Μετοχές, η πιο αποδοτική επένδυση

Η διαπίστωση ότι το Χρηματιστήριο είναι αποδοτικό σε μεσομακροπρόθεσμη βάση
επιβεβαιώνεται και στην περίπτωση της Ελλάδας, όπου για αρκετά χρόνια τα
επιτόκια καταθέσεων, ομολόγων και εντόκων ήταν υψηλά λόγω πληθωρισμού. Όπως
λένε οι αναλυτές, σύμφωνα με στατιστικά στοιχεία, σε περίοδο δέκα ετών οι
επενδύσεις σε μετοχές είναι ­ κατά μέσο όρο ­ πιο αποδοτικές σε σύγκριση με
όλες τις άλλες εναλλακτικές μορφές επένδυσης.

Οι ίδιοι μάλιστα διευκρινίζουν ότι μολονότι οι επενδύσεις σε μετοχές ενέχουν
κίνδυνο, σε σύγκριση, για παράδειγμα, με τα ομόλογα, μακροπρόθεσμα έχουν
μικρότερο ρίσκο απ’ ό,τι οι λεγόμενες επενδύσεις σταθερού εισοδήματος. Κι
αυτό, διότι οι αποδόσεις των ομολόγων, εντόκων, καταθέσεων κ.λπ. είναι σχεδόν
γνωστές εκ των προτέρων. Όταν, λοιπόν, επιλέγει κανείς τις επενδύσεις αυτές
μακροπρόθεσμα έναντι των μετοχών, τότε στην ουσία “ποντάρει” σε μια μη
προβλέψιμη εξέλιξη, η οποία θα αυξήσει τόσο πολύ τα επιτόκια, ώστε να κερδίσει
περισσότερο από τις μετοχές.

Επειδή αυτό δεν είναι εύκολο να συμβεί και επειδή γίνεται σπάνια και διαρκεί
λίγο (νομισματικές κρίσεις κ.λπ.), ο επενδυτής αυτός ρισκάρει περισσότερο σε
σχέση με τις επενδύσεις σε μετοχές, αφού έχει επενδύσει “στην περίπτωση”.
Άλλωστε, μακροπρόθεσμα, το Χρηματιστήριο προσφέρει μεγαλύτερες αποδόσεις από
τις άλλες μορφές επένδυσης. Με αυτή την έννοια, Έλληνες και ξένοι αναλυτές
τονίζουν χαρακτηριστικά ότι ενώ το Χρηματιστήριο είναι επένδυση με ρίσκο
βραχυπρόθεσμα, τα ομόλογα, έντοκα και οι καταθέσεις είναι επενδύσεις με ρίσκο
μακροπρόθεσμα.

Απόδοση και κίνδυνος

Έτσι, σε αναλύσεις που στοχεύουν στη σύγκριση εναλλακτικών μορφών επένδυσης,
λαμβάνεται υπόψη από τους αναλυτές όχι μόνον η απόδοση, αλλά και το ρίσκο που
αναλαμβάνεται. Έτσι δημιουργήθηκαν δείκτες αποτελεσματικότητας, οι οποίοι
μετρούν ταυτόχρονα την απόδοση και τον κίνδυνο. Σύμφωνα με τους δείκτες
αυτούς, οι επενδύσεις σε μετοχές διεθνώς σε μακροπρόθεσμη βάση είναι πιο
αποτελεσματικές.

Οι διαπιστώσεις συναντώνται και στην ελληνική αγορά κεφαλαίου και χρήματος την
τελευταία δεκαετία. Αν, για παράδειγμα, ένας επενδυτής αγόραζε μετοχές αξίας
100.000 δραχμών και έφτιαχνε ένα χαρτοφυλάκιο σαν τον Γενικό Δείκτη, τότε η
αποτίμηση του χαρτοφυλακίου του στα τέλη του 1999 θα ήταν 582.641 δραχμές,
δηλαδή θα κέρδιζε 482,64%. Από την άλλη, αν είχε επενδύσει τα ίδια χρήματα σε
έντοκα γραμμάτια στα τέλη του 1990, τότε στα τέλη του 1999 θα είχε 360.292
δραχμές, δηλαδή θα είχε κερδίσει 260,29%.

Ενδεικτική επιλογή

Επειδή η “επένδυση” στον Γενικό Δείκτη είναι υποθετική, η “ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ” επέλεξε
δύο μετοχές εταιρειών υψηλής κεφαλαιοποίησης, δύο μετοχές εταιρειών μεσαίας
κεφαλαιοποίησης και δύο μετοχές μικρότερης κεφαλαιοποίησης. Συγκεκριμένα
επελέγησαν ενδεικτικά οι μετοχές των εταιρειών Εθνική Τράπεζα και Alpha
Τράπεζα Πίστεως, που ανήκουν στον δείκτη FTSE/ASE-20, των εταιρειών Εθνική
Ασφαλιστική και Αλουμίνιο Ελλάδος, που ανήκουν στον δείκτη FTSE/ASE-40 Mid και
των εταιρειών Ξυλεμπορία και Αθηναία, που ανήκουν στην Παράλληλη Αγορά.

Με τη βοήθεια της Εθνικής Χρηματιστηριακής προσαρμόστηκαν οι τιμές των
μετοχών, λαμβάνοντας υπόψη τις μεταβολές του μετοχικού κεφαλαίου των εταιρειών
αυτών κατά τη διάρκεια της δεκαετίας (αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου, σπλιτ
κ.λπ.) και υπολογίστηκαν οι αποδόσεις κάθε έτους. Επίσης, στη στήλη του πίνακα
“Αριθμός μετοχών” εμφανίζεται ο αριθμός μετοχών που θα είχε σήμερα ο επενδυτής
αν αγόραζε μία μετοχή της εταιρείας στις 31.12.1990. Για παράδειγμα, αν
αγόραζε μία μετοχή της Εθνικής Τράπεζας, στα τέλη του 1999 θα είχε τρεις
μετοχές. Διευκρινίζεται, επίσης, ότι οι προσαρμογές των τιμών έχουν γίνει με
βάση τον πρόσφατο αριθμό των μετοχών των εταιρειών. Έτσι, οι προσαρμογές
έγιναν από τις παρούσες τιμές προς τις παρελθούσες (πρακτικά προσαρμόστηκαν οι
τιμές των παλαιοτέρων ετών).

Όμως, κατά τη διάρκεια των επενδύσεων αυτών από το 1990 μέχρι το 1999, οι δύο
αυτοί υποθετικοί επενδυτές θα είχαν διαφορετικά κέρδη και ζημίες.
Συγκεκριμένα, ο επενδυτής που θα διάλεγε μόνο έντοκα γραμμάτια θα κέρδιζε σε
αυτά τα χρόνια συνολικά λιγότερα από εκείνον που προτίμησε μόνο μετοχές. Στα
έτη 1991, 1992 και 1994 θα παρουσίαζε κέρδη, όταν ο επενδυτής που είχε
προτιμήσει μετοχές θα κατέγραφε στο χαρτοφυλάκιό του ζημίες.

Τα συμπεράσματα αυτά προκύπτουν και από την πορεία των συγκεκριμένων μετοχών.
Έτσι, ενώ το 1992 το επιτόκιο του εντόκου ήταν 22,5%, η μετοχή της Εθνικής
Τράπεζας υποχώρησε κατά 25,44%, της Alpha Τράπεζας Πίστεως κατά 20,16%, της
Εθνικής Ασφαλιστικής κατά 23,1%, της Αλουμίνιο Ελλάδος κατά 42,59%, της
Ξυλεμπορία κατά 54,16% και της Αθηναία κατά 15,79%.

Από την άλλη, το 1999, το έντοκο έδωσε επιτόκιο 8,9%, ενώ η μετοχή της Εθνικής
Τράπεζας απόδοση 61,42%, της Alpha Τράπεζας Πίστεως 86,35%, της Εθνικής
Ασφαλιστικής 264,86%, της Αλουμίνιο Ελλάδος 193,74%, της Ξυλεμπορία 2.559,52%
και της Αθηναία 1.801,02%.