Γιατί θα κερδίσει

Τόνι Μπλερ. Θαυμάζει τις ΗΠΑ, όμως προτιμά τη Γαλλία ή την Ιταλία για τις διακοπές του, όπως και εκατομμύρια άλλοι

Κάποια στιγμή στα μέσα της δεκαετίας του ’80 ο Μπράιαν Γκουλντ, μέλος τότε της
αντιπολίτευσης των Εργατικών στη Βρετανία, μου είπε ό,τι πιο ειλικρινές έχω
ακούσει από πολιτικό. Όλοι εμείς που ασχολούμαστε με την πολιτική πιστεύουμε
ότι πρόκειται για ένα άγριο παιχνίδι ποδοσφαίρου, κατά το οποίο κάθε πάσα,
γκολ ή μαρκάρισμα μετράει. Όμως οι περισσότεροι στη Βρετανία ­ επεσήμανε ­
παρακολουθούν το παιχνίδι, στην καλύτερη περίπτωση, αποσπασματικά.

Σχεδόν 20 χρόνια μετά, αυτή η διάκριση μεταξύ παικτών και θεατών αποτελεί την
ουσία της βρετανικής πολιτικής σκηνής και κατ’ επέκταση της σημερινής
προεκλογικής εκστρατείας. Για να μπω στο θέμα, στην πολιτική και στα μέσα
ενημέρωσης, ο Τόνι Μπλερ μοιάζει με έναν απογοητευτικό, υποκριτή πολιτικό,
ευπαθή στα ατυχήματα, που είναι τυχερός όσον αφορά τους εχθρούς του. Εξ
αποστάσεως τα πάει καλά. Και αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο φαίνεται
βέβαιος ότι θα κερδίσει και δεύτερη θητεία.

Η κυβέρνησή του είχε τρεις επιτυχίες: Πρώτον, στην οικονομία αντιμετώπισε τα
ζητήματα ανταγωνιστικά δίνοντας έμφαση στην πρόοδο. Κατόρθωσε έτσι να μπορεί
να συγκριθεί όχι μόνο με τις προηγούμενες βρετανικές κυβερνήσεις της σύγχρονης
ιστορίας, αλλά και με κάθε άλλη του σημερινού πλούσιου κόσμου.

Δεύτερον, διατήρησε θερμές σχέσεις τόσο με την Ουάσιγκτον όσο και με τις
πρωτεύουσες των Ευρωπαίων εταίρων της. Για ιστορικούς και πολιτιστικούς λόγους
αυτό ήταν αρκετά δύσκολο, ώστε εύλογα να λέγεται ότι ο Μπλερ τα κατάφερε
καλύτερα από κάθε άλλον πρωθυπουργό από το 1945.

Τρίτον, έκανε κάτι για τις συστολές και τους αρχαϊσμούς της χώρας του,
επιδιδόμενος στο πιο δραστικό πρόγραμμα συνταγματικής μεταρρύθμισης των
τελευταίων τριών αιώνων.

Με τη συμβατική σοφία που διακρίνει τη μητροπολιτική ελίτ, μόνο το πρώτο από
τα τρία προαναφερθέντα επιτεύγματα μετράει ­ το οικονομικό ­ στους απλούς
ψηφοφόρους. Λέγεται ότι ούτε η εξωτερική πολιτική ούτε η συνταγματική
μεταρρύθμιση κατέχουν ξεχωριστή θέση στη διαμόρφωση της άποψης της κοινής
γνώμης, όπως προκύπτει από τα αποτελέσματα δημοσκοπήσεων. Αρκετά καλά. Ίσως,
όμως, να υπάρχει κάποιος λόγος που να το εξηγεί και να μην είναι δυνατόν να
εντοπισθεί από τους δημοσκόπους. Για παράδειγμα, μου φαίνεται αδιανόητο πως ο
κ. Μπλερ δεν απέσπασε πολιτικά οφέλη από τον ρόλο που διαδραμάτισε κατά τη
διάρκεια του πολέμου του Κοσσυφοπεδίου. Ελάχιστες συγκρούσεις έχουν
συμπεριληφθεί στην αναθεωρητική ιστορία σε τόσο σύντομο χρονικό διάστημα από
τη στιγμή της κατάληξής τους. Ακόμη κι έτσι, ο κ. Μπλερ ήταν γενναίος και
αποφασιστικός στον αγώνα με το μεγάλο κακό ­ στην πραγματικότητα, ανέλαβε την
πολιτική ηγεσία της Δυτικής Συμμαχίας σε πολύ κρίσιμους μήνες.

Απέξω, νομίζω ότι ο κ. Μπλερ μοιάζει συμπαθητικός. Την εικόνα του συνθέτουν τα
χαρακτηριστικά τού ευπαρουσίαστου ατόμου, που μάχεται να μεγαλώσει παιδιά σε
μια εποχή που ο δρόμος τους είναι γεμάτος προκλήσεις. Είναι υπερβολικά
εκδηλωτικός, το ίδιο και η Βρετανία της Νταϊάνα. Θαυμάζει τις Ηνωμένες
Πολιτείες, όμως προτιμά τη Γαλλία ή την Ιταλία για τις διακοπές του, όπως και
εκατομμύρια άλλοι. Ο κ. Μπλερ έχει φιλοδοξίες για τη χώρα του, το ίδιο και οι
περισσότεροι.

Τίποτα όμως από αυτά δεν εξασφαλίζει τη διάρκεια στην απήχηση της κυβέρνησης.
Σε μια δεύτερη θητεία, ελιγμός στο ζήτημα της Ευρώπης θα είναι αδύνατον να
πραγματωθεί. Και το θέμα εδώ δεν είναι απλώς αν η Βρετανία θα κρατήσει τη
στερλίνα ή όχι, αλλά ποια Ευρώπη θέλει να οικοδομήσει και με ποιον. Ο κ. Μπλερ
μπορεί να ελπίζει ότι θα είναι σε θέση να αποφύγει έναν ειλικρινή διάλογο για
τη φύση της Ευρώπης και τη θέση της χώρας του στους κόλπους της, όμως θα
απογοητευθεί: οι άλλοι στην Ένωση θα σπεύσουν.

Ο Michael Elliot είναι αρθρογράφος στο περιοδικό «Time».