ΠΡΟΣΩΠΑ Ιδρυτής του αραβικού CΝΝ

Εμίρης του Κατάρ, ο σεΐχης Χαμάντ Μπεν Χαλίφα αλ-Θάνι είναι ο ιδρυτής του
ειδησεογραφικού τηλεοπτικού δικτύου Αλ-Τζαζίρα.

Σεΐχης Χαμάντ. Ίδρυσε το Αλ-Τζαζίρα για να εκδημοκρατίσει «εκ των άνω» το Κατάρ

Το αραβικό δίκτυο συνεχούς ενημέρωσης Αλ-Τζαζίρα («Το Νησί» στα αραβικά)
οφείλει την ύπαρξή του στη βούληση ενός ανθρώπου, του σεΐχη Χαμάντ Μπεν Χαλίφα
αλ-Θάνι. Πριν από πέντε χρόνια, ο σεΐχης Χαμάντ ανέτρεψε τον εμίρη του Κατάρ
(και πατέρα του) με αναίμακτο πραξικόπημα και αποφάσισε να εκδημοκρατίσει «εκ
των άνω» τη μικρή χώρα (το Κατάρ έχει μόλις 100.000 κατοίκους). Σκέφτηκε έτσι
να ιδρύσει ένα τηλεοπτικό δίκτυο συνεχούς ενημέρωσης, ένα αραβικό CNN που θα
μεταδίδεται δορυφορικά σε ολόκληρο τον αραβικό κόσμο. Η ιδέα για ένα διεθνές
αραβικό τηλεοπτικό κανάλι δεν ήταν καινούργια ­ υπήρχαν ήδη το MBC και το
Orbit, που έχουν την έδρα τους στο Λονδίνο και χρηματοδοτούνται από τη
Σαουδική Αραβία. Αλλά η φιλοδοξία του Αλ-Τζαζίρα ήταν άλλη: να προσφέρει
ελεύθερη ενημέρωση δίνοντας τον λόγο σε όλες τις τάσεις στον αραβικό κόσμο.
Κάτι πρωτοφανές στην περιοχή.

Το δίκτυο στελεχώθηκε εξαρχής με γνωστούς Άραβες δημοσιογράφους της
τηλεόρασης, από το Orbit και την αραβική υπηρεσία του BBC, και σύντομα
επιβλήθηκε με το στυλ του. Χρηματοδοτείται από την κυβέρνηση του Κατάρ, αλλά
έχει μεγάλη ελευθερία. Ξεκίνησε με πρόγραμμα 6 ωρών, πέρασε στις 12 ώρες τον
Ιούνιο του 1997, και από τον Νοέμβριο του 1998 μεταδίδει 24 ώρες το 24ωρο.

Τις προάλλες, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Κόλιν Πάουελ εξέφρασε στον
σεΐχη Χαμάντ τις ανησυχίες του για την κάλυψη από το Αλ-Τζαζίρα των γεγονότων
μετά τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου. Το αραβόφωνο κανάλι, επεσήμανε ο
Πάουελ, πρόβαλε υπερβολικά τις θέσεις των ισλαμιστών. Αλλά ο εμίρης φαίνεται
πως δεν μπήκε καν στον κόπο να ενημερώσει για τις “ανησυχίες” τους υπεύθυνους
του δικτύου. Ο διευθυντής του, όταν ρωτήθηκε σχετικά, είπε πως δεν γνωρίζει
τίποτε και, σε κάθε περίπτωση, “προερχόμενες από τις ΗΠΑ, που θεωρούν τον
εαυτό τους το μεγαλύτερο υποστηρικτή της ελευθερίας της έκφρασης, οι
παρατηρήσεις αυτές είναι πολύ παράξενες και απαράδεκτες”. Πράγματι, οι μόνες
απόψεις που δεν περνάνε στο Αλ-Τζαζίρα είναι… οι εχθρικές προς το καθεστώς
του Κατάρ.

Η κάλυψη των γεγονότων από το δίκτυο του Κατάρ δέχεται πάντως και επικρίσεις,
κυρίως από την αριστερά και τους φιλελεύθερους Άραβες. Έχει, λένε οι
επικριτές, μια τάση να απηχεί τις θέσεις των ισλαμιστών, φέρνει ισλαμιστές
βαρέων βαρών να αντιπαρατεθούν σε προοδευτικούς κατηγορίας φτερού. Αλλά το
Αλ-Τζαζίρα λειτουργεί με τα κριτήρια της αγοράς, ο ισλαμισμός ανεβάζει τις
θεαματικότητες κι έτσι το κανάλι «πουλάει» ισλαμισμό.