Φορολογικός ΟΔΗΓΟΣ Κέρδος η πρώτη 3ετία

Στο νέο τρόπο προσδιορισμού του καθαρού εισοδήματος υπάγονται και οι
οικονομολόγοι, οι σύμβουλοι επιχειρήσεων, οι λογιστές ή φοροτέχνες και οι
αναλυτές – προγραμματιστές, είτε τηρούν βιβλία δεύτερης κατηγορίας, είτε
τηρούν προαιρετικά βιβλία τρίτης κατηγορίας. Με το νέο τρόπο το καθαρό
εισόδημα των παραπάνω ελεύθερων επαγγελματιών προσδιορίζεται λογιστικά,
εξωλογιστικά και με βάση τις σταθερές επαγγελματικές δαπάνες.

α) Λογιστικός προσδιορισμός.

Από τα ακαθάριστα έσοδα αφαιρούνται οι δαπάνες που προβλέπονται από τις
σχετικές διατάξεις και αυτό που μένει είναι το καθαρό εισόδημα.

β) Εξωλογιστικός προσδιορισμός.

Τα ακαθάριστα έσοδα που πραγματοποίησε ο ελεύθερος επαγγελματίας
πολλαπλασιάζονται με το μοναδικό συντελεστή καθαρών αμοιβών, που προβλέπεται
από τη σχετική απόφαση του υπουργού Οικονομικών, και αυτό που προκύπτει είναι
το καθαρό εισόδημα.

Αν ο ελεύθερος επαγγελματίας πραγματοποίησε ακαθάριστα έσοδα πάνω από
40.000.000 δρχ. δεν γίνεται εξωλογιστικός προσδιορισμός.

γ) Προσδιορισμός με βάση τις σταθερές επαγγελματικές δαπάνες.

Οι σταθερές επαγγελματικές δαπάνες του φυσιοθεραπευτή πολλαπλασιάζονται με το
συντελεστή απόδοσης και αυτό που προκύπτει είναι το καθαρό εισόδημα.

Ο συντελεστής απόδοσης είναι ανάλογος με τα έτη άσκησης του επαγγέλματος. Αν ο
φορολογούμενος πριν από την έναρξη επαγγέλματος ως ελεύθερος επαγγελματίας
εργάστηκε ως μισθωτός ή με οποιαδήποτε άλλη σχέση εργασίας, περισσότερο από
μια δεκαετία παρέχοντας οικονομολογικές, λογιστικές, φορολογικές ή υπηρεσίες
αναλυτή – προγραμματιστή σε οποιοδήποτε εργοδότη δημόσιου ή ιδιωτικού τομέα,
για τον προσδιορισμό του συντελεστή απόδοσης στα έτη άσκησης του ελευθέριου
επαγγέλματος προστίθεται χρονικό διάστημα 10 ετών.

Το καθαρό εισόδημα που προσδιορίζεται με βάση τις σταθερές επαγγελματικές
δαπάνες δεν μπορεί να ξεπεράσει τα 10.000.000 δρχ.

Ως σταθερές επαγγελματικές δαπάνες λαμβάνονται:

­ Το πραγματικό ή τεκμαρτό μίσθωμα.

­ Το ηλεκτρικό ρεύμα.

­ Η ύδρευση.

­ Η τηλεφωνική επικοινωνία γενικά (σταθερή ή κινητή).

Αν ως επαγγελματική εγκατάσταση χρησιμοποιείται η κατοικία του φυσιοθεραπευτή,
για τον υπολογισμό της δαπάνης του καταβαλλόμενου ή τεκμαρτού μισθώματος
λαμβάνεται υπόψη επιφάνεια 20 τ.μ. Σ’ αυτή την περίπτωση το τεκμαρτό μίσθωμα
υπολογίζεται όπως και στις κατοικίες, δηλαδή δεν μπορεί να είναι μικρότερο από
3,5% της αξίας του ακινήτου, η οποία προσδιορίζεται από το γινόμενο των εξής
παραγόντων:

­ Της επιφάνειας της επαγγελματικής εγκατάστασης.

­ Της τιμής ζώνης ή εκκίνησης.

­ Του διορθωτικού συντελεστή.

­ Του συντελεστή παλαιότητας.

Για τον υπολογισμό των υπόλοιπων σταθερών επαγγελματικών δαπανών, στην
περίπτωση που ως επαγγελματική εγκατάσταση χρησιμοποιείται η κατοικία του
ελεύθερου επαγγελματία, λαμβάνεται υπόψη το ένα δεύτερο (1/2) αυτών των
δαπανών της κατοικίας του.

Σε περίπτωση που συστεγάζονται πολλοί ελεύθεροι επαγγελματίες στην ίδια
επαγγελματική εγκατάσταση οι σταθερές επαγγελματικές δαπάνες επιμερίζονται
ανάλογα με τον αριθμό των συστεγαζομένων. Όταν ο ελεύθερος επαγγελματίας
αποκτά και εισόδημα από μισθωτές υπηρεσίες, το ποσό που προκύπτει από τον
πολλαπλασιασμό των σταθερών επαγγελματικών δαπανών με το συντελεστή απόδοσης
περιορίζεται κατά 50%, με την προϋπόθεση ότι το άθροισμα του εισοδήματος από
μισθωτές υπηρεσίες και του 50% του προηγούμενου γινομένου, δεν μπορεί να είναι
κατώτερο από το συνολικό ποσό αυτού του γινομένου.

Σε κάποιες όμως περιπτώσεις οι παραπάνω ελεύθεροι επαγγελματίες εξαιρούνται
από τον προσδιορισμό του εισοδήματός τους με βάση τις σταθερές επαγγελματικές
δαπάνες και το εισόδημά τους προσδιορίζεται μόνο λογιστικά και εξωλογιστικά.
Συγκεκριμένα εξαιρούνται από τον προσδιορισμό του εισοδήματος με βάση τις
σταθερές επαγγελματικές δαπάνες:

­ Οι ελεύθεροι επαγγελματίες που δηλώνουν εισόδημα από μισθωτές υπηρεσίες και
δεν διαθέτουν επαγγελματική εγκατάσταση. Το άθροισμα όμως του εισοδήματος από
μισθωτές υπηρεσίες και από την άσκηση ελευθέριου επαγγέλματος, που
προσδιορίζεται με βάση το λογιστικό και εξωλογιστικό προσδιορισμό, δεν μπορεί
να είναι κατώτερο από το συνολικό ποσό που προκύπτει από τον πολλαπλασιασμό
των σταθερών επαγγελματικών δαπανών με το συντελεστή απόδοσης.

­ Οι ελεύθεροι επαγγελματίες που έχουν ηλικία πάνω από 65 ετών, εφόσον ασκούν
το επάγγελμα για μια συνεχή δεκαετία.

­ Οι ελεύθεροι επαγγελματίες που είναι τυφλοί και είναι γραμμένοι στο γενικό
μητρώο τυφλών της οικείας νομαρχίας, ή είναι ανάπηροι με ποσοστό αναπηρίας
πάνω από 80%.

­ Κατά τα 3 πρώτα έτη άσκησης του επαγγέλματος και εφόσον δεν έχουν παρέλθει
10 έτη από την απόκτηση του πτυχίου. Για τον υπολογισμό της τριετίας ως πρώτο
έτος θεωρείται το επόμενο εκείνου μέσα στο οποίο ο φορολογούμενος υπέβαλε για
πρώτη φορά δήλωση έναρξης επαγγέλματος.

Το μεγαλύτερο ποσό που θα προκύψει από τους παραπάνω τρεις τρόπους
προσδιορισμού του εισοδήματος (λογιστικό, εξωλογιστικό και με βάση τις
σταθερές επαγγελματικές δαπάνες), αποτελεί το φορολογητέο εισόδημα από την
άσκηση του ελευθέριου επαγγέλματος.

Σε περίπτωση που ο ελεύθερος επαγγελματίας πραγματοποίησε ακαθάριστα έσοδα
πάνω από 40.000.000 δρχ. δεν γίνεται εξωλογιστικός προσδιορισμός και το καθαρό
εισόδημά του προκύπτει από τη σύγκριση των ποσών που προέκυψαν από το
λογιστικό προσδιορισμό και τον προσδιορισμό με βάση τις σταθερές
επαγγελματικές δαπάνες.

Οι παραπάνω ελεύθεροι επαγγελματίες μπορούν να μην αποδεχτούν τον προσδιορισμό
του καθαρού εισοδήματός τους με βάση το νέο αυτό σύστημα. Στην περίπτωση αυτή
όμως υποχρεούνται μαζί με την ετήσια δήλωση φορολογίας εισοδήματος να
συνυποβάλλουν και κατάσταση δήλωσης των περιουσιακών τους στοιχείων. Οι
δηλώσεις αυτές φορολογίας εισοδήματος ελέγχονται κατά προτεραιότητα και
υποχρεωτικά από τις αρμόδιες ελεγκτικές αρχές. Ο νέος τρόπος προσδιορισμού του
καθαρού εισοδήματος εφαρμόζεται και στις εταιρείες οικονομολόγων, σύμβουλων
επιχειρήσεων, λογιστών ή φοροτεχνικών και αναλυτών προγραμματιστών (ομόρρυθμες
και ετερόρρυθμες εταιρείες κ.τλ.) που τηρούν βιβλία δεύτερης ή προαιρετικά
τρίτης κατηγορίας. Στην περίπτωση αυτή το ποσό εισοδήματος που προκύπτει με
βάση τις σταθερές επαγγελματικές δαπάνες προσαυξάνεται κατά ποσοστό 60% όταν η
εταιρεία έχει 2 μέλη και κατά ποσοστό 100% όταν έχει πάνω από 2 μέλη.

Παράδειγμα

Λογιστής ασκεί το επάγγελμά του 18 χρόνια. Δεν διατηρεί λογιστικό γραφείο και
χρησιμοποιεί ως έδρα την κατοικία του η οποία είναι μισθωμένη, έχει επιφάνεια
100 τ.μ. και καταβλήθηκε ετήσιο ενοίκιο 1.200.000 δρχ. Τηρεί βιβλία Β’
κατηγορίας από τα οποία προκύπτουν ακαθάριστα έσοδα 5.000.000 δρχ. δαπάνες για
ηλεκτρικό ρεύμα, ύδρευση και τηλεφωνία 300.000 δρχ. (το 1/2 αυτών των δαπανών
της κατοικίας του) και λοιπές δαπάνες 400.000 δρχ. Παράλληλα εργάζεται ως
μισθωτός με ετήσιες αποδοχές 4.000.000 δρχ.

Ο Μοναδικός Συντελεστής Καθαρών Αμοιβών για λογιστή με προσωπική εργασία είναι
55%.

Το καθαρό εισόδημα αυτού του λογιστή, για τη διαχειριστική περίοδο 1999, θα
προσδιοριστεί ως εξής:

α) Λογιστικός προσδιορισμός

Ακαθάριστα έσοδα 5.000.000 δρχ.

Μείον δαπάνες: Ενοίκιο 1.200.000 Χ 20/100 =240.000

(εφόσον ως επαγγελματική εγκατάσταση χρησιμοποιείται η κατοικία λαμβάνεται
επιφάνεια 20 τ.μ.)

ΔΕΗ, ΟΤΕ, Ύδρευση 300.000

Λοιπές δαπάνες 400.000 940.000 δρχ.

Καθαρό εισόδημα 4.060.000 δρχ.

β) Εξωλογιστικός προσδιορισμός

Ακαθάριστα έσοδα 5.000.000 Χ 55% = 2.750.000 δρχ.

Προσδιορισμός με βάση τις σταθερές επαγγελματικές δαπάνες δεν γίνεται, το
μεγαλύτερο όμως ποσό μεταξύ του λογιστικού και εξωλογιστικού προσδιορισμού και
στην προκειμένη περίπτωση το λογιστικό (4.060.000 δρχ.), αθροιζόμενο με το
εισόδημα από μισθωτές υπηρεσίες (4.000.000 δρχ.) δεν μπορεί να είναι μικρότερο
από το ποσό που προκύπτει από τον πολλαπλασιασμό των σταθερών επαγγελματικών
δαπανών με το συντελεστή απόδοσης (σταθερές επαγγελματικές δαπάνες: ενοίκιο
240.000 + ηλεκτρικό ρεύμα, ύδρευση, τηλεφωνία 300.000 = 540.000 Χ Συντελεστή
απόδοσης 3,5 = 1.890.000 δρχ.).

Συνεπώς, αυτός ο φορολογούμενος θα φορολογηθεί για καθαρό εισόδημα από την
άσκηση του ελευθέριου επαγγέλματος του λογιστή με το ποσό των 4.060.000 δρχ.
που προέκυψε από το λογιστικό προσδιορισμό και επιπλέον για το εισόδημα από
μισθωτές υπηρεσίες.