ΑΦΙΕΡΩΜΑ Ο ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ 20ος ΑΙΩΝΑΣ ΤΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ 1904

Το 1904 υπήρξε η κρίσιμη για το Μακεδονικό χρονιά, ενώ στην Κρήτη η
σύγκρουση του Πρίγκιπα Γεωργίου με τον Ελευθέριο Βενιζέλο δεν απεκλείετο να
οδηγήσει σε αιματηρή διέξοδο την κρίση. Η κυβερνητική αστάθεια ήταν το
χαρακτηριστικό της πολιτικής ζωής της χώρας. Η κρίση της σταφίδας βυθίζει σε
οικονομικό μαρασμό τις σταφιδοπαραγωγούς περιοχές της Πελοποννήσου. Οι
διαδηλώσεις και οι συγκρούσεις μαίνονται. Το εκσυγχρονιστικό πρόγραμμα του
Θεοτοκικού Κόμματος συνθλίβεται στις «υπόγειες συγκρούσεις» Γ. Θεοτόκη και
Στέφανου Δραγούμη. Ο δεύτερος δεν συγχώρησε ποτέ στον Κερκυραίο ευπατρίδη ότι
του «άρπαξε» την αρχηγία του Τρικουπικού Κόμματος μετά τον θάνατο του ιδρυτή
του, του Μεγάλου Μεσολογγίτη.

Η κρίσιμη περίοδος που διέρχεται ο Ελληνισμός σε συνδυασμό με τη γενική
παραλυσία της χώρας εξεγείρει κάθε έντιμη συνείδηση. Χαρακτηριστική η δήλωση,
η «Ακρόπολις» την χαρακτηρίζει «βαρυσήμαντον», του Εισαγγελέα του Αρείου
Πάγου, Δ. Τζιβανόπουλου, την οποία καταχωρεί η εφημερίδα στο φύλλο της της Πρωτοχρονιάς:

_* Μία και μόνη ευχή κατ’ ουσίαν εκπέμπεται εκ των χειλέων πάντων
των συντηρητικών και φιλοπατρίδων πολιτών, ήτοι να προτιμάται το κοινόν
συμφέρον από του ατομικού. Παρ’ ημίν το πολίτευμα δεν είνε κακόν, αλλ’ η
εφαρμογή αυτού δεν επήνεγκε τους προσδοκωμένους καρπούς, διότι ημείς αυτοί
είμεθα ένοχοι, μη αποφασίζοντες να αφοσιωθώμεν ειλικρινώς εις την υπηρεσίαν
του κοινού συμφέροντος.

Η επέκταση του σιδηρόδρομου Πειραιώς – Θησείου έως την Ομόνοια διευκόλυνε σημαντικά τη γρήγορη μετακίνηση του κοινού ανάμεσα στη Αθήνα και στο επινειό της

Σήμερον όμως τα πράγματα κατήντησαν εις τοιαύτην θέσιν, ώστε η περαιτέρω
διοίκησις του Κράτους υπό τους αυτούς όρους καθίσταται αδύνατος, άφευκτος δε
φαίνεται ο κίνδυνος να περιέλθωμεν εις την αναρχίαν και την πολιτικήν
αποσύνθεσιν. Το μέγεθος του κινδύνου πρέπει να εμβάλη την συναίσθησιν του
καθήκοντος εις πάντας, όχι μόνον τους άρχοντας, αλλά και τους αρχομένους και
ψηφοφορούντας. Αν υπάρχη αγαθή θέλησις και ειλικρινής εθελοθυσία, δεν είνε
δύσκολος η επίτευξις της σωτηρίας.

Η σημερινή ανάγκη προ πάντων ως προς τας οικονομίας είνε προδηλοτάτη. Ας μη
την παραγνωρίσωσιν οι κυβερνώντες και οι βουλευταί, και ας αισθανθώσιν ότι από
την διαγωγήν των εξαρτάται μέγα καλόν ή μέγα κακόν διά την πατρίδα. Η
βελτίωσις δε των εσωτερικών ημών πραγμάτων έχει μεγίστην επιρροήν εις την
διεκδίκησιν των μεγάλων και απαραγράπτων ημών δικαιωμάτων, διότι πρέπει να
παρέχωμεν εγγύησιν εις τον κόσμον ότι είμεθα ικανοί να βαστάσωμεν το βάρος, το
οποίον τοσούτον επιθυμούμεν να επιτεθή επί των ώμων ημών. Δεν πρέπει δε να
παρίδωμεν επίσης την σημερινήν ανάγκην της στρατιωτικής οργανώσεως του Κράτους
αποβλέποντος εις τα συμβαίνοντα πέριξ ημών, άτινα δεν είνε ξένα της Ελληνικής
τύχης. Τα Έθνη εις διάστημα πολλών αιώνων έχουν μίαν μόνον ώραν δράσεως υπέρ
των όλων, ήτις παρελθούσα δεν επανέρχεται _*

Οι «σπαθάριοι» της Βουλής

Έτσι είδε ο σκιστογράφος της εποχής τον τότε υπουργό Οικονομικών Ανάργυρο Σιμόπουλο

Η Βουλή δεινοπαθεί από τα «ανδραγαθήματα» των «σπαθάριων» μελών της. Είναι οι
μόνιμοι αξιωματικοί που κατέχουν και το βουλευτικό αξίωμα. Δεν έχει θεσπισθεί
ακόμη το ασυμβίβαστο.

Οι αρειμάνιοι μυστακοφόροι, ευέξαπτοι, ουκ ολίγες φορές μετά εντόνους
διαξιφισμούς στη Βουλή, ανταλλάσσουν μάρτυρες και καταφεύγουν στο πεδίο της
μονομαχίας για να «αποκαταστήσουν την τιμή τους».

Επί εβδομάδες ο Τύπος της εποχής ασχολείται με το λεκτικό επεισόδιο, που παρ’
ολίγον να οδηγήσει τους δύο πρωταγωνιστές στο «πεδίο της τιμής», μετά το
βουλευτή και αξιωματικό Θ. Λιμπρίτη, του Δηληγιαννικού Κόμματος και τον
υπουργό Στρατιωτικών και αξιωματικού Κ. Σμολένσκη, από τους ελάχιστους
αξιωματικούς που είχε να επιδείξει ηρωϊκή δράση στον «άτυχο» πόλεμο του 1897.

Ο Βλάσης Γαβριηλίδης αρθρογραφεί από τις στήλες της «Ακροπόλεως» και προσπαθεί
να αποτρέψει την «διά περιστρόφου μονομαχίαν».

Γράφει ο Βλάσης Γαβριηλίδης:

«Ελπίζομεν ότι το αξιοθρήνητον επεισόδιον, το μεταξύ του κ. Λιμπρίτου και του
κ. Σμολένσκη αναφυέν, θέλει λυθή συμβιβαστικώς. Θα ήτο πολύ οδυνηρόν διά το
Έθνος να έβλεπεν αντιμετώπους και με το περίστροφον ανά χείρας δύο άνδρας, δύο
στρατιώτας ως τον Λιμπρίτην και Σμολέσκην, με τον κίνδυνον να θρηνήση τον
έτερον μετά τινά δευτερόλεπτα αιμόφυρτον επί του εδάφους. Είνε ανάγκη άραγε να
τονίσωμεν ποίαν υπέροχον θέσιν κατέχει εις την συνείδησιν και την καρδίαν του
ελληνικού λαού ο Λιμπρίτης, ο χαλύβδινος αυτός και άτρομος στρατιώτης, ο
αδαμάντινος πολιτευτής, ο έξοχος πατριώτης, ο οξύς τας φρένας και γλυκύτατος
το ήθος ανήρ, ο αναδειχθείς ένα από τα θηλυκότερα και οργανωτικότερα και
τολμηρότερα πνεύματα κατά την γενεάν αυτήν των ψοφοδεών χαρακτήρων και της μαλακίας.

Είνε ανάγκη ακόμη να είπωμεν, ότι ο στρατηγός Σμολένσκης όσον και αν έχασεν
εις δημοτικότηταν και εκτίμησιν ένεκα ατυχώς της ασταθείας των πολιτικών του
φρονημάτων, παραμένει ουχ ήττον, εις την ψυχήν του Έθνους η φωτεινή και
παρήγορος σελίς, η οποία με τας αστραπάς της έσχισεν ολίγον το σκότος του
Θεσσαλικού Πολέμου; Ποίος λοιπόν δύναται να αρνηθή την γενναιότητα των δύο
τούτων ανδρών; Αλλά τι το όφελος; Τι θα εκέρδιζαν; Τι θα έχαναν;

Καθ’ ημάς άλλως τε ουδεμία υπήρχεν πρόθεσις προς πρόκλησιν του κ. Σμολένσκη
υπό του κ. Λιμπρίτου. Ο κ. Βουλευτής Τυρνάβου έδωκεν αυστηρόν χαρακτηρισμόν
γενικώς περί της ανοησίας των κυβερνώντων. Αλλά εδήλωσεν ότι δεν ηννόει ποσώς
τον κ. Σμολένσκην. Πρέπει δε να εξάρωμεν την ιπποτικότητα και την ψυχραιμίαν
του κ. Λιμπρίτου, ότι τοσούτον αφειδείς παρέσχε τας φιλικάς του εξηγήσεις προς
τον κ. Σμολένσκην. Αλλά ο κ. υπουργός των Στρατιωτικών επηρεάσθη πολύ από την
δυσμενή στρατιωτικήν ατμόσφαιραν, η οποία εσχηματίσθη εντός και εκτός Βουλής,
αφ’ ης ημέρας υπέβαλεν τα στρατιωτικά νομοσχέδια… Και ενόμιζεν ότι διέβλεπε
εις πάσαν λέξιν των επικριτών του πρόθεσιν προσωπικής επιθέσεως….».