Βροντερό «όχι» στα μεταλλαγμένα

Η πιο… επαναστατική φωνή ενάντια στα μεταλλαγμένα ακούγεται από την
Ελλάδα. Στη συντριπτική τους πλειονότητα (ποσοστό 93,3%) οι Έλληνες δηλώνουν
πως δεν θέλουν μεταλλαγμένα τρόφιμα στο πιάτο τους κι η δική τους είναι η πιο
ηχηρή αντίδραση στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Αυτό προκύπτει από την πρόσφατη έρευνα του Ευρωβαρόμετρου με θέμα «Ευρωπαίοι,
Επιστήμη και Τεχνολογία», ενώ, σύμφωνα με την περιβαλλοντική οργάνωση
Greenpeace, το ποσοστό των Ελλήνων που λένε «όχι» στα μεταλλαγμένα είναι κατά
10 μονάδες μεγαλύτερο από εκείνο που είχε καταγράψει το Ευρωβαρόμετρο τον
Μάρτιο του 2000.

Οι επικεφαλής του ελληνικού γραφείου της οργάνωσης εκτιμούν πως η στάση των
Ευρωπαίων απέναντι στα μεταλλαγμένα (είναι αρνητική για το 70,9% των κατοίκων
στο σύνολο των χωρών-μελών της Ε.Ε., ενώ το 85,9% απαιτεί περισσότερη
ενημέρωση) «έρχεται σε πλήρη αντίθεση με την εμμονή της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
να δώσει το πράσινο φως στην καλλιέργεια γενετικά τροποποιημένων φυτών και την
κυκλοφορία στην αγορά γενετικά μεταλλαγμένων προϊόντων».

Η Greenpeace και το Δίκτυο Καταναλωτών για τα μεταλλαγμένα τρόφιμα που έχει
συσταθεί εκεί παρουσίασαν επίσης χθες τον νέο οδηγό καταναλωτών, στον οποίο
περιλαμβάνονται περισσότερα από 400 προϊόντα που κυκλοφορούν στην ελληνική
αγορά. Τα προϊόντα αυτά χωρίζονται σε κατηγορίες ανάλογα με τις απαντήσεις που
έδωσαν οι βιομηχανίες τροφίμων στα ερωτηματολόγια της περιβαλλοντικής
οργάνωσης σχετικά με τη χρήση μεταλλαγμένων οργανισμών. Εννέα από τα προϊόντα
που αναφέρονται στον κατάλογο (κυρίως σοκολάτες, καραμέλες και σπορέλαια)
χαρακτηρίζονται ως ύποπτα να περιέχουν γενετικά μεταλλαγμένους οργανισμούς,
είτε επειδή οι εταιρείες δεν μπορούν να διασφαλίσουν πως ισχύει το αντίθετο
είτε επειδή δεν απάντησαν στο ερωτηματολόγιο της Greenpeace.

Στο συνέδριο για τα πλεονεκτήματα είδαν… μειονεκτήματα

«Πίστευα αφελώς ότι τα οφέλη από τα γενετικά μεταλλαγμένα προϊόντα ήταν
αποδεδειγμένα. Εδώ και δύο μέρες αντιλαμβάνομαι ότι δεν είναι έτσι τα
πράγματα». Η δήλωση της Σουζάν Σιτμπόν, αντιπροσώπου της Εθνικής Ένωσης
Οικογενειακών Οργανώσεων της Γαλλίας, συμπυκνώνει τα συμπεράσματα του διεθνούς
συνεδρίου που πραγματοποιήθηκε τη Δευτέρα και την Τρίτη στο Παρίσι με
αντικείμενο τα πλεονεκτήματα των γενετικά μεταλλαγμένων οργανισμών για την
υγεία.

Το πρώτο θέμα που συζητήθηκε ήταν οι επιπτώσεις αυτών των οργανισμών στη
χρησιμοποίηση εντομοκτόνων. Είναι γεγονός ότι σε ορισμένες περιπτώσεις, όπως
στα παντζάρια, μπορεί να μειωθεί η χρήση εντομοκτόνων, γεγονός θετικό τόσο για
τους παραγωγούς όσο και για τους καταναλωτές. Όπως δείχνει όμως η αμερικανική
εμπειρία, αυτό δεν μπορεί να γενικευτεί.

Σύγχυση επικρατεί και ως προς τις αλλεργιογόνες ιδιότητες των γενετικά
μεταλλαγμένων οργανισμών. Σε μία τουλάχιστον περίπτωση (το καλαμπόκι Starlink)
έχει αποδειχθεί ότι προκαλείται αλλεργία. Ορισμένες μεταλλάξεις, πάντως,
μπορεί να οδηγήσουν σε τρόφιμα λιγότερο αλλεργιογόνα από αυτά που προκύπτουν
από την κλασική γεωργία.

Μπορεί η γενετική μετάλλαξη να οδηγήσει σε βελτίωση του περιεχομένου των
τροφίμων; Και εδώ οι ομιλητές διχάστηκαν. Ο Βέρνον Γιανγκ από το ΜΙΤ
υποστήριξε ότι ένα μεταλλαγμένο καλαμπόκι που παράγεται αυτόν τον καιρό θα
έχει αυξημένη περιεκτικότητα σε απαραίτητα αμινοξέα όπως είναι η λυσίνη και η
τρυπτοφάνη. Άλλοι ερευνητές όμως επισήμαναν ότι αυξημένη κατανάλωση ορισμένων
ουσιών μπορεί να έχει τοξικές συνέπειες.

Το γενικό συμπέρασμα ήταν ότι η συμβατική γεωργία δεν έχει εξαντλήσει τις
δυνατότητές της. Και ότι η συζήτηση για τα μεταλλαγμένα προϊόντα δεν μπορεί να
περιγραφεί ως διαμάχη ανάμεσα στο «παλιό» και στο «καινούργιο».