Πάσα από το… φαρμακείο

Οι μεγάλες ποδοσφαιρικές διοργανώσεις, όπως είναι το Τσάμπιονς Λιγκ με τα τεράστια οικονομικά οφέλη, απαιτούν ποδοσφαιριστές με ανάλογες σωματικές ικανότητες. Η απόκτησή τους επιτυγχάνεται πλέον μέ όλα τα μέσα…

Είναι αδιανόητο για έναν αθλητή υψηλού επιπέδου να ακολουθήσει τα σύγχρονα
προγράμματα προπόνησης χωρίς τη βοήθεια φαρμάκων» ­ Φρανκ Ντικ, πρώην
προπονητής της εθνικής ομάδας στίβου της Αγγλίας.

Το ποδόσφαιρο αντιστάθηκε πολλά χρόνια στον «αθλητή του δοκιμαστικού σωλήνα».
Ακόμη και οι επιστήμονες γυμναστές μπήκαν σχετικά αργά στη ζωή του «βασιλιά»
των σπορ, όταν στον κλασικό αθλητισμό ήταν κοινό μυστικό ότι οι πρωταθλητές
είναι δημιούργημα των εργαστηρίων και της επιστήμης περισσότερο, παρά των
γυμναστηρίων και της σκληρής προπόνησης. Το ταλέντο, οι τεχνικές αρετές, το
πάθος και η αρμονία του συνόλου εξακολουθούσαν να είναι οι “συνταγές” της
ισχυρής ομάδας, ενώ την ίδια ώρα στα περισσότερα ατομικά αθλήματα ο…
φαρμακοποιός είχε σημαντικότερο ρόλο από εκείνον του προπονητή!

Όμως, έστω και με καθυστέρηση, το ποδόσφαιρο ακολουθεί σήμερα παγκοσμίως την
εξέλιξη των «αμαρτωλών» σπορ: Και στο τελευταίο στάδιο αυτής της διαδρομής ο
επαγγελματισμός ζητεί αχόρταγα από τους ποδοσφαιριστές επιδόσεις και νίκες όσο
απλόχερα τους ανταμείβει για να συναρπάζουν το πλήθος με την παράστασή τους
στον αγωνιστικό χώρο. Οι απαιτήσεις μεγαλώνουν χρόνο με τον χρόνο.

Δεν αρκεί να έχουν ταλέντο οι παίκτες. Πρέπει να είναι γρήγοροι και δυνατοί.
Να βρίσκονται σε συνεχή κίνηση. Να έχουν τη σωματική διάπλαση που απαιτεί η
αποστολή τους και την αντοχή να μάχονται έως το τελευταίο δευτερόλεπτο του
αγώνα, πράγμα που μπορεί να κάνει τη διαφορά στο κυνήγι της νίκης. Και αυτή η
νίκη μπορεί να αποτιμάται σε δισεκατομμύρια δραχμές.

ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΑ

Οι ποδοσφαιριστές και κυρίως αυτοί που τους προετοιμάζουν έχουν ανακαλύψει και
άλλες μεθόδους πέρα από τη γυμναστική και την προπόνηση για να βελτιώσουν την
απόδοσή τους. Τα συμπληρώματα διατροφής κερδίζουν έδαφος και στην Ελλάδα και ο
τζίρος τους ανέρχεται στα 4 δισ. δραχμές ετησίως.

Τα συμπληρώματα διατροφής έκαναν την εμφάνισή τους στο εξωτερικό και κυρίως
στη Γερμανία εδώ και δύο δεκαετίες και εξαπλώθηκαν γρήγορα στους χώρους
προπόνησης και στα γυμναστήρια αντικαθιστώντας την… πρωτόγονη βιταμίνη C που
έπαιρναν ως τότε οι αθλητές για να έχουν μεγαλύτερη αντοχή κατά τη διάρκεια
του αγώνα. Όλες οι ουσίες που περιλαμβάνονται στα συμπληρώματα αυτά είναι στην
πραγματικότητα φυσικές, υπάρχουν σε διάφορα είδη τροφής και λύνουν ένα
σημαντικό πρόβλημα: για να προσλάβει ο οργανισμός του αθλητή τις ποσότητες που
θα τον βοηθήσουν στην προσπάθειά του, πρέπει να καταναλώνει τόνους τροφίμων ­
πράγμα που αυτονόητα θα του δημιουργήσει άλλα προβλήματα ­ ενώ τα συμπληρώματα
αποτελούν συμπυκνώματα αυτών των ουσιών σε ένα μόνο χάπι, σε σκόνη ή αμπούλα.

ΤΟ… ΜΕΝΟΥ

Η εξέλιξη της «βιομηχανίας» του ντόπινγκ ανησυχεί ιδιαίτερα τους διοργανωτές των Ολυμπιακών Αγώνων του Σίδνεϊ. Δεν αποκλείεται στο μέλλον, ανάλογες ανησυχίες να εκδηλωθούν και πριν από την έναρξη ποδοσφαιρικών τουρνουά

Τα πιο διαδεδομένα στη χώρα μας διατροφικά συμπληρώματα είναι: υδατάνθρακες
(βοηθούν στην καλύτερη ανάπτυξη των μυών), καρνιτίνη (αυξάνει την αντοχή του
οργανισμού), ηλεκτρολύτες (η χρήση τους αποτρέπει την πτώση της απόδοσης και
βοηθούν στην αποκατάσταση), κρεατίνη (με τη χρήση της επιτυγχάνεται η αύξηση
της δύναμης 5-10%), μαγνήσιο (βελτιώνει την ικανότητα απόδοσης) και τα
αμινοξέα (η λήψη τους είναι ζωτικής σημασίας και βελτιώνει την ικανότητα του
οργανισμού για σύνθεση πρωτεϊνών και ανάπλαση).

Οι ουσίες αυτές δεν έχουν χαρακτηριστεί από κανέναν αθλητικό οργανισμό ως
απαγορευμένες, δεν θεωρούνται επικίνδυνες από την ιατρική κοινότητα και δεν
έχουν στρέψει εναντίον τους τις οδηγίες διεθνών οργανισμών ή της Ευρωπαϊκής
Ένωσης, η οποία είναι πολύ ευαίσθητη σε θέματα φαρμάκων που μπορεί να βλάψουν
την υγεία των πολιτών.

Είναι επομένως ένα είδος “νόμιμου και ακίνδυνου” ντόπινγκ και το ζητούμενο
είναι μόνο με ποια συχνότητα και ιατρική φροντίδα θα χορηγηθούν.

ΕΞΕΛΙΞΗ

Μερικά χρόνια προτού γίνουν τα διατροφικά συμπληρώματα μόδα στο ποδόσφαιρο, οι
ομάδες είχαν «ανακαλύψει» τους επιστήμονες γυμναστές. Μόνο που η επιστήμη που
εισήγαγαν στα γήπεδα δεν περιοριζόταν στις γνώσεις τους αλλά επεκτάθηκε και
στη χρήση φαρμακευτικών ουσιών που βοηθούσαν τις επιδόσεις των παικτών στην
προπόνηση και στους αγώνες. Η επιστημονική εξέλιξη του ντόπινγκ ήταν ραγδαία
και η ανάγκη του ντόπινγκ κοντρόλ και στο ποδόσφαιρο δεν άργησε να φανεί.
Δυστυχώς όμως ντόπινγκ δεν θεωρείται η χρήση φαρμακευτικών ουσιών επιβλαβών
για τον οργανισμό αλλά μόνο εκείνων που ρητά απαγορεύονται και μπορεί να
εντοπιστούν.

Και ακόμη δυστυχέστερα, όπως ομολογούν οι ειδικοί, η επιστήμη δεν έχει βρει
ακόμη έναν αποτελεσματικό τρόπο για να εντοπίζει στον ανθρώπινο οργανισμό «τη
νέα γενιά» των αναβολικών. Κάποιοι, μάλιστα το διατυπώνουν πολύ πιο κυνικά:
«Για να έχουμε αξιόπιστες και αποτελεσματικές μεθόδους αντιντόπινγκ θα πρέπει
να δαπανήσουμε τόσα χρήματα, ώστε στο τέλος δεν θα μας μένουν αρκετά για να
διοργανώσουμε τα πρωταθλήματα»!

ΤΟ ΤΙΜΗΜΑ

Τα συμπληρώματα διατροφής που χρησιμοποιούνται σήμερα από ποδοσφαιριστές δεν έχουν χαρακτηριστεί επικίνδυνα από κανέναν αθλητικό οργανισμό ή ιατρική κοινότητα

Μετά τους πρωταθλητές του στίβου και άλλων ατομικών αθλημάτων, και οι
ποδοσφαιριστές πλέον αποδέχονται τον κίνδυνο της υγείας ή και της ίδιας ζωής
τους ως αναπόφευκτο τίμημα της επιτυχημένης σταδιοδρομίας τους σε ένα
επάγγελμα που τους προσφέρει πλούτη και δόξα. Μερικοί από αυτούς, όμως, ίσως
και να μη γνωρίζουν στις πραγματικές διαστάσεις την «ομηρεία τους» σε μια
βιομηχανία παραγωγής υπεραθλητών. Η ουσία ερυθροποιτίνη, για παράδειγμα, ένα
ενέσιμο αναβολικό νέας γενιάς που εξαπλώνεται ταχύτατα, έχει την ιδιότητα να
αυξάνει την παραγωγή ερυθρών αιμοσφαιρίων, προσφέροντας στον ανθρώπινο
οργανισμό καλύτερη οξυγόνωση ­ και κατά συνέπεια ­ μεγαλύτερη αντοχή. Η ουσία
αυτή, εξαιρετικά επιβλαβής και απαγορευμένη, είναι δυνατό να ανιχνευθεί μόνο
με αιματολογικές εξετάσεις, αλλά ο έλεγχος ντόπινγκ στις ποδοσφαιρικές
διοργανώσεις ανά τον κόσμο γίνεται μόνο με δείγμα ούρων του αθλητή. Μπορούμε,
άραγε, να είμαστε βέβαιοι ότι οι παίκτες γνωρίζουν ακριβώς τις παρενέργειες
των ουσιών που τους δίνονται από το ιατρικό τιμ της ομάδας τους σε ενέσεις ή
δισκία και τις βλαβερές συνέπειες που έχουν αυτές μεσομακροπρόθεσμα; Ή μήπως
απλώς μαθαίνουν πόσο πολύ βελτιώνουν τις επιδόσεις τους;