Χάος περί την πληροφόρηση

Κατ’ εξοχήν συγκεχυμένος και αβαθής ο ορίζοντας ενημέρωσης, και πληροφόρησης
γενικότερα, του σύγχρονου πολίτη. Κυριαρχεί η άκρως ταχύρρυθμη καθημερινότητα.
Τα μέσα ενημέρωσης, έντυπα και ηλεκτρονικά μάς «πολυβολούν» αδιάκοπα με
ειδήσεις μέχρι τις πλέον ασήμαντες και με, συνήθως επιφανειακές, αναλύσεις.
Επιπλέον, τα θέματα είναι συχνά περίτεχνα και εξειδικευμένα, ώστε δεν
προσφέρονται εύκολα στη δεκτικότητα αναγνώστη, θεατή και ακροατή.

Κατ’ ακολουθίαν η γνώμη του πολίτη, που, σημειωτέον, έχει την υποχρέωση και
ευθύνη δημόσιας άποψης, είναι συγκεχυμένη, αβέβαιη. Διαμορφώνεται από τον
συναισθηματισμό, που παράγουν οι εντυπώσεις και από την κατευθυνόμενη από τα
μέσα «ενημέρωσης», που διαθέτει η εξουσία και πολυποίκιλα, συχνά ισοδύναμα,
ιδιωτικά συμφέροντα, θέληση.

* Ανάλογα επηρεάζεται και ο σχολιασμός των συμβαινόντων ακόμη και από
έγκριτους παρατηρητές. Συνήθως στερείται βάθους ή προοπτικής. Έτσι καταντάμε
αθύρματα των «τρεχόντων». Δηλαδή συνθήκες αιγυπτιακού ιερατείου: Ελάχιστοι
γνώριζαν και αυτοί αποφάσιζαν. Ανάλογα, δυστυχώς, ισχύουν και για τους
κυβερνώντες: Στηρίζονται σε συμβούλους της επιλογής και εμπιστοσύνης τους, που
όμως δεν συνδέονται με το κράτος με θεσμική νομιμοφροσύνη. Και για τα μείζονα
συχνά «δανείζονται» καθολικότερη και ευκρινέστερη θέαση από υπέρτερες κρατικές
δυνάμεις, ή ισοσθενείς θεσμούς.

* Υπό τις συνθήκες αυτές είναι δύσκολο να ληφθούν αποφάσεις με ουσιαστική
συμβολή του πολίτη, αποφάσεις έγκυρες, ιδίως σε περιόδους μεγάλου δυναμισμού
των εξελίξεων, όπως η σημερινή: Παγκοσμιοποίηση ­ για ό,τι αυτό σημαίνει·
κυριαρχική αμερικανική επιρροή σε ευρύτατο πεδίο, ιδίως δε σε περιοχές που
άπτονται άμεσα των εθνικών συμφερόντων· τουρκική πίεση υπό ένοπλη απειλή σε
βάρος της ελληνικής κυριαρχίας και του Κυπριακού με ευμένεια δε γενικώς του
αμερικανικού παράγοντα· κοινωνικές αναστατώσεις από μεταρρυθμίσεις ακόμη υπό
ζύμωση· κριτήρια παραγωγής και διανομής εισοδήματος. Και τόσα άλλα.

* Με αφετηρία τις προεκτεθείσες σκέψεις θα εστιασθώ σε δύο από τα πολλά και
συνήθως αλληλεξαρτώμενα θέματα του καιρού μας ιδίως σ’ αυτά που είναι
ιδιαίτερα καθοριστικά για το μέλλον του τόπου:

* Στην παιδεία, που θα ‘πρεπε να κατατείνει, με συνέπεια και επιμονή μακράν
από την ηθελημένη ή αθέλητη σύγχυση που καλλιεργούν δόγματα, ιδεολογίες και
κουλτούρες, σε γνώση. Κατανόηση δηλ. εκ μέρους του διδασκόμενου της
φυσιογνωμίας και των τάσεων του κόσμου μας και του βασικού μηχανισμού των
εξελίξεων επί των οποίων ο μέσος πολίτης έχει θεσμική υποχρέωση γνώμης. Στόχος
μέγας και δυσχερέστατος. Το πώς θα επιτευχθεί αναζήτηση των ειδικών, που και
αυτοί προηγουμένως θα ‘πρεπε να εκπαιδευθούν. Χρειάζεται νοοτροπία και ήθος
σπουδαστηρίου ν’ αντικαταστήσουν την οχλαγωγία και το απειθάρχητο του
πεζοδρομίου.

Για την ανάπτυξη τέτοιου ήθους ευθυνόμαστε όλοι: Κυβέρνηση· αντιπολίτευση·
Εκκλησία· Τύπος· ιθύνουσες ομάδες. Η εκπαίδευση ανάγκη να καλλιεργήσει στον
εκπαιδευόμενο πρωτίστως ευσύνοπτη, σαφή, ευανάγνωστη εικόνα του κόσμου, ώστε
κάποτε βαθμιαίως να εξοβελισθεί η «θολοκουλτούρα».

* Έτερος, ο ύψιστος, στόχος του κράτους, ο εκ των ων ουκ άνευ, η διασφάλιση
της εδαφικής ακεραιότητας· της κυριαρχίας· της ασφάλειας και αξιοπρέπειας των
Ελλήνων. Μερική ανάπτυξη μπορεί στην ανάγκη ν’ αρκέσει. Σχετική ασφάλεια
έναντι ενόπλου ισχύος και «αυτοκρατορικά» επεκτατικού ενόπλου αντιπάλου είναι
απλώς σπατάλη. Το κριτήριο είναι μόνον ευλόγως αξιόπιστη αποτρεπτική των
τουρκικών τυχοδιωκτισμών ένοπλος ισχύς.

* Στα θέματα της άμυνας και των εξοπλισμών είναι ιδιαίτερα εμφανής, πρωτίστως,
η προσωπική ευθύνη του Πρωθυπουργού. Διότι ο τομέας αυτός συνδυάζει πολλά και
σημαντικά: οικονομική δαπάνη· εξωτερική πολιτική· συμμαχικό παράγοντα· ιστορία
της περιοχής.

Ο Πρωθυπουργός λοιπόν υπεύθυνος. Ο κ. Κώστας Σημίτης. Ας το ξέρει και ας το
αντιληφθεί και ο λαός. Αν αύριο η πολιτική μειδιαμάτων προς την Τουρκία (χωρίς
καμία απολύτως ένδειξη κάποιας θετικότερης στάσης της, αντιθέτως με εμμονή
πείσμονα στη διεκδικητικότητα), οδηγήσει σε σημαντικότερα κέρδη ή
εξευτελισμούς, ο κ. Σημίτης θα πρέπει ν’ αντιμετωπίσει τις συνέπειες και την
οργή. Αλλά και η Νέα Δημοκρατία που ουδέν ουσιαστικά έχει κάνει για ν’
ανακόψει την πολιτική Σημίτη. Σιωπηλός συνεργός. Αυτά. Ας ευχόμαστε να μην
έρθει η κακή ώρα.