Ψηφοφορία-ρουλέτα στην Ουνέσκο

Αρχίζουν μεθαύριο, στο Εκτελεστικό Συμβούλιο της Ουνέσκο, οι «ακροάσεις» για
την εκλογή του νέου Γενικού Διευθυντή στη θέση του απερχόμενου, μετά δωδεκαετή
κι ευδόκιμη θητεία, Ισπανού βιολόγου και ποιητή Φεντερίκο Μαγιόρ (μεγάλου
φιλέλληνα, που επέλεξε ως νέος τη βιολογία διαβάζοντας Ηράκλειτο!).

Πρώτη φορά στον Διεθνή αυτό Οργανισμό, παράρτημα των Ηνωμένων Εθνών για την
Εκπαίδευση, τις Επιστήμες και τον Πολιτισμό, εφαρμόζεται το σύστημα των
«ακροάσεων», όπως είθισται για την πλήρωση κενουμένων θέσεων σε άλλους
διεθνείς οργανισμούς.

Ωστόσο ήδη προβάλλουν οι επικρατέστεροι υποψήφιοι στον ορίζοντα, βάσει όχι των
δημοσκοπήσεων (η ψήφος είναι μυστική), αλλά των «διαδρομιστών» που είναι
πολυάριθμοι στην Ουνέσκο, όπως και στο κτίριο της ΕΤ στην Αγία Παρασκευή.

Ως φαβορί φέρεται ο Ιάπωνας Koichiro Matsuura, διμερής πρέσβυς της χώρας του
στο Παρίσι, νομομαθής, οικονομολόγος, καθηγητής, πρόεδρος της Επιτροπής της
Ουνέσκο που εποπτεύει την Παγκόσμια Κληρονομιά (στο Εκτελεστικό Γραφείο της
οποίας η χώρα μας έχει πρόσφατα εκλεγεί μέλος), 62 ετών. Κατά δημοσιογραφικές
πληροφορίες, οι πιθανότητες εκλογής του επαυξάνονται από το γεγονός ότι η χώρα
του, η Ιαπωνία, πληρώνει το πιο μεγάλο μερίδιο στον προϋπολογισμό του
Οργανισμού, μετά την αποχώρηση, το 1984, των ΗΠΑ.

(Εδώ μια αναγκαία παρένθεση: καθώς στην «ουνεσκική» παράδοση η αρχή του κύκλου
[rotation system] υπάρχει σαν άγραφος αλλά, φευ, ανεφάρμοστος κανόνας, η θέση
του Γενικού Διευθυντή ανήκει τούτη τη φορά στους Ασιάτες ή στους Άραβες. Από
συστάσεως της Ουνέσκο οι Γενικοί της Διευθυντές ήταν: ένας Βρετανός, ένας
Μεξικανός, ένας Αμερικανός, ένας Ιταλός, ένας Γάλλος, ένας Σενεγαλέζος και
τελευταίος ο Ισπανός. Έτσι, λένε, ότι σειρά έχουν τώρα οι Ασιάτες [μέσα σ’
αυτούς περιέργως περιλαμβάνεται και η Αυστραλία] και οι Άραβες. Φυσικά ποτέ
δεν υπήρξε Γενική Διευθύντρια από οποιαδήποτε χώρα).

Δεύτερος κατά τις εκτιμήσεις των «διαδρομιστών» είναι ο Σαουδάραβας Ghazi
Algosaibi, διπλωμάτης – ποιητής και τέως υπουργός Βιομηχανίας και Υγείας του
βασιλείου του, 59 ετών, νυν πρέσβυς της Σαουδικής Αραβίας στο Λονδίνο. Αυτός
υποστηρίζεται από τον Αραβικό Σύνδεσμο και την Ισλαμική Σύνοδο. Κατά τις ίδιες
δημοσιογραφικές πληροφορίες, ενώ ο ίδιος είναι άτομο φιλελεύθερο και
προοδευτικό, έχει εναντίον του την ίδια του τη χώρα που δεν προσυπέγραψε τη
διακήρυξη των δικαιωμάτων του πολίτη και τη συνεχιζόμενη, λόγω
φονταμενταλιστικού ισλαμισμού, απαράδεκτη μεταχείριση των γυναικών.

Τρίτος στη σειρά των πιθανών διαδόχων του Φεντερίκο Μαγιόρ είναι ο
αντιπρόεδρος της Διεθνούς Τραπέζης, ο Αιγύπτιος Ismail Serageldin που
προτείνεται επίσημα από την Αφρικανική Ένωση, αλλά όχι από την ίδια την
Αίγυπτο που αποτελεί μέλος του Αραβικού Συνδέσμου. Εμπειρογνώμων για τις υπό
ανάπτυξιν χώρες, με ειδικότητα χορηγού ως τραπεζίτης για τα πολιτιστικά, είναι
μεταφραστής του Σαίξπηρ στη γλώσσα της πατρίδας του, συγγραφέας οικονομικών
βιβλίων, και με πείρα στη διοίκηση διεθνών οργανισμών. Έχει μαζέψει 43
υπογραφές Βραβείων Νόμπελ και είναι 55 ετών.

Οι υπόλοιποι υποψήφιοι είναι ένας Σριλανκανέζος, ένας Ινδονήσιος, ένας
Ρουμάνος, (ο νυν υπουργός Πολιτισμού και διάσημος ηθοποιός, σκηνοθέτης, ο
Καραμήτρου ­ από Ελληνίδα μάνα), ένας Ούγγρος ­ πρόεδρος κατά σύμπτωση του
Εκτελεστικού Συμβουλίου που παραιτήθηκε για να θέσει την υποψηφιότητά του ­ ο
Πατάκης (καμία σχέση με τον ομώνυμο εκδότη) κι ένας Γάλλος, που τον πρότεινε η
Γεωργία, και που ήταν μέχρι τώρα ο δεύτερος στην ιεραρχία μετά τον Μαγιόρ. Η
μόνη γυναίκα υποψήφια είναι η Φιλιππινέζα κυρία Μανόλο.

Χρειάζεται η απόλυτη πλειοψηφία (δηλαδή 30 ψήφοι από σύνολο 58) στο
Εκτελεστικό για να προταθεί ο υποψήφιος στη Γενική Συνέλευση (186 χώρες) που
συνήθως δεν κάνει άλλο παρά να επικυρώνει την πρότασή του.

Όταν αυτό δεν συμβεί, ακολουθούν τρεις ακόμα ψηφοφορίες ασχέτως σειράς
επιτυχίας. Στην πέμπτη όμως και τελευταία ψηφοφορία η εκλογή γίνεται ανάμεσα
στους δύο επικρατέστερους.

Για την πρώτη ψηφοφορία ισχύουν οι γραπτές συμφωνίες των κρατών μεταξύ τους
για το πού θα ρίξουν την ψήφο τους. Όταν όμως δεν συγκεντρωθεί απόλυτη
πλειοψηφία από την πρώτη, αρχίζει μεγάλο σασπένς. Οι ψήφοι μετακινούνται κατά
ομάδες ανεξέλεγκτα κι ο χαμένος της αρχής μπορεί να βγει ο κερδισμένος του τέλους.

Όπως έγινε και με την εκλογή του ίδιου του Μαγιόρ το ’87: ξεκίνησε με 6 ψήφους
έναντι των 20 του Σενεγαλέζου αντιπάλου του κι έφτασε στην 5η ψηφοφορία τις
30. Τώρα λένε οι «διαδρομιστές» πως ο Ιάπωνας έχει στην τσέπη 25. Μα θα φτάσει
τελικά τις 30; (Η Γενική Συνέλευση που ψηφίζει στις 14 Νοεμβρίου κρατά το
δικαίωμα της μη επικύρωσης της πρότασης του Εκτελεστικού. Αλλά αυτό ποτέ
σχεδόν δεν συνέβη).

Έτσι η μεθαυριανή ψηφοφορία μοιάζει με ρουλέτα. Όχι πια ανάμεσα στο κόκκινο
και στο μαύρο, αλλά ανάμεσα στο κίτρινο και στο μελαψό. Ίδωμεν.