Ανοιχτοί οι ορίζοντες για την Αir France

Οι Γάλλοι θα πρέπει να ευγνωμονούν τον Ζαν Σιρίλ Σπινετά, διότι ο εθνικός τους
αερομεταφορέας, η Air France, θα επιβιώσει των τρομοκρατικών επιθέσεων στις
Ηνωμένες Πολιτείες, οι οποίες βύθισαν σε κρίση την παγκόσμια βιομηχανία
αερομεταφορών. Ο 58χρονος πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Air France
κατάφερε να πιλοτάρει την εταιρεία αποτελεσματικά και να τη μεταμορφώσει από
μια αναποτελεσματική κρατική εταιρεία σε μια σύγχρονη αεροπορική επιχείρηση.

Αν δεν είχε καταφέρει να πραγματοποιήσει κέρδη τα τελευταία τέσσερα χρόνια, η
Air France θα είχε θαφτεί κάτω από τα συντρίμμια του Παγκόσμιου Εμπορικού
Κέντρου, μαζί με την ελβετική Swissair και τη βελγική Sabena. Και άλλες
ευρωπαϊκές αεροπορικές εταιρείες είναι σίγουρο ότι θα υποφέρουν από την κρίση
που προκάλεσαν οι τρομοκρατικές επιθέσεις στις Ηνωμένες Πολιτείες. Προβλήματα
αντιμετωπίζει και η Air France. Ωστόσο, η τρίτη μεγαλύτερη αεροπορική εταιρεία
της Ευρώπης (πραγματοποίησε καθαρά κέρδη 379 εκατομμυρίων δολαρίων και
πωλήσεις 11 δισεκατομμυρίων δολαρίων κατά το οικονομικό έτος που ολοκληρώθηκε
τον Μάρτιο του 2001) προβλέπει ότι οι πωλήσεις της θα εξακολουθήσουν να
αυξάνονται τον επόμενο χρόνο. Είναι σε θέση να κυριαρχήσει στην ευρωπαϊκή
βιομηχανία αερομεταφορών, μαζί με τη γερμανική Lufthansa, τη μεγαλύτερη της
Ευρώπης, και τη βρετανική British Airways, τη δεύτερη μεγαλύτερη.

Τα τελευταία χρόνια, τα κέρδη της Air France απογειώθηκαν

Ακόμη και πριν από τις τρομοκρατικές επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου, οι
αεροπορικές εταιρείες αντιμετώπιζαν έντονα οικονομικά προβλήματα. Η Swissair
απέτυχε στην προσπάθειά της να δημιουργήσει ένα δίκτυο που θα ήταν σε θέση να
ανταγωνιστεί τις τρεις κορυφαίες αεροπορικές συμμαχίες. Των συμμαχιών αυτών
ηγούνται η British Airways με την American Airlines, η Lufthansa με την United
και η Air France με την Delta. Η συνεταίρος της Swissair, η βελγική Sabena,
“κατάφερε” κατά τη διάρκεια της 78ετούς ιστορίας της να πραγματοποιήσει κέρδη
μόνο δύο χρονιές. Στην ομάδα των αεροπορικών εταιρειών που αντιμετωπίζουν
προβλήματα περιλαμβάνονται η ιταλική Alitalia, η ολλανδική KLM και η Air
Lingus.

Πιέσεις

Με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να πιέζει για τον τερματισμό των κρατικών
επιδοτήσεων των αεροπορικών εταιρειών, είναι απλώς θέμα χρόνου για κάθε
ευρωπαϊκή αεροπορική εταιρεία να ενωθεί με την British Airways, τη Lufthansa ή
την Air France ή να ακολουθήσει τη Sabena και τη Swissair στο… νεκροταφείο.
Ο Σπινετά αντιλαμβάνεται αυτές τις τάσεις περισσότερο από οποιονδήποτε άλλον.
Η Air France, της οποίας ανέλαβε το πιλοτήριο πριν από πέντε χρόνια, ήταν για
πολλές δεκαετίες μέρος της γαλλικής κρατικής γραφειοκρατίας και εξαρτιόταν από
τις κρατικές επιδοτήσεις, όπως η Swissair και η Sabena. Ο Σπινετά έκανε αυτό
που οι Αμερικανοί συνάδελφοί του έκαναν πριν από δύο δεκαετίες: αναδιαμόρφωσε
τον χάρτη των δρομολογίων της εταιρείας και έκανε το αεροδρόμιο του Παρισιού
ένα από τα δημοφιλέστερα της Ευρώπης.

«Με το πρόγραμμα πτήσεων από προορισμό σε προορισμό (point to point), μια
αεροπορική εταιρεία είναι ελκυστική μόνο στους επιβάτες της εσωτερικής αγοράς.
Ωστόσο, μόνο οι αεροπορικές εταιρείες με ένα αεροδρόμιο ανταποκρίσεων για
άλλους προορισμούς μπορούν να προσελκύσουν επιβάτες από όλη την Ευρώπη και ο
υπόλοιπος κόσμος μπορεί να επωφεληθεί από αυτή τη συγκέντρωση», λέει o Σπινετά
στο Forbes Global. Μίλησε από το γραφείο του στο Παρίσι, μόλις μία ημέρα μετά
την είσοδο της Alitalia στη συμμαχία Sky Team. Τώρα, η συμμαχία θα μεταφέρει
περισσότερους επιβάτες από τη Βόρεια Ιταλία, την τρίτη πλουσιότερη περιφέρεια
της Ευρώπης, εις βάρος της KLM και της Lufthansa. Η Alitalia έχει ένα
περιορισμένο δίκτυο μεγάλων διεθνών πτήσεων και έχανε περίπου 1,2 εκατ.
επιβάτες τον χρόνο, που πετούσαν με ανταγωνιστές της.

Οφέλη

Ο Κρις Τάρι, αναλυτής της βιομηχανίας αερομεταφορών, πιστεύει ότι η κίνηση της
Alitalia θα της φέρει επιπλέον λειτουργικά κέρδη 92 εκατομμυρίων δολαρίων τον
επόμενο χρόνο, ενώ στην Air France θα φέρει 55 εκατομμύρια δολάρια. Η συμμαχία
της Air France με την Delta βοήθησε τον Σπινετά να αυξήσει τα κέρδη της Air
France κατά 19% το περασμένο οικονομικό έτος. «Τον Ιούνιο του 1999 προσφέραμε
μόνο επτά προορισμούς στις Ηνωμένες Πολιτείες. Τώρα, προσφέρουμε 140», λέει ο
ίδιος. Επιπλέον, περισσότεροι επιβάτες από την Ασία με κατεύθυνση τις Ηνωμένες
Πολιτείες παίρνουν πτήση ανταπόκρισης από το Παρίσι, αντί του Λονδίνου ή του
Άμστερνταμ. «Κατά τη διάρκεια αυτής της κρίσης, είδαμε το ποσοστό αυτών που
ταξιδεύουν με ανταπόκριση από το Παρίσι να αυξάνεται. Τώρα, είναι περίπου 58%,
ενώ πέρυσι ήταν 56%. Αν μπορούμε να αντιμετωπίζουμε καλύτερα αυτή την κρίση σε
σχέση με άλλους, είναι επειδή λειτουργούμε και ως αεροπορική εταιρεία που
προσφέρει πτήσεις ανταπόκρισης», λέει ο Σπινετά.

Παρ’ όλα αυτά, ο Σπινετά δεν θεωρεί τίποτε δεδομένο. Όπως όλες οι αεροπορικές
εταιρείες, έτσι και η Air France ακύρωσε τα σχέδιά της για αύξηση του στόλου
της και απέσυρε 18 παλιά αεροσκάφη. Σημειώνει ότι θα είναι ευτυχής αν
καταφέρει να μην πραγματοποιηθούν ζημίες το οικονομικό έτος που ολοκληρώνεται
τον Μάρτιο του 2002. Όλες οι ευρωπαϊκές αεροπορικές εταιρείες είναι πιθανόν να
πραγματοποιήσουν ζημίες φέτος, αλλά η Air France ίσως να είναι από τις
ελάχιστες που θα δει μια αύξηση της επιβατικής της κίνησης και του τζίρου της.
Ένας από τους στόχους του Σπινετά είναι να βελτιώσει και την
αποτελεσματικότητα της Air France. Το μερίδιο της μισθοδοσίας στα έξοδα της
Air France φθάνει το 30%, το μεγαλύτερο ποσοστό από οποιαδήποτε άλλη ευρωπαϊκή
εταιρεία.

Ωστόσο, οι απολύσεις είναι εκτός συζήτησης, λόγω της αντίδρασης της γαλλικής
κυβέρνησης που ελέγχει το 56% της εταιρείας. Ο Σπινετά αναζητεί άλλους
τρόπους. Για παράδειγμα, η Air France πρόκειται να τυποποιήσει τον εξοπλισμό
των αεροσκαφών της, έτσι ώστε οι πιλότοι να μπορούν να χειρίζονται
περισσότερους τύπους αεροσκαφών, ενώ θα μειωθεί και το κόστος της εκπαίδευσής
τους.

Όταν τα γκρίζα σύννεφα θα χαθούν από τους ουρανούς, η Air France θα είναι μία
από τις ισχυρότερες αεροπορικές εταιρείες στον κόσμο. Θα είναι, δε, και
κερδοφόρα.

(c) Forbes Global Inc, 2001