«Τρώνε πόρτα» οι δημοσκόποι

Ο ήχος από το κουδούνι της πόρτας τάραξε την ηρεμία της ατμόσφαιρας σε μια
μονοκατοικία των βορείων προαστίων. Ο άγνωστος επισκέπτης, με τα χαρτιά στα
χέρια, περίμενε υπομονετικά να ακούσει την απάντηση από το θυροτηλέφωνο.
Ξαφνικά, βρέθηκε πρόσωπο με πρόσωπο μ’ ένα τεράστιο λυκόσκυλο. «Μην
κουνιέσαι», άκουσε μια φωνή από το βάθος του κήπου. Έμεινε ακίνητος. Τα λεπτά
τού φάνηκαν… αιώνας μέχρι να εμφανιστεί ο ιδιοκτήτης του σπιτιού, ο οποίος
πέρασε την αλυσίδα στον σκύλο του και καλωσόρισε τον επισκέπτη.

Δεν πρόκειται για την περιπέτεια που έζησε ο νέος ταχυδρόμος της γειτονιάς.
Είναι μια από τις πρώτες και περίεργες ιστορίες που γνώρισε ο 28χρονος Αντώνης
Πατσόγλου, ο οποίος εδώ και 10 χρόνια είναι ερευνητής δημοσκοπήσεων στην
εταιρεία V-PRC. «Είναι μια δουλειά δύσκολη και γεμάτη απρόοπτα, λέει, καθώς
πρέπει να είναι βρίσκεσαι διαρκώς σε ετοιμότητα για να αντιμετωπίσεις και την
πιο απρόβλεπτη κατάσταση».

Καχυποψία

Διστακτικότητα, αμφιβολία, επιφυλακτικότητα, καχυποψία και φόβος είναι οι
συνήθεις αντιδράσεις που αντιμετωπίζουν οι ερευνητές των δημοσκοπήσεων κατά τη
διάρκεια της έρευνάς τους. Τουλάχιστον 8 στις 10 φορές «τρώνε πόρτα» αφού, στη
συντριπτική τους πλειονότητα, οι πολίτες αρνούνται να απαντήσουν στις
ερωτήσεις τους.

Η άρνηση είναι ένα καινούργιο φαινόμενο. Πριν από 20 χρόνια, όταν
πρωτοεμφανίστηκαν οι σχετικές εταιρείες, ο κόσμος ήταν επιφυλακτικός. Ο λόγος;
«Ίσως θέλουν να με κοροϊδέψουν ­ πίστευαν τότε οι περισσότεροι. Όμως με την
πάροδο του χρόνου τα δεδομένα άλλαξαν. Δημοσιεύθηκαν οι πρώτες δημοσκοπήσεις,
με συνέπεια οι περισσότεροι να γίνουν πιο θετικοί στις ερωτήσεις μας.
Δυστυχώς, τελευταία, με την αύξηση της εγκληματικότητας αλλά και την αποξένωση
της γειτονιάς, ο κόσμος “κλείστηκε” ξανά», εξηγεί ο υπεύθυνος έρευνας πεδίου
της ίδιας εταιρείας κ. Βασίλης Μεϊδάνης.

Μονοκατοικίες

Από τα πλέον «εύκολα» πεδία δράσης θεωρούνται οι μονοκατοικίες, αλλά και τα
μπαλκόνια του α΄ ορόφου των κτιρίων, που έχουν άμεση πρόσβαση στον δρόμο. Κι
αυτό γιατί ο ερωτώμενος έχει άμεση επαφή με τον ερευνητή. «Αυτή η γρήγορη
οπτική επαφή τον κάνει να νιώσει σιγουριά. Να αντιληφθεί, μέσα σε ελάχιστα
δευτερόλεπτα, με ποιον έχει να κάνει και να του φύγει ο αρχικός δισταγμός»,
εξηγεί ο 25χρονος ερευνητής Αντώνης Ανσάλντο.

Σήμερα λειτουργούν πανελλαδικά 23 εταιρείες, οι οποίες πραγματοποιούν
δημοσκοπήσεις και έρευνα αγοράς, ενώ στο Λεκανοπέδιο, σύμφωνα με τα επίσημα
στοιχεία, ανέρχονται στις 6 οι εταιρείες που διεξάγουν σε συστηματική βάση
δημοσκοπήσεις.

Εύκολες και δύσκολες

Η Αθήνα πάντως χωρίζεται στις «εύκολες» και στις «δύσκολες» περιοχές, ανάλογα
με την κοινωνική τάξη των πελατών, αλλά και την αρχιτεκτονική δόμηση της κάθε
γειτονιάς. Περισσότερο προσπελάσιμα θεωρούνται τα δυτικά προάστια, όπου η
πλειονότητα του κόσμου είναι εργαζόμενη και στην ουσία «επιθυμεί να βγάλει ένα
παράπονο μέσα από τις απαντήσεις». Εκεί εξάλλου υπάρχουν και πολλές
μονοκατοικίες, σε αντίθεση με την «απρόσωπη» πολυκατοικία άλλων περιοχών, όπου
τον «πρώτο λόγο» έχει ο διαχειριστής αλλά και τα θυροκολλημένα έντυπα στην
πρόσοψη που «απαγορεύουν την επίσκεψη σε εταιρείες, σε πλασιέ και σε
διαφημιστές». Ανάλογο βαθμό δυσκολίας παίρνουν τα βόρεια και τα νότια
προάστια, «όπου λόγω της κοινωνικής προέλευσης, ο κόσμος δεν ενδιαφέρεται να
απαντήσει στα ερωτηματολόγια», ενώ η μεγάλη απόσταση που χωρίζει την αυλόπορτα
από το κυρίως σπίτι συνήθως «δημιουργεί απρόβλεπτες καταστάσεις».

Τεχνάσματα

Για να αντεπεξέλθουν στις δυσκολίες, οι ερευνητές χρησιμοποιούν τα δικά τους
τεχνάσματα. Η εξοικείωση με τον σκύλο του ιδιοκτήτη, η παρατήρηση ότι «τα
λουλούδια χρειάζονται περισσότερο πότισμα», ένα χαμόγελο, η χαλάρωση, ο τρόπος
που θα πει την καλημέρα, η στιγμιαία απομάκρυνση από το «μάτι» της πόρτας, η
χρησιμοποίηση του πληθυντικού και γενικότερα η προσπάθεια του ερευνητή να
απομακρύνει «κάθε είδους προσωπική του στενοχώρια, ώστε να μην τη μεταφέρει
στον άγνωστο συνομιλητή του», αποτελούν το άλφα και το ωμέγα της συμπεριφοράς
του προκειμένου να κάμψει τη διστακτικότητα του πελάτη.

Υπάρχουν όμως και περιπτώσεις όπου ο ερευνητής περιέρχεται και σε δύσκολη
θέση. «Προσέξτε μη λερώσετε το χαλί μου», είπε κάποια βροχερή μέρα μια
νοικοκυρά στην Ελευθερία Τσικογιαννοπούλου, ενώ ως «μηχανικό του ΥΠΕΧΩΔΕ που
ήρθε να εξετάσει τη ζημιά του σπιτιού της από τους σεισμούς» θεώρησε μια
οικογένεια στα Λιόσια τον Αντώνη Ανσάλντο.

Με κέφι

Πώς αντιδρούν σε όλα αυτά; Πάντως χωρίς να χάνουν το κέφι τους. Άλλωστε, όπως
επισημαίνει ο Β. Μεϊδάνης, οι περισσότεροι από τους ερευνητές είναι νέοι,
συμμετέχουν προηγουμένως σε σεμινάρια και σε ποσοστό 80%-90% είναι φοιτητές ή
απόφοιτοι πανεπιστημιακών σχολών. Γι’ αυτό εάν «ένας συμπαθητικός νέος ή νέα
κτυπήσει το κουδούνι σας για μια δημοσκόπηση, μην είστε αρνητικοί. Ανοίξτε του
την πόρτα….», συμβουλεύει.