Έλεγχοι σε συναλλαγές και δάνεια

Σε τέσσερις κατηγορίες συναλλαγών της Δημόσιας Επιχείρησης Κινητών Αξιών
εστιάζει το πόρισμά του ο εισαγγελέας κ. Δ. Ασπρογέρακας.

Πρόκειται για συναλλαγές (αγοραπωλησίες μετοχών κ.ά.) που έγιναν από τις 21.3
2000 μέχρι 13.12.2000. Οι συναλλαγές αυτές είναι οι ακόλουθες:

1. Η αγορά από τη ΔΕΚΑ μετοχών του ΟΤΕ, των Ελληνικών Πετρελαίων, της
Εθνικής Τράπεζας και της Εμπορικής συνολικής αξίας περίπου 270 δισ. δρχ. στο
διάστημα από 21.3.2000 μέχρι και 10.4.2000. Οι αγορές αυτές έγιναν μέσω της
Εθνικής Χρηματιστηριακής με πάνω από 20.000 πράξεις αγοράς. Από το ποσό των
περίπου 270 δισ. δρχ. τα 111 δισ. δρχ. αφορούν σε αγορές μετοχών της Εθνικής
Τράπεζας, 87,4 δισ. δρχ. σε αγορές μετοχών του ΟΤΕ, 50,7 δισ. δρχ. των
Ελληνικών Πετρελαίων και τα υπόλοιπα 19,7 δισ. δρχ. μετοχές της Εμπορικής
Τράπεζας.

2. Η πώληση από τη ΔΕΚΑ στο Δημόσιο μετοχών του ΟΤΕ, της Εθνικής
Τράπεζας και των Ελληνικών Πετρελαίων συνολικής αξίας 118,7 δισ. δρχ. στο
διάστημα από 6.4.2000 μέχρι 26.6.2000 με ιδιωτικό συμφωνικό.

3. Η έκδοση του μετατρέψιμου σε μετοχές του ΟΤΕ και των ΕΛΠΕ
ομολογιακού δανείου από τη ΔΕΚΑ.

4. Η πώληση από τη ΔΕΚΑ μετοχών της Εθνικής Τράπεζας στην ίδια την
τράπεζα με βάση τη σύμβαση που υπεγράφη στις 13.12.2000.

Τι αναφέρεται

Σχετικά με τις αγορές μετοχών του ΟΤΕ, των ΕΛΠΕ, της Εθνικής Τράπεζας και της
Εμπορικής που διενεργήθηκαν από τη ΔΕΚΑ στο διάστημα από 21.3.2000 μέχρι και
10.4.2000 στο εισαγγελικό έγγραφο αναφέρεται ότι οι συναλλαγές αυτές «επιδρούν
στη διαμόρφωση του Γενικού Δείκτη Τιμών του Χρηματιστηρίου Αξιών Αθηνών,
συντελούν στη διόγκωση της εμπορευσιμότητας των μετοχών με τεχνάσματα και
δημιουργούν την εντύπωση ότι οι τιμές των μετοχών σχηματίζονται κατά τους
κανόνες της υγιούς αγοράς και είναι συνεπείς προς την επενδυτική αξία αυτών
των τίτλων…». Διατυπώνεται η άποψη ότι οι συναλλαγές αυτές παραπλανούν το
επενδυτικό κοινό. Αναφέρεται μάλιστα ότι «διακρίνεται χρηματιστηριακή απάτη».
Ειδικότερα το πόρισμα κάνει λόγο για «εξαπάτηση της αγοράς» και για πρόκληση
«μακροχρόνιας ζημίας των συναλλασσομένων οι οποίοι βασίσθηκαν σε απατηλές
τιμές για τις συναλλαγές τους στο Χρηματιστήριο».

Αγορές μετοχών

Στο εισαγγελικό έγγραφο γίνεται ιδιαίτερη αναφορά στις αγορές μετοχών που
έκανε η ΔΕΚΑ από τις 4.4.2000 και μετά οι οποίες στηρίζονται σε ομόφωνη
απόφαση του Δ.Σ. (στις 3.4.2000) για διάθεση 250 δισ. δρχ. από τα διαθέσιμά
της προκειμένου να αγορασθούν μετοχές του ΟΤΕ, των ΕΛΠΕ και της ΕΤΕ με το
σκεπτικό ότι πρόκειται για ευκαιρία αποδοτικής επένδυσης. Στο έγγραφο
αναφέρεται ειδικότερα ότι «η απόφαση αυτή δεν περιλαμβάνει ούτε τον ακριβή
προσδιορισμό της τιμής αγοράς κάθε μιας μετοχής των εταιρειών αυτών, τον
ωφέλιμο για τη ΔΕΚΑ, αφού είχε ήδη προβεί στις προηγηθείσες αγορές, ούτε τον
συνολικό αριθμό μετοχών που επρόκειτο να αγορασθούν, αλλά ούτε και τον χρόνο
εκδήλωσης του ενδιαφέροντος σε επωφελή για τα συμφέροντα της κρατικής
επιχείρησης τιμή αγοράς».

Παράλληλα στο έγγραφο αποδίδονται ευθύνες και στην Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς.
Αναφέρεται ότι η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς είχε καθημερινή ενημέρωση για τις
αγορές μετοχών αξίας πάνω από 50 εκατ. δρχ. αλλά δεν υλοποίησε τις ελεγκτικές
της δραστηριότητες.

Όσον αφορά στις πωλήσεις μετοχών από τη ΔΕΚΑ προς το Δημόσιο στο διάστημα από
τις 6.4.2000 μέχρι και 26.6.2000 αναφέρεται ότι δεν καλύπτονται από τις
διατάξεις του νόμου που ορίζει ότι τα έσοδά της προέρχονται από επιχορηγήσεις
και δωρεάν παροχές από το Δημόσιο και τίθεται το ερώτημα αν οι πωλήσεις αυτές
αποτελούν μορφή επιχορήγησης της ΔΕΚΑ, δάνειο ή εικονική πώληση.

Το μετατρέψιμο ομόλογο

Ο εισαγγελέας στο πόρισμά του αναφέρεται επίσης στην έκδοση κατά το 2000 του
μετατρέψιμου ομολογιακού δανείου σε μετοχές του ΟΤΕ και των Ελληνικών
Πετρελαίων από τη ΔΕΚΑ.

Υποστηρίζεται ότι η έκδοση του ομολογιακού δανείου όσον αφορά στην τιμή της
μετοχής του ΟΤΕ έγινε με τιμή αναφοράς 10.816 συμπεριλαμβανομένου και του
premium 30% (προσαύξηση που προβλέπεται σε αυτές τις περιπτώσεις), δηλαδή ότι
η κανονική τιμή χωρίς την προσαύξηση ήταν χαμηλότερη από τις 9.800 δρχ. με
βάση την οποία η ΔΕΚΑ αγόραζε μετοχές του ΟΤΕ κατά το προηγούμενο διάστημα.

Τόσο για το θέμα αυτό όσο και για τις αγοραπωλησίες μετοχών από τη ΔΕΚΑ στο
πόρισμα αναφέρεται ότι από τα παραπάνω «διαφαίνεται η εμπλοκή πολιτικών
προσώπων στις επισημανθείσες αξιόποινες συμπεριφορές».