Πρόσωπα «Καβάλα» σε τρεις αιώνες

Αντόνιο Τόντε. Ενοχλείται όταν του ζητούν το «μυστικό» της μακροζωίας του

Όταν γεννήθηκε, το 1889, τελείωνε η κατασκευή του Πύργου του Άιφελ· όταν
έκλεισε τα 100, έπεφτε το Τείχος του Βερολίνου· 112 χρόνων σήμερα, ο Αντόνιο
Τόντε είναι ο γηραιότερος άνδρας του κόσμου.

“Θέλω να φτάσω τα 120 και μετά τα 130”, έλεγε γεμάτος αισιοδοξία ο Τόντε, που
γιόρτασε τη Δευτέρα τα γενέθλιά του παρέα και με τους 582 κατοίκους τού Τιάνα,
του μικρού χωριού της Σαρδηνίας όπου ζει. Καθισμένος σε μια πολυθρόνα στο
σαλόνι, υποδεχόταν τους ευχέτες ­ από τον δήμαρχο του χωριού ως την ομάδα των
ερευνητών του Πανεπιστημίου του Σάσσαρι που προσπαθούν να βρουν το μυστικό της
μακροζωίας αυτού του βοσκού, ο οποίος “καβάλησε” τρεις αιώνες. Γύρω του
στέκονταν η αδελφή του, η Μαρία Αγκοστίνα, 97 χρόνων, οι τέσσερις γιοι του,
καθώς και ένα πλήθος από εγγόνια και άλλους απογόνους ­ η μικρότερη, η Μάρτα,
είναι 20 μηνών. Έφαγε μερικά αμυγδαλωτά και χαιρέτισε τους παρισταμένους
υψώνοντας ένα ποτήρι κόκκινο κρασί. Ο ιερέας τέλεσε τη λειτουργία στο σπίτι
και ο πατριάρχης, πιστός καθολικός, έψαλε αποσπάσματα από το Ave Maria στη
διάλεκτο της Σαρδηνίας.

Ο παππούς έχει τώρα μερικά προβλήματα με την όρασή του, αν και ώς το 1999
καθάριζε στα χωράφια μήλο με το σουγιά του και διάβαζε εφημερίδα ώς πριν από
λίγους μήνες. Μόνο στα μέσα συγκοινωνίας έχει μείνει λίγο πίσω: “Ήρθες με
τρένο; ” ρώτησε τη σκηνοθέτιδα της ιταλικής τηλεόρασης που έφτασε στο Τιάνα
για να του αφιερώσει μια ζωντανή εκπομπή. “Όχι”, ήταν η απάντηση. “Τότε με
άλογο”, ξαναείπε ο Τόντε και αρκέσθηκε σε ένα λακωνικό, “κατάλαβα”, όταν η
γυναίκα τού εξήγησε ότι ταξίδεψε με αεροπλάνο.

Στον πιο ηλικιωμένο άνδρα του κόσμου δεν αρέσει να μιλάει για τον εαυτό του,
ενοχλείται κυρίως όταν του ζητούν να αποκαλύψει το μυστικό της μακροζωίας του.
“Στα 104 του έπαψε να πηγαίνει στο μπαρ”, εξηγεί η 80χρονη θυγατέρα του, η
Λάουρα, “επειδή του έκαναν συνεχώς την ίδια ερώτηση, ‘Πώς τα καταφέρνεις και
φαίνεσαι τόσο νέος; Ποιο είναι το μυστικό σου;’. Δεν ήθελε να επαναλαμβάνει
χίλιες φορές τα ίδια πράγματα”. Στη δημοσιογράφο ενός γαλλικού καναλιού που
του ζήτησε να εξηγήσει τη “συνταγή”, είπε πως τρώει “κάθε μέρα λίγο κρέας” και
πίνει “ένα ποτήρι κόκκινο κρασί”. Επίσης δεν υποτιμά τα ζυμαρικά, το τυρί, τις
σούπες, τις πατάτες και τα φρούτα, μολονότι υποχρεώθηκε να “κόψει” το
αγαπημένο του έδεσμα, τα βραστά κάστανα. Ίσως όμως το πραγματικό “μυστικό” του
να είναι ότι σε όλη του τη ζωή, ως τα 85 του, δούλευε πάντα δώδεκα ώρες την
ημέρα σε μια εξοχή χωρίς μόλυνση και ανέπνεε τον καθαρό αέρα.