έως 15 ευρώ. «Συσκευασίες εξοικείωσης» δόθηκαν και στους λιανοπωλητές. Στην
Ελλάδα, ως γνωστόν, το ενδιαφέρον υπήρξε περιορισμένο για τις «φύσιγγες» με τα
ευρώ, που προορίζονται κυρίως για μικρά καταστήματα. Οι μεγαλύτερες
επιχειρήσεις είχαν παντού την ευκαιρία να προεφοδιαστούν με ευρώ από νωρίς.
Στη Γερμανία και σε ορισμένες άλλες χώρες από την 1η Σεπτεμβρίου, στην Ελλάδα
και αλλού από την 1η Δεκεμβρίου, σε ό,τι αφορά τα χαρτονομίσματα.

Πρωτοχρονιά στα ΑΤΜ

Για όσους βιάζονται να πάρουν στα χέρια τους τα πρώτα χαρτονομίσματα ευρώ, η
προσφυγή στα ΑΤΜ, τις αυτόματες ταμειολογιστικές μηχανές των τραπεζών, θα
είναι η μόνη λύση τους την Πρωτοχρονιά. Οι Έλληνες, πάντως, έχουν αρκετές
πιθανότητες να ατυχήσουν στην προσπάθειά τους αυτή, αφού μόνο το 75% θα είναι
έτοιμες και εφοδιασμένες με ευρώ από την Πρωτοχρονιά. Πιο τυχεροί οι κάτοικοι
της Αθήνας, όπου τα στοιχεία αναφέρουν ότι το 90% των ΑΤΜ θα έχουν εφοδιασθεί
με ευρώ από την 1η ημέρα, ενώ στην επαρχία οι ελλείψεις θα είναι μεγαλύτερες.

Υπάρχουν, πάντως, και χειρότερα αφού στην Πορτογαλία έτοιμες θα είναι μόνο οι
μισές Αυτόματες Ταμειολογιστικές Μηχανές και στη Φινλανδία μόνο η μία στις 4.

Πέντε χώρες υπολογίζουν ότι το 100% των ΑΤΜ τους θα είναι εφοδιασμένες με ευρώ
από την πρώτη ημέρα, ενώ οι υπόλοιπες ανεβάζουν το ποσοστό στο 80%-90%.

Στο τέλος της πρώτης εβδομάδας, βεβαίως, όλοι υπολογίζουν ότι θα έχουν
μετατρέψει όλα τα ΑΤΜ τους, με εξαίρεση τους Φινλανδούς, που εκτιμούν ότι οι
μετατροπές θα έχουν φθάσει σε ποσοστό 80%. Εν τω μεταξύ, οι πολίτες θα έχουν
προμηθευθεί φυσικά τα πρώτα τους χαρτονομίσματα σε ευρώ από τις τράπεζες.

Τράπεζες ανοιχτές την Πρωτοχρονιά

Σε ορισμένες μάλιστα χώρες οι τράπεζες θα καταργήσουν ακόμη και την αργία της
Πρωτοχρονιάς. Συγκεκριμένα, αυτό θα συμβεί στην Αυστρία, την Ολλανδία και το
Λουξεμβούργο, αν και όχι για όλη την ημέρα, αλλά για λίγες μόνον ώρες, τις
απογευματινές.

Κλειστές θα είναι οι τράπεζες σε 6 χώρες, μεταξύ των οποίων και η δική μας,
ενώ στις άλλες 3 δεν είχαν ληφθεί αποφάσεις όταν η Επιτροπή συνέτασσε το
έγγραφό της. Την παραμονή της Πρωτοχρονιάς η εικόνα είναι διαφορετική αφού σε
τουλάχιστον 5 χώρες οι τράπεζες θα είναι ανοιχτές, ενώ σε άλλες θα αποφασίσουν
οι ίδιες οι τράπεζες. Στην Ελλάδα τα καταστήματα θα λειτουργήσουν για την
προετοιμασία του ευρώ, αλλά δεν θα κάνουν συναλλαγές με πελάτες.