Έξω από τα όρια ταχύτητας

<

Το ραντάρ. Η βρετανική κυβέρνηση σκέφθηκε να επιβάλει αυτόματη απαγόρευση οδήγησης, διάρκειας ενός έτους, για όσους παραβιάζουν το όριο ταχύτητας, όμως οι περισσότεροι αστυνομικοί της Τροχαίας δεν το βρίσκουν πρακτικό

Τα αυτοκινητικά δυστυχήματα αφήνουν 3.500 νεκρούς κάθε χρόνο στους δρόμους της
Βρετανίας. Το θέμα των ορίων ταχύτητας ενδεχομένως να αποτελέσει προεκλογικό
ζήτημα καθώς οι πολιτικοί αλληλοσυγκρούονται για τα μέτρα που θα πρέπει να
ληφθούν ώστε να περιοριστεί το επικίνδυνο φαινόμενο.

Καθόμαστε στον στενό χώρο ενός περιπολικού για μερικά λεπτά και ήδη το πρώτο
περιστατικό είναι σε εξέλιξη. Ο ένοχος, ένας επιχειρηματίας με πουκάμισο και
μεταξωτή γραβάτα σταματά στην άκρη του δρόμου, του ζητείται να βγει έξω από το
γυαλιστερό μαύρο Σάαμπ και να καθήσει στην πίσω θέση του περιπολικού της
αστυνομίας. “Γνωρίζετε γιατί σας σταματήσαμε, κύριε; ” τον ρωτά ο αστυφύλακας,
με αρμοδιότητα στην επιτήρηση της κυκλοφορίας των οχημάτων. “Ναι”, ομολογεί ο
κ. “Μεταξωτή Γραβάτα”. “Με σταματήσατε διότι έτρεχα με 172 χλμ. την ώρα”. Ο
αστυφύλακας του εξηγεί υπομονετικά ότι κατά τη διάρκεια της περιπολίας είχε
υπερβεί τα 162 χλμ. την ώρα. “Αλήθεια;”, ρωτά άναυδος ο κ. “Μεταξωτή Γραβάτα”.
“Μένω έκπληκτος διότι είχα οριοθετήσει την ταχύτητά μου στα 153!”

Σε μία φράση εμπεριέχεται ακριβώς η αντίληψη και ο τρόπος αντιμετώπισης ­
συνήθως περιφρονητικός ­ του μέσου Βρετανού οδηγού στα όρια των ταχυτήτων.
Έτσι αποφασισμένοι φαινόμασταν πριν από μία εβδομάδα να παραβιάζουμε τον
κανονισμό που επιτρέπει την ανάπτυξη ταχύτητας ως και 112 χλμ. την ώρα σε
αυτοκινητόδρομο, όταν το υπουργείο Εσωτερικών άφησε να διαφανεί η πρόθεσή του
να επιβληθεί αυτόματη απαγόρευση οδήγησης ενός έτους σε όποιον βρεθεί να
οδηγεί με ταχύτητα μεγαλύτερη των 136 χλμ. την ώρα.

Υποχώρηση

Η κυβέρνηση υποχώρησε έπειτα από την αντίδραση των οργανώσεων αυτοκινητιστών
που διαμαρτυρήθηκαν ότι το σχέδιό της θα οδηγούσε στη δίωξη του οδηγού και
στην απομάκρυνση των μισών από τους δρόμους. Υποσχέθηκε, όμως, ότι θα ληφθούν
κάποια μέτρα για τη μείωση της αναπτυσσόμενης ταχύτητας και των αυτοκινητικών
δυστυχημάτων που “αφαιρούν” 3.500 ζωές κάθε χρόνο. Οι Συντηρητικοί, από την
πλευρά τους, θέλουν να αυξηθεί το όριο ταχύτητας στα 128 χλμ., σκοπεύοντας
στην ένταξη του θέματος κατά την προεκλογική περίοδο.

Με στόχο να σχηματίσω μια πραγματική εικόνα για την αποκαλούμενη “επιδημία
επιτάχυνσης” στη Βρετανία, πέρασα μια μέρα με την αστυνομία επιτήρησης της
κυκλοφορίας του Δυτικού Γιορκσάιρ σε δύο από τους πλέον φορτωμένους
αυτοκινητοδρόμους της χώρας, στον Μ1 και στον Μ62.

Καθ’ οδόν προς το αρχηγείο της μονάδας στον Μ1 παραβίασα τον νόμο
επανειλημμένα. Εξαιρώντας τις περιόδους “συμφόρησης”, η κατώτερη ταχύτητά μου
ήταν 124 χλμ. (κι αυτό γιατί κόλλησα πίσω από ένα όχημα της Νάσιοναλ Εξπρές)
και η ανώτερη, 147 χλμ. την ώρα, αν και με κανέναν τρόπο δεν θα μπορούσα να
χαρακτηριστώ από τους ταχύτερους οδηγούς που εκείνη τη στιγμή ήταν στον δρόμο.
Όμως, το να οδηγείς σταθερά με 112 χλμ. στον αυτοκινητόδρομο, όπως κάθε
φυσιολογικός οδηγός θα συμφωνήσει, δεν είναι εφικτό εκτός κι αν είσαι στον
τροχό ενός Ρόμπιν Ριλάιαντ ή επιδιώκεις να σε τρομοκρατήσει ένας οργισμένος
Λευκός Οδηγός Φορτηγού κολλώντας στον πίσω προφυλακτήρα σου. Στην περιήγησή
μου με συνόδευσαν ο Ντον Κρόσλεϊ και ο Ντάρεν Λιούις, έμπειροι αστυνομικοί και
με πολυετή πείρα στις περιπολίες. Γνωρίζουν ότι αν χρησιμοποιήσουμε αυτοκίνητο
της αστυνομίας, όλα τα οχήματα θα μειώσουν στα 110 χλμ. την ώρα. Έτσι, για να
αντιμετωπίσουμε την κατάσταση ως έχει πραγματικά, μπαίνουμε σε ένα Βόξολ
Ομέγκα.

Μέσα σε μερικά δευτερόλεπτα γίνεται αντιληπτό ότι στην ουσία όλοι είναι
άναρχοι. Η μέση ταχύτητα προσδιορίζεται στα 128 χλμ. την ώρα. Βλέπουμε ένα
φορτηγάκι, το όριο ταχύτητας του οποίου υποτίθεται πως είναι 96 χλμ. και αυτό
κινείται με… τουλάχιστον 128. Ένα Γκολφ επιταχύνει στη λωρίδα ταχείας
κυκλοφορίας ­ ή στην “τρίτη λωρίδα”, όπως μου λένε να την ονομάζω ­ και
πιάνεται στα 145 χλμ… Όμως, ευτυχώς γι’ αυτούς, αποφεύγουν την κλήση γιατί
ένα ατύχημα κοντά στο Γουέδερμπαϊ μάς αποσπά. Όταν φεύγουμε, σταματάμε έναν
άνδρα σε ένα Ρενό Μεγκάν που οδηγεί με 140 χλμ. Οι αξιωματικοί θα μπορούσαν
ίσως να το παραβλέψουν αλλά το ένα από τα δύο φώτα φρένων του οχήματός του δεν
λειτουργεί και του επισημαίνεται με μία προειδοποίηση ότι πρέπει να το
αλλάξει.

Εκτός πραγματικότητας

Συναντούμε τη Μέση Αγγλία στον αυτοκινητόδρομο, απλούς ανθρώπους που δεν
συνηθίζουν να παρανομούν. Κάνουμε χρήση οικονομίας όπου αισθανόμαστε ότι
κάποιος δεν είναι επικίνδυνος οδηγός αλλά κάποιος που χρειάζεται
“προειδοποίηση”.

Οι περισσότεροι αστυνομικοί παραδέχονται σε κατ’ ιδίαν συζητήσεις ότι το όριο
των 112 χλμ. την ώρα είναι εκτός πραγματικότητας για ανώτατη ταχύτητα σε
αυτοκινητόδρομο και, γενικά, δεν σταματούν όποιον ταξιδεύει με 136 χλμ. Ακόμη,
παραδέχονται ότι αν οριστεί ως ανώτατο τα 136 χλμ., “θα πρέπει να σταματούν
σχεδόν όλους τους οδηγούς στον δρόμο. Η υπερβολική ταχύτητα είναι δολοφονική ­
υποστηρίζουν ­ αλλά πρέπει να θυμόμαστε ότι η κακή οδήγηση, ακόμη και στα 70
μίλια, μπορεί να αποβεί περισσότερο επικίνδυνη απ’ ό,τι η καλή στα 136”.

Οι περισσότεροι οδηγοί δεν τηρούν ασφαλείς αποστάσεις μεταξύ τους

Επί το έργον. Η τροχαία του Δυτικού Γιορκσάιρ σε περιπολία. Κάποια στιγμή εντόπισαν έναν μοτοσυκλετιστή να τρέχει με ταχύτητα άνω των 220 χλμ. την ώρα

Είμαστε πίσω από ένα Άστρα που υπερβαίνει το όριο κατά 37 χλμ. Ειρωνικό αλλά
ενώ το ακολουθούμε, γινόμαστε μάρτυρες των πιο έντονων παραδειγμάτων κακής
οδήγησης. Οδηγοί που προχωρούν αργά στην τρίτη λωρίδα αγνοώντας τους
υπολοίπους, μπλε φώτα να αναβοσβήνουν, σειρήνες αυτοκινήτων να ουρλιάζουν με
στόχο να προσπεράσουν τα προπορευόμενα οχήματα, οδηγοί να είναι συγκεντρωμένοι
στον σχηματισμό αριθμού στα κινητά τους τηλέφωνα ενώ είναι υπεύθυνοι για ένα
μεταλλικό αντικείμενο που οδεύει με 128 χλμ. την ώρα, ένα όχημα συνδεδεμένο με
ρυμουλκούμενο χωρίς πινακίδες. Ο κ. Κρόσλεϊ επισημαίνει ότι τα περισσότερα
ατυχήματα συμβαίνουν επειδή τα οχήματα δεν τηρούν ασφαλείς αποστάσεις μεταξύ
τους.

Η τριαντάχρονη οδηγός του Άστρα τελικά πιάνεται και την καλούν να μπει στο
περιπολικό. Της λένε την ταχύτητα που ανέπτυξε και, όπως οι περισσότεροι,
αποδέχεται την ενοχή της.

Πρόστιμο

Της επιβάλλεται πρόστιμο 60 στερλινών (περίπου 35.000 δρχ.) και χρεώνεται με
τρεις πόντους ενώ πρέπει να καταθέσει τα στοιχεία της σε αστυνομικό τμήμα
εντός επτά ημερών. Ωστόσο, όπως επισημαίνει η ίδια, άλλαξε πρόσφατα διεύθυνση
και έστειλε την άδειά της για ενημέρωση στις αρμόδιες Αρχές, έτσι είναι
απίθανο να παρουσιαστεί εμπρόθεσμα στο τμήμα. Αν δεν το κάνει, όμως,
αντιμετωπίζει το ενδεχόμενο να της επιβληθεί απαγόρευση οδήγησης και οι δύο
αξιωματικοί δεν επιδιώκουν κάτι τέτοιο. Η γυναίκα είναι γιατρός, βοηθός σε
επεμβάσεις καρδιάς και καθ’ οδόν ­ εκείνη την ημέρα ­ προς το νοσοκομείο όπου
εργάζεται και όπου έχει προγραμματιστεί μια τέτοια εγχείρηση. Αποφασίζουν να
την αφήσουν να φύγει με μια επίπληξη και μια προειδοποίηση για τους κινδύνους
που εγκυμονεί η υπερβολική ταχύτητα. “Θέλω να μπορώ να κοιμάμαι ήσυχα τη
νύχτα”, λέει ο αστυφύλακας Κρόσλεϊ. “Θέλουμε να πιστεύουμε ότι υπάρχει ένας
μορφωτικός ρόλος στην άσκηση του επαγγέλματός μας ­ ότι όσοι επιστρέφουν στα
οχήματά τους έχουν πάρει ένα μάθημα”.