ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Οικολόγοι και πολιτικοί

Πολλές και ποικίλες οι αντιδράσεις από τη συμμετοχή οικολόγων στα εκλογικά
σχήματα. Άλλες αρνητικές και άλλες θετικές. Άλλες ειλικρινείς και άλλες
υποκριτικές. Ο καθείς ανάλογα με τα δικά του στερεότυπα ή τις σκοπιμότητες της
στιγμής.

Και όμως, η εμπλοκή του οικολογικού κινήματος με την πολιτική, αλλά και η
ανάμειξη μεμονωμένων ατόμων που διακρίθηκαν στους (κοινωνικούς) αγώνες για την
προστασία του περιβάλλοντος, δεν είναι κάτι πρωτόγνωρο στην πολιτική ιστορία
των τελευταίων 30 χρόνων. Εκτός από τους Πράσινους στη Γερμανία, συνεργασίες,
και μάλιστα σε κυβερνητικά σχήματα, είχαμε στη Γαλλία, τη Σουηδία, το Βέλγιο.
Στην Ιταλία, με συμμαχία αριστερών και οικολόγων εκλέγεται ο πρώτος πράσινος
δήμαρχος στη Ρώμη, ενώ στη Βρετανία, μη κυβερνητικές περιβαλλοντικές
οργανώσεις μετέχουν στα κοινά με ελεγκτικές ή συμβουλευτικές αρμοδιότητες.
Ηγετικά στελέχη οικολογικών οργανώσεων βρίσκονται σήμερα στο Ευρωκοινοβούλιο
και ο σημερινός πρόεδρος της διεθνούς Greeanpeace ήταν ευρωβουλευτής με τους
Σοσιαλιστές της Ισπανίας.

Η εξέλιξη αυτή δεν είναι τυχαία. Η ευρωπαϊκή αριστερά αρχίζει να υιοθετεί τις
βασικές αρχές του οικολογικού κινήματος και οι Ευρωπαίοι Πράσινοι
μετατοπίζονται από το περιθώριο στο κέντρο της κοινωνίας. Τα μεγάλα εργατικά
συνδικάτα εγκαταλείπουν τον δρόμο της άγονης αντιπαράθεσης με τους νέους
ριζοσπάστες και πείθονται σιγά-σιγά ότι η απασχόληση δεν κινδυνεύει από την
προστασία του περιβάλλοντος, αλλά από την υποκατάσταση της ακριβής εργασίας
από τις φθηνές μηχανές και ένα άδικο φορολογικό σύστημα. Φυσικά οι διαφορές
υπάρχουν. Αλλά καθώς τα χρόνια περνούν, οι μεν (αριστεροί και
σοσιαλδημοκράτες) συνειδητοποιούν ότι η «πρόοδος» και η τυφλή ανάπτυξη οδηγούν
σε νέα αδιέξοδα, οι δε Πράσινοι, ότι χρειάζεται και αρκετός ρεαλισμός στο
κρασί τους.

Πολλοί βέβαια ισχυρίζονται πως, «καλά τα κόμματα, αλλά οι οργανώσεις πρέπει να
μένουν έξω από την πολιτική». Το ίδιο φρονούν και για τα στελέχη τους που με
τον έναν ή με τον άλλον τρόπο διακρίθηκαν στην παράλληλη σκηνή. Το αντίθετο,
ισοδυναμεί με προδοσία. Εδώ βέβαια υπάρχει αρκετή σύγχυση. Λες και ο κόσμος
των μη κυβερνητικών οργανώσεων βρίσκεται στον Παράδεισο, ενώ τα κόμματα
βράζουν στην Κόλαση που στήνει η καθημερινή κοινωνική κατακραυγή. Ξεχνούν ότι
και οι οργανώσεις είναι τμήματα της ίδιας της κοινωνίας και ότι τα μέλη τους
έχουν πολιτικές απόψεις και συμφέροντα που πολλές φορές διαμορφώνουν τάσεις,
προτιμήσεις και εν τέλει πολιτικές επιλογές.

Ξεχνούν πως και στις οργανώσεις αναπτύσσονται με τον καιρό γραφειοκρατίες,
εξαρτήσεις από κυβερνητικές χρηματοδοτήσεις και διαπλοκές. Ξεχνούν τέλος ότι η
εξουσία δεν βρίσκεται πάντα στη Βουλή και την κυβέρνηση, αλλά πολύ συχνά στο
παρασκήνιο όπου δρουν τα λόμπι, οι γνωριμίες και οι συσχετισμοί.

Αυτά όχι βέβαια για να μειώσω τον ρόλο των οργανώσεων και των κινημάτων (που
πρόσφεραν και προσφέρουν πολλά στη διαμόρφωση αυτής της παράλληλης πολιτικής),
αλλά για να διαλύσω τους μύθους που απαιτούν πάντοτε καλούς και κακούς,
τίμιους και ιδιοτελείς, οραματιστές και καιροσκόπους. Βέβαια, ο πολιτικός
σοβινισμός αποτελούσε ανέκαθεν όπλο στα χέρια των απολίτικων διαμαρτυρομένων,
που προτιμούν μια κοινωνία με στεγανά, χωρίς οσμώσεις, χωρίς ανταλλαγές, χωρίς
τη γόνιμη αλληλεπίδραση που είναι εν τέλει και η μόνη ελπίδα για μια ανανέωση
των πολιτικών σχηματισμών (και των ιδεών πρωτίστως).

Υπάρχει βέβαια και η κατηγορία (για όσους αποφασίζουν να μεταπηδήσουν στην
πολιτική) ότι άλλα στην πραγματικότητα επεδίωκαν. Ότι η προστασία του
περιβάλλοντος, για παράδειγμα, ήταν ένα πρόσχημα, ένα όχημα για τη νομή της
εξουσίας. Το ίδιο βέβαια θα μπορούσαν να ισχυριστούν και για τη δημοσιογραφία,
τον κόσμο της τέχνης και της ιατρικής. Ότι δηλαδή ένας δημοσιογράφος, ένας
καλλιτέχνης ή ένας γιατρός προδίδει τον χώρο του όταν αποφασίσει να ασχοληθεί
με τα κοινά. Λες και η πολιτική είναι και πρέπει να παραμείνει έξω από τις
επιλογές (ιδίως των επωνύμων) πολιτών, που διακρίθηκαν σε άλλους στίβους της
επαγγελματικής ή της κοινωνικής ζωής. Να παραμείνει δηλαδή όργανο στα χέρια
μιας αυτοαναπαραγόμενης νομενκλατούρας. Μήπως όμως αυτό επιδιώκουν οι
«αντικειμενικοί» αναλυτές;