Νέες ιδέες για έσοδα από αποκρατικοποιήσεις

Νέες εναλλακτικές λύσεις σχεδιάζει το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας για να
μπορέσει να συγκεντρώσει το ποσόν που είχε προϋπολογίσει ως έσοδο από τις
αποκρατικοποιήσεις του 2001 και να επιτύχει έτσι την απαιτούμενη από το
πρόγραμμα σταθερότητας μείωση του δημοσίου χρέους.

Καθώς όμως όλες οι εναλλακτικές λύσεις προϋποθέτουν μια σχετικά καλή εικόνα
είτε στην ελληνική αγορά είτε στις ξένες, ώστε να υπάρχουν διαθέσιμα κεφάλαια
προς άντληση από το ελληνικό δημόσιο, η ευόδωση των σχεδίων του υπουργείου
είναι δύσκολη.

Σύμφωνα με όσα αναφέρουν αρμόδιες πηγές του οικονομικού επιτελείου, η μία
εναλλακτική λύση, η οποία προϋποθέτει βελτίωση της εικόνας του Χρηματιστηρίου,
προβλέπει μια σειρά από νέες μετοχοποιήσεις ελκυστικών δημοσίων επιχειρήσεων,
όπως για παράδειγμα αυτές των Ελληνικών Πετρελαίων και του ΟΠΑΠ. Η άλλη
εναλλακτική λύση αφορά την ευρύτερη χρησιμοποίηση των νέων χρηματοοικονομικών
εργαλείων, όπως οι τιτλοποιήσεις μελλοντικών εσόδων του Δημοσίου ή οι εκδόσεις
ομολόγων μετατρέψιμων σε μετοχές δημοσίων επιχειρήσεων.

Νέα τροπολογία

Για να προωθηθεί η δεύτερη αυτή εναλλακτική λύση, την οποία η κυβέρνηση
σκοπεύει να αξιοποιήσει κατ’ αρχάς στον ΟΤΕ, πρέπει να ψηφισθεί προηγουμένως η
σχετική τροπολογία του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας. Η τροπολογία προβλέπει
τη δυνατότητα ιδιωτικοποίησης των ΔΕΚΟ είτε με έκδοση ομολόγων ανταλλάξιμων
στη λήψη τους με μετοχές είτε με πώληση μετοχών σε χρηματοπιστωτικά ιδρύματα,
τα οποία θα τις διαθέσουν με τη σειρά τους, στη συνέχεια, σε ιδιώτες
επενδυτές. Για τον ΟΤΕ το σχέδιο προβλέπει αξιοποίηση και των δύο αυτών
μεθόδων. Συγκεκριμένα ένα ποσοστό 9% θα διατεθεί μέσω ομολογιακού δανείου, ενώ
ένα 6% των μετοχών του Οργανισμού θα δοθεί σε χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, τα
οποία θα έχουν την υποχρέωση διακράτησής τους για 18 μήνες.

Όμως, ακόμη και στην ψήφιση αυτής της τροπολογίας υπήρξαν προβλήματα, αφού
αντέδρασε έντονα η αντιπολίτευση λόγω του τρόπου προώθησής της ­ επειδή
περιελήφθη σε άσχετο νομοσχέδιο ­ με αποτέλεσμα να αποσυρθεί, την περασμένη
Τρίτη.

Πάντως, ο αρμόδιος υφυπουργός Οικονομικών κ. Γιώργος Δρυς είπε ότι η
τροπολογία θα επανακατατεθεί, χωρίς αλλαγές, ενώ οι πληροφορίες αναφέρουν ότι
θα ενταχθεί σε νομοσχέδιο του υπουργείου Ανάπτυξης, ώστε να μην μπορεί κανείς
να επικαλεσθεί έλλειψη συνάφειας αντικειμένου. Συγκεκριμένα, προβλέπεται να
ενταχθεί στο νομοσχέδιο για την απλοποίηση των διαδικασιών σύστασης
επιχειρήσεων, που έχει ανακοινώσει ο υπουργός Ανάπτυξης κ. Νίκος
Χριστοδουλάκης.

Μάλιστα, στο ίδιο νομοσχέδιο προγραμματίζεται να ενταχθεί και μία ακόμη
τροπολογία, η οποία αφορά τις προσλήψεις και τον διορισμό διοικήσεων των ΔΕΚΟ,
την οποία συνέταξε πρόσφατα το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας. Το ΥΠΕΘΟ ελπίζει
ότι με την τροπολογία αυτή θα διευκολυνθεί η εξεύρεση στρατηγικού επενδυτή για
τον ΟΤΕ, αφού αυτός θα έχει λόγο στο διορισμό της διοίκησης του Οργανισμού και
στην πρόσληψη προσωπικού.

Η συγκεκριμένη τροπολογία προβλέπει ότι οι επιχειρήσεις στις οποίες το Δημόσιο
θα περιορίζει το ποσοστό συμμετοχής του κάτω από 51% θα μπορούν να
προσλαμβάνουν προσωπικό εκτός διαδικασιών ΑΣΕΠ, ενώ το ίδιο θα ισχύει για τα
υψηλόβαθμα στελέχη των τραπεζών, αρχής γενομένης από την Εθνική και την
Εμπορική.

Όσον αφορά τις διοικήσεις τους, θα εκλέγονται από τα καταστατικά τους όργανα,
δηλαδή τις γενικές τους συνελεύσεις, στις οποίες το Δημόσιο δεν θα έχει πλέον
την πλειοψηφία των μετοχών.

Η υιοθέτηση της τροπολογίας, όμως, ενώ είναι απαραίτητη δεν αρκεί για την
προώθηση της ιδιωτικοποίησης του ΟΤΕ, που προβλέπεται να είναι η βασικότερη
πηγή εσόδων από αποκρατικοποιήσεις για τη φετινή χρονιά.

Πρέπει παράλληλα να είναι ικανοποιητική και η εικόνα των ξένων αγορών, ώστε να
ανταποκριθούν στην πρόσκληση της κυβέρνησης και να απορροφήσουν τους τίτλους
του Οργανισμού.

Αυτό αφορά κυρίως τη διάθεση του ποσοστού 6% σε χρηματοπιστωτικά ιδρύματα.
Όπως αναφέρει αρμόδια πηγή στο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας, η τοποθέτηση αυτή
μπορεί να ολοκληρωθεί μέσα σε τρεις μόλις ημέρες, υπό την προϋπόθεση όμως ότι
θα υπάρχουν πρόθυμοι επενδυτές μεταξύ των θεσμικών. Γι’ αυτό και το υπουργείο
Εθνικής Οικονομίας δεν θέλει να δεσμευτεί με συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα.

Πάντως, αμέσως μετά την ψήφιση τροπολογίας θα προσληφθεί ομάδα συμβούλων,
στους οποίους θα ανατεθεί η εξεύρεση των θεσμικών επενδυτών για τον ΟΤΕ.
Ανάλογα με την εικόνα της αγοράς, αναφέρουν οι πηγές, τα έσοδα μπορούν να
διαμορφωθούν μεταξύ 350 και 500 δισ. δρχ. Απόκλιση η οποία κάθε άλλο παρά
αμελητέα είναι.

Νέες μετοχοποιήσεις

Αν η αναβάθμιση του Χρηματιστηρίου επιτύχει να βελτιώσει το κλίμα στη
Σοφοκλέους, το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας θα επαναλάβει τις προσπάθειες
άντλησης κεφαλαίων από εκεί. Μάλιστα, πηγές του ΥΠΕΘΟ παρατηρούν ότι «πρέπει
να είμαστε έτοιμοι με συγκεκριμένα σχέδια, ώστε να μην καθυστερήσουμε καθόλου,
από τη στιγμή που θα βελτιωθούν οι συνθήκες στη Σοφοκλέους».

Σύμφωνα με πληροφορίες, τα σχέδια αυτά έχουν ήδη αρχίσει να καταστρώνονται.
Μεταξύ άλλων περιλαμβάνουν τη διάθεση ενός επιπλέον πακέτου μετοχών του ΟΠΑΠ,
ύψους 5%, ώστε να φτάσει το συνολικό ποσοστό της διασποράς στο απαιτούμενο 10%
(ένα 5% έχει ήδη διατεθεί με την εισαγωγή της επιχείρησης στο Χρηματιστήριο).

Ακόμη, τα σχέδια περιλαμβάνουν τα Ελληνικά Πετρέλαια, για το οποία το ίδιο το
πρόγραμμα σταθερότητας προέβλεπε την εξεύρεση στρατηγικού εταίρου. Παράλληλα
προωθείται η πώληση του υπολοίπου ποσοστού της ΕΤΒΑ και σύμφωνα με το ΥΠΕΘΟ θα
έχει ολοκληρωθεί μέχρι το τέλος Μαΐου.

Σε εκκρεμότητα παραμένουν οι Οργανισμοί Λιμένων Πειραιώς, Θεσσαλονίκης, η
ΕΥΑΘ, τα ΕΛΤΑ και βεβαίως η εισαγωγή της ΔΕΗ στο Χρηματιστήριο.

Αλλά το μεγάλο αγκάθι του προγράμματος ιδιωτικοποιήσεων παραμένει η Ολυμπιακή
Αεροπορία, για την οποία οι προβλέψεις είναι δυσοίωνες, ενώ μεθαύριο λήγει η
προθεσμία υποβολής των προσφορών από τους ενδιαφερόμενους. Κατά τις τελευταίες
πληροφορίες, οι ενδιαφερόμενοι θα είναι τελικά τρεις, ο όμιλος Λιακουνάκου, ο
όμιλος Ρέστη και οι Κυπριακές Αερογραμμές.

Αλλά υπάρχουν σοβαρές επιφυλάξεις για το περιεχόμενο των προτάσεων.

Πάντως, η αναμενόμενη ατυχής έκβαση της προσπάθειας πώλησης της Ολυμπιακής
Αεροπορίας δεν θα έχει επιπτώσεις στα αναμενόμενα έσοδα, αφού η κυβέρνηση δεν
προσδοκούσε έσοδα από αυτήν, αλλά μόνο «να απαλλαγεί», όπως έλεγε
χαρακτηριστικά στέλεχος του οικονομικού επιτελείου.

Για τα έσοδα η εναλλακτική πηγή είναι οι τιτλοποιήσεις και τα ομόλογα. Εκτός
από τον ΟΤΕ, στον οποίο θα χρησιμοποιηθούν οι μέθοδοι αυτές, η κυβέρνηση θα
τις αξιοποιήσει ακόμη και για να προεισπράξει μελλοντικά έσοδα από την
Ευρωπαϊκή Ένωση. Τα έσοδα αυτά, για την εκτέλεση έργων του Κοινοτικού Πλαισίου
Στήριξης, θα «τιτλοποιηθούν» και θα διατεθούν σε επενδυτές, ώστε να
προεισπραχθούν.

Μάλιστα, η πηγή του ΥΠΕΘΟ αναφέρει ότι για φέτος το σχετικό ποσόν μπορεί να
φτάσει τα 500 δισ. δρχ. Αυτό, βεβαίως, σημαίνει ότι το ισόποσο δεν θα
εισπραχθεί στο μέλλον από την κυβέρνηση, αλλά από τους δικαιούχους των τίτλων.

Αλλά η ανάγκη εξασφάλισης εσόδων για τη μείωση του χρέους τώρα είναι τόσο
επιτακτική, που θα θυσιαστούν τα μελλοντικά έσοδα χάριν των αναγκών της
φετινής χρονιάς. Χρονιά κατά την οποία η κυβέρνηση φιλοδοξεί να περιορίσει το
δημόσιο χρέος στο 98,9% του ΑΕΠ, μειώνοντας το σχετικό ποσοστό για πρώτη φορά
κάτω από το 100%.