«Χρυσάφι» για μια έδρα στη Βουλή

Με… χαρτί και με… μολύβι πέρασαν το Σαββατοκύριακο βουλευτές και υποψήφιοι
όλων των κομμάτων. Με προσθαφαιρέσεις και πολλαπλασιασμούς υπολόγιζαν τα
πιθανά έξοδα για τη δίμηνη προεκλογική τους καμπάνια. Το αποτέλεσμα; Μια
βουλευτική έδρα στοιχίζει ακριβά!

Εκλογικά κέντρα, φυλλάδια και αφίσες, καταχωρήσεις σε τοπικές εφημερίδες,
διαφημιστικά μηνύματα και οργάνωση συνεστιάσεων… Οι τιμές έχουν εκτιναχθεί
στα ύψη και όσο περνάει ο καιρός τόσο το χειρότερο! Το μεγαλύτερο πρόβλημα
εντοπίζεται στην Αθήνα, στον Πειραιά και στη Θεσσαλονίκη, καθώς σ’ αυτές τις
τρεις πόλεις βρίσκεται ο μεγαλύτερος αριθμός των ψηφοφόρων.

5 εκατ. και προκαταβολικά

Σε πρόσφατη «αναγνώριση του τοπίου» που έκανε, ο βουλευτής της Β’ Αθηνών της
Ν.Δ. Θόδωρος Κασσίμης αντιμετώπισε ανυπέρβλητα εμπόδια. Οι ιδιοκτήτες μικρών
καταστημάτων στο Περιστέρι, στο Μαρούσι, στη Νέα Σμύρνη ή στο Παλαιό Φάληρο
ζητούν υπέρογκα ποσά για την παραχώρηση των μαγαζιών τους σε υποψήφιους
βουλευτές. «Η τιμή τους έφθανε σε αρκετές περιπτώσεις γύρω στα πέντε
εκατομμύρια δραχμές και μάλιστα ορισμένοι ζητούσαν προκαταβολικά τα
χρήματα…» λέει χαρακτηριστικά.

Αλλά και η κατάσταση στην περιφέρεια του Πειραιά δεν «πάει πίσω», καθώς και σ’
αυτές τις περιοχές για την ενοικίαση αντίστοιχου χώρου ο υποψήφιος καλείται να
καταβάλει περίπου 2 με 4 εκατομμύρια δραχμές. «Αν στο ποσό αυτό προστεθούν και
τα υπόλοιπα έξοδα, τότε η δαπάνη θα είναι υπέρογκη» παραδέχεται ο Α’
αντιπρόεδρος της Βουλής Παναγιώτης Κρητικός.

Στη Θεσσαλονίκη το αντίστοιχο ενοίκιο είναι ελάχιστα χαμηλότερο και κυμαίνεται
ανάμεσα σε ένα και σε τρία εκατομμύρια δραχμές. Ποσό που ο βουλευτής του ΔΗΚΚΙ
Γιώργος Ρόκος κρίνει υπερβολικό και γι’ αυτό τόσο ο ίδιος όσο και οι
συνυποψήφιοί του σκοπεύουν να επαναλάβουν την προεκλογική εκστρατεία του 1996.
«Θα ανοίξουμε ένα εκλογικό κέντρο και θα είμαστε όλοι μαζί» δηλώνει
κατηγορηματικά.

Εκεί όμως όπου τα ενοίκια «γίνονται λάστιχο» και δεν υπάρχει σχεδόν κανείς
περιορισμός είναι σε κεντρικά σημεία της πρωτεύουσας, όπου οι τιμές για ένα
εκλογικό κέντρο είναι ανεξέλεγκτες. «Τι να πω, ζητούν δεκάδες εκατομμύρια για
μια “τρύπα”. Εγώ βέβαια δεν είμαι διατεθειμένος να δώσω τόσα χρήματα»
σημειώνει ο βουλευτής Επικρατείας της Νέας Δημοκρατίας Γιώργος Αλογοσκούφης, ο
οποίος θα λάβει πρώτη φορά το «βάπτισμα του πυρός» και δηλώνει ότι με
πρόχειρους υπολογισμούς η προεκλογική του καμπάνια δεν αποκλείεται να
πλησιάσει τα 50 εκατομμύρια δραχμές. Εκτός από τα εκλογικά κέντρα, στα
«κρίσιμα έξοδα», όπως χαρακτηρίζει τις προεκλογικές δαπάνες ο πρόεδρος της
Επιτροπής Οικονομικού Ελέγχου της Βουλής Λουκάς Αποστολίδης, ένα μεγάλο τμήμα
πηγαίνει σε διάφορες εταιρείες, οι οποίες αναλαμβάνουν τη στήριξη του
υποψηφίου. «Μερικές φορές ο βουλευτής είναι υποχρεωμένος να πληρώσει στις
εταιρείες ακόμη και τα 2/3 της συνολικής του δαπάνης, δηλαδή πολλά εκατομμύρια
δραχμές» λέει χαρακτηριστικά, ενώ ορισμένοι βουλευτές από την Α’ Αθηνών κάνουν
λόγο για 50 και 60 εκατομμύρια δραχμές που τους ζητήθηκαν από εταιρείες για τη
διαφήμισή τους.

Η «έρευνα αγοράς»

Σημαντικό ρόλο στην προεκλογική καμπάνια παίζουν και οι εταιρείες
δημοσκοπήσεων που κάνουν «έρευνα αγοράς» για κάποιον υποψήφιο. Οι τιμές για
τέτοιου είδους έρευνες, όπως ομολογούν στα πηγαδάκια οι βουλευτές, κυμαίνονται
από ένα μέχρι τρία εκατομμύρια δραχμές.

Υπάρχουν ακόμη και «ειδικοί σύμβουλοι επικοινωνίας» με μηνιάτικο από 100.000
έως και 500.000 δραχμές.

Ο μεγάλος πάντως πονοκέφαλος για τους υποψηφίους είναι το έντυπο υλικό, δηλαδή
τα φυλλάδια, οι αφίσες και οι επιστολές που θα στείλουν στους ψηφοφόρους τους.
Σύμφωνα με τους υπολογισμούς του βουλευτή της Ν.Δ. από τη Β’ Αθηνών Γεράσιμου
Γιακουμάτου ένα φυλλάδιο σε εκτύπωση όφσετ και με τετραχρωμία κοστίζει περίπου
20 δραχμές.

Το κόστος των επιστολών

Ακόμα πιο δαπανηρό είναι το κόστος των επιστολών. Κατά τον βουλευτή της Ν.Δ.,
χρεώνονται γύρω στις 200 δραχμές η καθεμία. Και εξηγεί: «Το γραμματόσημο κάνει
70 δραχμές, στις 30 ο φάκελος, γύρω στις 80 η συσκευασία και άλλες 20 το
περιεχόμενο, ψηφοδέλτια κ.λπ.». Οι «φτωχότεροι» από τους υποψηφίους
υπολογίζεται ότι θα στείλουν στις μεγάλες εκλογικές περιφέρειες περίπου 50.000
επιστολές και οι «πλουσιότεροι» γύρω στις 200.000. Επομένως, για τους πρώτους
το κόστος φθάνει στα 10 εκατομμύρια δραχμές, ενώ για τη δεύτερη κατηγορία
αγγίζει τα… 40 εκατομμύρια!

Τα έξοδα για το έντυπο υλικό συνεχίζονται με την παραγωγή ψηφοδελτίων, η τιμή
των οποίων ανέρχεται σε 7 δραχμές το καθένα και «κλείνουν» με την εκτύπωση
αφισών που κυμαίνονται από 10 έως 20 δρχ. η καθεμία, ανάλογα με το μέγεθος και
την ποιότητα του χαρτιού.

Πώς όμως θα φθάσει στον ψηφοφόρο το έντυπο υλικό; Το παλιό σύστημα «πόρτα
πόρτα» με την εθελοντική προσφορά φίλων του υποψηφίου έχει πια εγκαταλειφθεί.
Σήμερα υπάρχουν εταιρείες διανομής, οι οποίες για την ίδια δουλειά απαιτούν 25
δραχμές για κάθε φυλλάδιο που μοιράζουν.

Για τον βουλευτή Κοζάνης του ΠΑΣΟΚ Λάζαρο Λωτίδη, η κατάσταση έχει αλλάξει
προς το χειρότερο, κρίνοντας από τις τελευταίες εκλογές.

«Τότε βάζαμε τις ανακοινώσεις μας δωρεάν στις εφημερίδες και στα τοπικά
ραδιόφωνα. Ενώ σήμερα για μία μικρή καταχώρηση μας ζητούν από 100.000 έως
300.000 δραχμές» σχολιάζει και λέει ότι η προεκλογική του καμπάνια θα του
στοιχίσει γύρω στα 25.000.000 δραχμές.

Ανάλογη είναι και η επισήμανση του βουλευτή Αχαΐας ΠΑΣΟΚ Κώστα Σπηλιόπουλου, ο
οποίος υποστηρίζει ότι ο υποψήφιος της επαρχίας είναι υποχρεωμένος να δώσει
πολλά χρήματα στα κανάλια και στους σταθμούς. «Για κάποιον που καταφεύγει σ’
αυτή τη μέθοδο μπορεί να χρειαστούν ακόμη και 5.000.000 δραχμές, αφού το
καθένα κοστίζει από 200.000 μέχρι και 500.000 δραχμές» λέει.

Στα γενικότερα έξοδα όπου καλείται να ανταποκριθεί ένας βουλευτής
περιλαμβάνεται και το μεροκάματο διαφόρων υπαλλήλων, οι οποίοι μοιράζουν τα
φυλλάδια του υποψηφίου σε κιόσκια. Η ημερήσια αμοιβή τους ανέρχεται περίπου
στις 6.000 δραχμές.

Μια «πετυχημένη» προεκλογική εκστρατεία όμως απαιτεί και την επαφή με τον
ψηφοφόρο, η οποία συνηθίζεται να πραγματοποιείται σε κλειστούς χώρους.

«Όσο πολλές συνεστιάσεις κάνουμε τόσο πιο ικανοποιητικό είναι το αποτέλεσμα»
λένε με έμφαση οι βουλευτές. Στο θέμα αυτό, πάντως, χρειάζονται και οι
«προσωπικές γνωριμίες» του υποψηφίου με τον ιδιοκτήτη του κέντρου. Έτσι
εξηγείται το γεγονός ότι κάποιοι από τους επιχειρηματίες διαθέτουν τις
αίθουσες χωρίς οικονομική επιβάρυνση, ενώ άλλοι ζητούν για μία βραδιά το
ενοίκιο του μήνα. Πιο «τυχεροί» θεωρούνται οι βουλευτές των μικρών κομμάτων
της Βουλής, καθώς έχουν αποφασίσει να συμμετάσχουν σε κοινά έντυπα και σε
ενιαία εκλογικά κέντρα των κομμάτων τους.

Για τα στελέχη του ΚΚΕ αυτή η μέθοδος ακολουθείται εδώ και χρόνια, ενώ το ίδιο
σχεδιάζουν να κάνουν οι υποψήφιοι του Συνασπισμού και του ΔΗΚΚΙ. «Υπολογίζω
ότι εφέτος για την προεκλογική μου εκστρατεία θα ξοδέψω μόνο τα χρήματα που θα
μου κοστίσει η βενζίνη του αυτοκινήτου μου για να πάω από τη μια περιοχή στην
άλλη» αναφέρει ο βουλευτής του Συνασπισμού Πέτρος Κουναλάκης.

Πάντως, σύμφωνα με το πλαφόν που έχει προτείνει ο πρόεδρος της Επιτροπής
Οικονομικού Ελέγχου των κομμάτων της Βουλής Λουκάς Αποστολίδης, για το
Λεκανοπέδιο ο υποψήφιος δεν θα μπορεί να δαπανήσει πάνω από 30 εκατομμύρια
δραχμές, για τον Πειραιά και τη Θεσσαλονίκη γύρω στα 14 και για την επαρχία
γύρω στα οκτώ με δέκα εκατομμύρια.