Ζώνη ελεύθερου εμπορίου και στην αμερικανική ήπειρο

![]() |
Δηλώνοντας την υποστήριξή τους στη δημοκρατία και το ελεύθερο εμπόριο, 34
ηγέτες του δυτικού ημισφαιρίου έκλεισαν, την περασμένη Κυριακή, στο Κεμπέκ του
Καναδά, μια σύνοδο στην οποία επαναβεβαίωσαν τη δέσμευσή τους για τη
δημιουργία της ζώνης ελεύθερου εμπορίου της αμερικανικής ηπείρου. Παράλληλα,
δεσμεύτηκαν ότι τα οφέλη από τη δημιουργία της θα μοιρασθούν εξίσου στα 800
εκατομμύρια των καταναλωτών της ζώνης.
«Δεν έχω καμία αμφιβολία ότι υπάρχουν προκλήσεις μπροστά μας. Δεν έχω, όμως,
καμιά αμφιβολία ότι θα αντιμετωπίσουμε με επιτυχία αυτές τις προκλήσεις»,
δήλωσε ο Αμερικανός πρόεδρος Τζορτζ Μπους, αμέσως μετά την υπογραφή της
διακήρυξης για τη δημιουργία της ζώνης. Οι ηγέτες των 34 χωρών δεσμεύτηκαν να
τηρήσουν τις δημοκρατικές αρχές προκειμένου να μην απολέσουν την οικονομική
και πολιτική στήριξη των υπολοίπων, παρά το γεγονός ότι ορισμένοι από αυτούς
θα δυσκολευτούν πολύ να τηρήσουν όσα προβλέπει η υπογραφή τους στη διακήρυξη.
Σε αντίθεση με τις δύο προηγούμενες συνόδους για τη δημιουργία της ζώνης, όπου
οι αρχές του ελεύθερου εμπορίου και της οικονομικής ανάπτυξης έγιναν δεκτές
από όλους αλλά ξεχάστηκαν σύντομα, σε αυτή τη σύνοδο οι ηγέτες συνέταξαν ένα
«σχέδιο δράσης» το οποίο συνοδεύεται από δισεκατομμύρια δολάρια οικονομικής
βοήθειας που θα παρέχουν διεθνείς οικονομικοί οργανισμοί.
Η Παγκόσμια Τράπεζα και η Δι-αμερικανική Τράπεζα Ανάπτυξης δεσμεύτηκαν ότι θα
προσφέρουν περισσότερα από είκοσι δισεκατομμύρια δολάρια για να ενισχύσουν τα
δημοκρατικά θεμέλια στην αμερικανική ήπειρο και να προετοιμάσουν τις χώρες που
υπέγραψαν τη συνθήκη για την απελευθέρωση του εμπορίου παρά τα διαφορετικά
επίπεδα οικονομικής ανάπτυξης. Οι ηγέτες συμφώνησαν, επίσης, να
δημοσιοποιήσουν ένα αντίγραφο της συμφωνίας που υπέγραψαν, δίνοντας την
ευκαιρία στις οικολογικές οργανώσεις, τα σωματεία των εργαζομένων και άλλους
που αντιδρούν να τη μελετήσουν για πρώτη φορά.
Παραφωνίες
![]() |
|
Η αμερικανική ήπειρος αποφάσισε να ακολουθήσει το παράδειγμα της Ευρώπης και |
Ο κ. Μπους και οι άλλοι ηγέτες επιθυμούσαν να ολοκληρωθεί η σύνοδος με
ομοφωνία σε όλα τα θέματα, ωστόσο η εκδήλωση αντιθέσεων ήταν αναπόφευκτη και
στην πραγματικότητα μια σειρά από διαδηλώσεις στους δρόμους του Κεμπέκ και
ορισμένα θέματα εσωτερικής και εξωτερικής πολιτικής εμφανίστηκαν ενώπιον του
Αμερικανού προέδρου Τζορτζ Μπους κατά τη διάρκεια της συνόδου που
πραγματοποιήθηκε το περασμένο Σαββατοκύριακο.
Για παράδειγμα, ο Ζαν Κρετιέν, πρωθυπουργός του Καναδά, αναφέρθηκε εμμέσως
στις νοθευμένες εκλογές που πραγματοποιήθηκαν πέρυσι στην Αϊτή και επανέφεραν
στην εξουσία τον Ζαν Μπατίστ Αριστίντ, τονίζοντας ότι «σε ορισμένες χώρες η
δημοκρατία εξακολουθεί να παραμένει ευάλωτη».
Ο Ενρίκε Καρντόζο, πρόεδρος της Βραζιλίας, ο οποίος είχε εκφράσει επιφυλάξεις
για την προτεινόμενη ζώνη ελεύθερου εμπορίου της αμερικανικής ηπείρου, δεν
πήρε μέρος στην καταληκτική συνέντευξη Τύπου μαζί με τον Τζορτζ Μπους και επτά
άλλους ηγέτες. Παράλληλα, η Βενεζουέλα δεν αποδέχθηκε το χρονοδιάγραμμα που
υπεγράφη, το οποίο προβλέπει ότι η ζώνη θα λειτουργήσει και τυπικά το αργότερο
τον Ιανουάριο του 2005. Ο Ούγκο Τσάβες, πρόεδρος της Βενεζουέλας, δήλωσε ότι
δεν διαθέτει τη συνταγματική εξουσία για να υπογράψει μια τόσο σημαντική
συμφωνία η οποία προβλέπει χρονοδιαγράμματα. Ωστόσο, επειδή η ίδια επιφύλαξη
εκφράστηκε και από άλλους ηγέτες, θεωρείται σίγουρο ότι κατά τη διάρκεια των
διαπραγματεύσεων για την εφαρμογή όσων προβλέπει η σχετική συμφωνία θα
δημιουργηθούν αντιπαραθέσεις. Το βασικό συστατικό για τη δημιουργία της ζώνης
είναι η εξάλειψη, έως το 2005, των δασμών στο εμπόριο μεταξύ των 34 χωρών που
υπέγραψαν τη διακήρυξη.
Η διακήρυξη που υπεγράφη στο Κεμπέκ δεσμεύει όσες χώρες την υπέγραψαν να
αντιδρούν σε πραξικοπήματα και αντιδημοκρατικές δράσεις. Πρόκειται για έναν
μηχανισμό ο οποίος υφίσταται ήδη στην τελωνειακή ένωση Μερκοσίρ που
απαρτίζεται από την Αργεντινή, τη Βραζιλία, την Παραγουάη και την Ουρουγουάη.
Η διατάραξη της δημοκρατικής λειτουργίας σε μια χώρα θα σημάνει τη διακοπή της
συμμετοχής της στις συνομιλίες για την απελευθέρωση του εμπορίου και τη
διακοπή της χρηματοδότησής της από μεγάλους οικονομικούς οργανισμούς.
Κοινή θέληση
«Πρόκειται για μια επιβεβαίωση της κοινής θέλησής μας», δήλωσε ο Φερνάρντο Ντε
λα Ρία, πρόεδρος της Αργεντινής, στην οποία θα πραγματοποιηθεί η επόμενη
σύνοδος για τη δημιουργία της ζώνης, το 2004. Ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ότι
η συνάντησή του με τους ηγέτες του δυτικού ημισφαιρίου τον βοήθησε να
κατανοήσει καλύτερα τα βασικά ζητήματα που απασχολούν αυτό το μέρος του
πλανήτη.
«Για μένα είναι ξεκάθαρο ότι το δικό μας είναι ένα ημισφαίριο που το ενώνει η
ελευθερία», τόνισε ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών. «Πρόκειται για μια
συνεργασία που θα μας βοηθήσει να αντιμετωπίσουμε τις μεγάλες προκλήσεις που
όλοι μας αντιμετωπίζουμε την εκπαίδευση των παιδιών μας, το AIDS, την
προστασία του περιβάλλοντος».
Η σύνοδος του Κεμπέκ είναι μια σημαντική εξέλιξη για την εξωτερική πολιτική
του Μπους και ένα σημείο καμπής για τον τρόπο που η Ουάσιγκτον και οι σύμμαχοί
της αναφέρονται σε μια άλλη εμπορική συμφωνία, τη Βόρεια Ατλαντική Συμφωνία
Ελεύθερου Εμπορίου (ΝΑΦΤΑ), η οποία δημιουργήθηκε ύστερα από πρωτοβουλία του
προηγούμενου προέδρου Τζορτζ Μπους, πατέρα του σημερινού προέδρου των Ηνωμένων
Πολιτειών.
«’Όταν διαπραγματευόμαστε τη δημιουργία της ΝΑΦΤΑ, συνομιλούσαμε πίσω από
κλειστές πόρτες», τόνισε ο Βιθέντε Φοξ, πρόεδρος του Μεξικού. «Υπήρχε η
αίσθηση ότι αυτοί που συμμετείχαν στις συνομιλίες ντρέπονταν γι’ αυτό που
έκαναν. Σήμερα είμαστε όλοι περήφανοι για τη ΝΑΦΤΑ».
Ο κ. Μπους και άλλοι ηγέτες τώρα αναφέρονται στη νέα ζώνη ελεύθερου εμπορίου,
ως προέκταση της ΝΑΦΤΑ, η οποία έχει ήδη δημιουργήσει οφέλη για τις χώρες που
συμμετέχουν σε αυτήν (Μεξικό, Ηνωμένες Πολιτείες, Καναδάς). Σε ξεχωριστές
συνομιλίες μετά τη σύνοδο για τη δημιουργία της ζώνης ελεύθερου εμπορίου της
αμερικανικής ηπείρου, οι ηγέτες των χωρών της ΝΑΦΤΑ συζήτησαν θέματα που
αφορούσαν τη μετανάστευση και την ενεργειακή πολιτική.
Επιμέλεια διεθνών οικονομικών θεμάτων: Σπύρος Δημητρέλης













