Οι νέοι στόχοι των ελέγχων της Εφορίας

Με 16 κριτήρια η Εφορία θα εντοπίζει τους στόχους της, φορολογούμενους και
επιχειρήσεις, τους οποίους θα ελέγχει για να διαπιστώνει αν τα εισοδήματα που
δήλωσαν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα. Τα κριτήρια αυτά περιλαμβάνονται
στο νέο πρόγραμμα φορολογικών ελέγχων το οποίο θα τεθεί σε εφαρμογή από τον
Σεπτέμβριο και θα στηρίζεται στα στοιχεία που θα υπάρχουν στο ηλεκτρονικό
σύστημα TAXIS για την οικονομική δραστηριότητα και την φορολογική συμπεριφορά
όλων των φορολογουμένων και των επιχειρήσεων. Τα κριτήρια αυτά θα αποτελούν
την πυξίδα για τα Εθνικά Ελεγκτικά Κέντρα, τις Εφορίες και το ΣΔΟΕ, για να
κατευθύνουν τους ελέγχους τους από το φθινόπωρο στην προσπάθεια να εντοπισθούν
οι περιπτώσεις φοροδιαφυγής και να αυξηθούν τα έσοδα του Δημοσίου.

Τα κριτήρια αυτά, τα οποία θα λαμβάνονται υπόψη για να εντοπίζονται οι ύποπτοι
για φοροδιαφυγή, είναι τα ακόλουθα:

1 Ο κλάδος στον οποίο δραστηριοποιείται η επιχείρηση, δηλαδή αν
πρόκειται για κλάδο που χαρακτηρίζεται από υψηλό βαθμό φοροδιαφυγής,
κερδοφορίας κ.ά. Οι επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται σε τέτοιους κλάδους θα
έχουν αυξημένες πιθανότητες να ελεγχθούν. Παράλληλα θα λαμβάνεται υπόψη ο
βαθμός συμμόρφωσης των επιχειρήσεων ή των απλών φορολογουμένων στις
φορολογικές διατάξεις κατά το παρελθόν. Επίσης θα συνεκτιμάται και ο βαθμός
ειλικρίνειας των δηλώσεων που υπέβαλλαν τα προηγούμενα χρόνια. Θα ελέγχεται
και η συνάφεια των μεγεθών των δηλώσεων των επιχειρήσεων των ελεύθερων
επαγγελματιών και όλων των φυσικών προσώπων, από έτος σε έτος. Έτσι, εκτός των
άλλων η Εφορία θα θεωρεί «ύποπτους» τους φορολογούμενους και τις επιχειρήσεις
που στις ετήσιες φορολογικές δηλώσεις τους εμφανίζονται μεγάλες διαφορές στα
δηλωθέντα εισοδήματα και τις δαπάνες τους.

2 Το ύψος των ακαθάριστων εσόδων της επιχείρησης σε συνδυασμό με την
κατηγορία των βιβλίων που τηρεί. Αυτό σημαίνει ότι οι επιχειρήσεις ή οι
ελεύθεροι επαγγελματίες που έχουν υψηλά ακαθάριστα έσοδα θα βρίσκονται πρώτοι
στη «λίστα» με τους στόχους της Εφορίας.

3 Το ύψος των δαπανών που δηλώνουν οι φορολογούμενοι (μισθωτοί,
ελεύθεροι επαγγελματίες και επιχειρήσεις), οι οποίες μειώνουν το φορολογητέο
εισόδημά τους. Οι δηλώσεις που θα εμφανίζουν υψηλές δαπάνες θα θεωρούνται
ύποπτες για φοροδιαφυγή. Ειδικότερα για τις επιχειρήσεις, ως κριτήριο για την
επιλογή τους για έλεγχο από την Εφορία θα λαμβάνεται και ο αριθμός του
απασχολούμενου προσωπικού που είναι δείγμα «ευρωστίας» και ανάπτυξης.

4 Η ύπαρξη ουσιαστικών παραβάσεων του Κώδικα Βιβλίων και Στοιχείων
(ΚΒΣ) κατά το παρελθόν. Οι υποθέσεις αυτές θα τίθενται σε πρώτη προτεραιότητα
για φορολογικό έλεγχο.

5 Η ύπαρξη πλαστών και εικονικών τιμολογίων στα βιβλία της επιχείρησης
που βρέθηκαν από ελέγχους που είχαν γίνει στο παρελθόν. Επίσης θα συνεκτιμάται
αν η επιχείρηση ήταν λήπτης ή εκδότης των πλαστών και εικονικών τιμολογίων. Ο
έλεγχος θα είναι άμεσος στην περίπτωση που η επιχείρηση ήταν ο εκδότης των
τιμολογίων αυτών.

6 Ο εντοπισμός από ελέγχους του παρελθόντος ανεπίσημων βιβλίων και
στοιχείων. Επίσης, στο στόχαστρο της Εφορίας θα είναι οι επιχειρήσεις που κατά
το παρελθόν είχαν δηλώσει απώλεια βιβλίων και στοιχείων.

7 Η ύπαρξη πληροφοριών από άλλες υπηρεσίες (όπως το ΣΔΟΕ κ.ά.) για
συγκεκριμένες επιχειρήσεις που εμφανίζουν ύποπτες συναλλαγές ή γενικότερα
θεωρούνται επιχειρήσεις «υψηλού κινδύνου» για φοροδιαφυγή.

8 Η εμφάνιση πιστωτικού υπολοίπου ΦΠΑ για μεγάλες περιόδους. Για την
επιλογή των επιχειρήσεων αυτών θα λαμβάνεται υπόψη το ύψος του πιστωτικού
υπολοίπου ΦΠΑ, ο αριθμός των διαχειριστικών περιόδων στις οποίες προκύπτει
επιστροφή του φόρου, καθώς και το αντικείμενο των εργασιών της επιχείρησης.
Επίσης στο «μάτι» της Εφορίας θα μπαίνουν οι επιχειρήσεις που εμφανίζουν
συχνές αλλαγές στην κατηγορία των δηλώσεων ΦΠΑ (από χρεωστική σε πιστωτική
κ.ο.κ.).

9 Η μη εφαρμογή του προβλεπόμενου μοναδικού συντελεστή καθαρού κέρδους
κατά τον υπολογισμό των καθαρών κερδών των επιχειρήσεων. Το ίδιο θα ισχύει και
για τους ελεύθερους επαγγελματίες. Πρόκειται για τον συντελεστή με τον οποίο
υπολογίζονται εξωλογιστικά τα κέρδη της επιχείρησης ή το εισόδημα του
επαγγελματία. Η Εφορία θα εξετάζει τις φορολογικές δηλώσεις και σε όποιες
διαπιστώνει ότι δεν έχει γίνει αυτός ο υπολογισμός θα προχωρεί σε ελέγχους.

10 Η χρήση των φορολογικών πλεονεκτημάτων και κινήτρων (ειδικά
αφορολόγητά κ.ά.) που προβλέπονται στους αναπτυξιακούς νόμους. Οι επιχειρήσεις
που επικαλούνται την δημιουργία αφορολόγητων αποθεματικών για επενδύσεις ή
άλλες μειώσεις φόρων θα ελέγχονται απο την Εφορία.

11 Η μη υποβολή δηλώσεων εισοδήματος και ΦΠΑ. Δηλαδή θα ελέγχονται οι
επιχειρήσεις και οι ελεύθεροι επαγγελματίες που ενώ εμφανίζονται να είναι
οικονομικά ενεργοί δεν υποβάλλουν δήλωση φόρου εισοδήματος ή ΦΠΑ.

12 Η μη υποβολή συγκεντρωτικών καταστάσεων πελατών – προμηθευτών. Η
Εφορία θα τσεκάρει ποιες επιχειρήσεις και ελεύθεροι επαγγελματίες δεν
υπέβαλλαν συγκεντρωτική κατάσταση για τους πελάτες και τους προμηθευτές τους.
Αυτοί θα τοποθετούνται σε υψηλή θέση στη λίστα των υπόπτων για φοροδιαφυγή.

13 Η μη εφαρμογή του λογιστικού τρόπου για τον προσδιορισμό του
εισοδήματος του ελεύθερου επαγγελματία ή των κερδών της επιχείρησης. Δηλαδή θα
ελέγχονται οι περιπτώσεις στις οποίες οι ελεύθεροι επαγγελματίες και οι
επιχειρήσεις έχουν υπολογίσει το εισόδημα που έχουν εγγράφει στη φορολογική
τους δήλωση μόνο με την εφαρμογή του μοναδικού συντελεστή καθαρού κέρδους και
όχι με βάση τα βιβλία τους (έσοδα μείον έξοδα).

14 Ο υπολογισμός χαμηλών συντελεστών για τον προσδιορισμό των καθαρών
κερδών των επιχειρήσεων ή των εισοδημάτων των ελεύθερων επαγγελματιών.

15 Ο χρόνος που απομένει μέχρι την παραγραφή των ενδεχόμενων
φορολογικών παραβάσεων της επιχείρησης ή του επαγγελματία που αφορούν σε
παλαιότερες ανέλεγκτες χρήσεις.

16 Η ύπαρξη καταγγελιών από πολίτες, άλλες επιχειρήσεις αλλά και φορείς
για την οικονομική δραστηριότητα της επιχείρησης ή του ελεύθερου επαγγελματία.

Τα 16 αυτά κριτήρια θα λαμβάνονται υπόψη είτε ξεχωριστά είτε πολλά μαζί
προκειμένου να επιλέγονται οι υποθέσεις που θα περνούν από τον εξονυχιστικό
έλεγχο της Εφορίας. Ειδικότερα, όσον αφορά στις δηλώσεις φόρου εισοδήματος
φυσικών προσώπων η Εφορία θα ελέγχει το ύψος των δαπανών που εκπίπτουν από το
εισόδημα. Οι δηλώσεις στις οποίες θα εμφανίζονται υψηλές τέτοιες δαπάνες
(ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης, διδάκτρων κ.ά.) θα θεωρούνται ύποπτες και θα
ελέγχονται. Σημειώνεται ότι από το 2001 το υπουργείο Οικονομικών σκοπεύει να
καταργήσει την υποχρέωση των φορολογουμένων να υποβάλλουν μαζί με τη
φορολογική τους δήλωση τα δικαιολογητικά και τις αποδείξεις τω δαπανών τους.
Έτσι με τους ελέγχους που θα κάνει προς αυτή την κατεύθυνση θα προσπαθήσει να
αντιμετωπίσει τις περιπτώσεις των φορολογουμένων οι οποίοι θα δηλώσουν υψηλές
τέτοιες δαπάνες που δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα.