Η συνταγή της επιτυχίας στις γειτονικές αγορές

Πρόεδρος της ΔΕΛΤΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ

Πολύ προτού κινηθεί το ελληνικό κράτος, οι ελληνικές επιχειρήσεις
δραστηριοποιήθηκαν στην ευρύτερη περιοχή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης και
ειδικά των Βαλκανίων. Αναπόφευκτα, η προσέγγιση δεν ήταν πάντα πετυχημένη και
ορισμένες προσπάθειες δεν πέτυχαν. Στις περιπτώσεις αυτές είναι άσκοπο να
αναζητά κανείς ευθύνες. Κατά κανόνα ­ όπως έχει δείξει η εμπειρία ­ οι ευθύνες
βαρύνουν όλους τους εμπλεκόμενους και ενδιαφερόμενους φορείς.

Η ΔΕΛΤΑ κατάφερε να υλοποιήσει τους στόχους της ­ δηλαδή να φτιάξει μία νέα
και εξίσου μεγάλη με την ελληνική ΔΕΛΤΑ στη Νοτιοανατολική Ευρώπη. Σήμερα, με
επενδύσεις που πλησιάζουν τα 100 εκατ. δολάρια, με τρία σύγχρονα εργοστάσια
παραγωγής παγωτού ­ στη Βουλγαρία, στη Σερβία και στη Ρουμανία ­, με το πιο
εκτεταμένο δίκτυο πώλησης στην περιοχή (που φτάνει τα 45.000 σημεία πώλησης)
και με στόχο που ξεπερνά τα 400 φορτηγά-ψυγεία διανομής η ΔΕΛΤΑ έχει
καθιερώσει την παρουσία της σε μια αγορά 100 εκατ. κατοίκων. Αγορά που
παρουσιάζει ενδιαφέρουσες προοπτικές ανάπτυξης, καθώς τώρα αρχίζει να ξεπερνά
τα εξαιρετικά δύσκολα, πολύπλοκα και επώδυνα προβλήματα της μετάβασης από ένα
οικονομικό σύστημα σε άλλο.

Μία εταιρεία που θέλει να πετύχει και που θέλει να ισχυριστεί πως παίζει
ηγετικό και ανταγωνιστικό ρόλο στην αναδιάρθρωση της περιοχής θα πρέπει να
κινηθεί ­ κατά την άποψη μου ­ πάνω σε τρεις άξονες κυρίως:

1. Να επιδιώξει από την πρώτη στιγμή να καθιερώσει την παρουσία της με
βάση άμεσες παραγωγικές επενδύσεις και με την εμπορική δραστηριότητα να
απορρέει απ’ αυτές. Η ΔΕΛΤΑ, για παράδειγμα, προσφέρει σήμερα απασχόληση άμεσα
σε 1.500 άτομα και έμμεσα σε 4.000.

2. Να αναζητήσει τοπικούς εταίρους, τους οποίους και να τους περιβάλει
με την εμπιστοσύνη της και να τους δώσει ουσιαστικές αρμοδιότητες. Όποιοι και
να είναι οι ιστορικοί δεσμοί που μας συνδέουν με την περιοχή, όποιες και να
είναι οι εμπειρίες που έχουμε συσσωρεύσει, δεν μπορούμε να παραβλέψουμε το
γεγονός πως ήμασταν υποχρεωτικά απόντες για περίπου 50 χρόνια και πολλά είχαν
αλλάξει στο διάστημα αυτό.

3. Να αναγνωρίσει τις ιδιαιτερότητες της κάθε χώρας, να σεβαστεί την
κουλτούρα της και να συνειδητοποιήσει τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει στη μάχη
για επιβίωση μέσα σε ένα σύστημα που ως νεόφερτη δεν κατέχει.

Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία πως δυσκολίες υπάρχουν. Το νομικό σύστημα
χαρακτηρίζεται από ασάφεια και μη εναρμόνιση με τα αντίστοιχα ευρωπαϊκά. Η
δημοσιονομική πολιτική παραμένει σε πολλές περιπτώσεις επίσης ασαφής ­ με
αρνητικές επιπτώσεις και στο ισοζύγιο πληρωμών και στη συναλλαγματική
ισοτιμία. Το μέγεθος του δημόσιου χρέους είναι συχνά… μυστικό. Η νομισματική
αρχή συχνά δεν απολαμβάνει την ανεξαρτησία των αντίστοιχων ευρωπαϊκών
κεντρικών τραπεζών ­ με επίσης αρνητικές επιπτώσεις στη μακροοικονομική
ισορροπία. Και η λειτουργία των δημοκρατικών θεσμών αφήνει σαφή περιθώρια για
βελτίωση.

Στην εικόνα αυτή θα πρέπει να προσθέσουμε προβλήματα όπως η διαφθορά, η
εγκληματικότητα, η μαύρη αγορά, οι κομματικές σκοπιμότητες και τα κομματικά
πάθη, η έλλειψη συνέχειας στις πολιτικές των κυβερνήσεων, η υπερβολική και
αναποτελεσματική γραφειοκρατία, οι υπερβολικοί έλεγχοι τιμών και εμπορίου
κ.ο.κ. Παρ’ όλα αυτά, όμως, η εμμονή και η συνέπεια εκ μέρους μίας επιχείρησης
αποτελεί τον κρίσιμο παράγοντα που θα τη διαφοροποιήσει από τους ευκαιριακούς
«ανταγωνιστές», που θα της προσδώσει κύρος και επιρροή και που θα της
επιτρέψει να απολαύσει μεσοπρόθεσμα τους καρπούς των προσπαθειών της. Η
ελληνική εταιρεία που θέλει να παίξει ανταγωνιστικό ρόλο στη Νοτιοανατολική
Ευρώπη θα πρέπει, επομένως, πέρα από τον μακρύ χρονικό ορίζοντα που οφείλει να
υιοθετήσει να πιέσει προς δύο κατευθύνσεις:

* Πρώτον, για την ένταξη της χώρας στην οποία δραστηριοποιείται στους
διεθνείς οργανισμούς.

* Δεύτερον, για μεταρρυθμίσεις που θα εναρμονίσουν το νομικό, τραπεζικό
και δημοσιονομικό-νομισματικό σύστημα της χώρας προς τα αντίστοιχα ευρωπαϊκά.

Στη βάση αυτή, οι ελληνικές επιχειρήσεις μπορούν να πρωταγωνιστούν στην
αναδιάρθρωση και περαιτέρω ανάπτυξη της περιοχής. Είναι η μόνη που
προσφέρεται. Προσπάθεια και επιχειρηματική δράση που δεν λαμβάνει υπόψη της
τους παράγοντες αυτούς είναι, αργά ή γρήγορα, καταδικασμένη σε αποτυχία. Θέλω
να πιστεύω πως στη ΔΕΛΤΑ πετύχαμε, ακριβώς επειδή δεν αγνοήσαμε τους
παράγοντες αυτούς.