Όταν με απογοητεύει η ζωή έχω το σκάκι

Νομίζω πως κάποτε το σκάκι πρέπει να γίνει Ολυμπιακό άθλημα. Μάλιστα για την Ολυμπιάδα του 2004, την Ολυμπιάδα του πνεύματος, ένα πνευματικό άθλημα θα ήταν η επαλήθευση του «Νους υγιής εν σώματι υγιεί»

Η ΜΑΡΙΑ Κουβάτσου, κερδίζοντας το παγκόσμιο πρωτάθλημα νεανίδων στο σκάκι,
κέρδισε μαζί το θαυμασμό και την εκτίμηση του πανελληνίου. Τη συναντήσαμε εν
μέσω ενός καταιγισμού ραδιοφωνικών αλλά και τηλεοπτικών συνδέσεων για τις
οποίες ποτέ δεν είχε φανταστεί ότι θα εισβάλουν στη ζωή της και συζητήσαμε
μαζί της για το άθλημα που υπηρετεί.

ΕΡ.: Είναι το σκάκι άθλημα, Μαρία;

ΑΠ.: Δεν θέλω να επιχειρηματολογήσω και να πω γιατί το σκάκι είναι
άθλημα, αφού εγώ ποτέ δεν κατάλαβα γιατί δεν είναι. Όταν ήμουν μικρότερη σε
ηλικία, είχα πολλούς φίλους που ασχολούνταν με άλλα αθλήματα στο ίδιο σωματείο
με μένα, τον Κύδωνα Χανίων. Όλοι είχαμε προπονήσεις, αγώνες, επιτυχίες και
αποτυχίες. Ποτέ δεν ένιωσα ότι ασχολιόμουν με κάτι ιδιαίτερα διαφορετικό, αφού
το σκάκι είναι άθλημα. Μπορεί να είναι πνευματικό και όχι σωματικό, αλλά είναι άθλημα.

Άλλωστε έχει όλη την οργανωτική δομή ενός αθλήματος: ομοσπονδίες, πρωταθλήματα
­ παγκόσμια και εθνικά. Διαθέτει όμως και την ευγενή άμιλλα και τον
συναγωνισμό, που είναι απαραίτητα στοιχεία για να θεωρηθεί μια δραστηριότητα άθλημα.

ΕΡ.: Τις μέρες αυτές, ζείτε το έντονο ενδιαφέρον των μέσων
ενημέρωσης. Οι ραδιοφωνικοί σταθμοί σάς κλείνουν τηλεφωνικά
ραντεβού και εφημερίδες, περιοδικά επιζητούν την επαφή μαζί
σας. Πώς αντιδράτε σε όλα αυτά;

ΑΠ.: Το σκάκι ως άθλημα δεν είχε προσελκύσει στο παρελθόν το ενδιαφέρον
των ΜΜΕ, αν και πρόκειται για το 6ο σε μαζικότητα, με 20.000 δελτία αθλητών
στα σκακιστικά σωματεία της χώρας. Θεωρείται, λανθασμένα πιστεύω, πως δεν έχει
την αντίστοιχη θεαματικότητα άλλων αθλημάτων. Πώς θα μπορούσε όμως κάποιος να
το ξέρει, αφού ποτέ δεν δόθηκε μια ευκαιρία για τηλεοπτική αναμετάδοση ή έστω
κάποια ενημέρωση για τη σκακιστική επικαιρότητα; Αυτοί που δεν έχουν παίξει
έστω και μία παρτίδα σκάκι στη ζωή τους είναι λίγοι, όπως λίγοι είναι και
αυτοί που δεν έχουν δοκιμάσει να συμμετάσχουν σε έναν ποδοσφαιρικό αγώνα.
Γιατί θεωρείται δεδομένο, λοιπόν, ότι δεν πρόκειται να ανταποκριθεί στις
απαιτήσεις των ακροατών ή των τηλεθεατών;

Ο παγκόσμιος τίτλος στο σκάκι προώθησε στην επικαιρότητα το άθλημα. Πιθανότατα
η επιτυχία αυτή να αποτελέσει το έναυσμα για την περαιτέρω ανάπτυξη και
εξάπλωσή του, με τη συμβολή, βέβαια, των μέσων. Προσωπικά δεν περίμενα τη
βραχυπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη ανταπόκριση των ΜΜΕ, εφόσον γνώριζα ότι ουδέποτε
(πλην, βεβαίως, κάποιων εφημερίδων που διατηρούν σκακιστικές στήλες) είχαν
καλύψει άλλες σκακιστικές, αξιέπαινες προσπάθειες και επιτυχίες που είχαν
πραγματοποιηθεί. Αλλά, εφόσον εν τέλει έκρινα λανθασμένα, ελπίζω να αποτελέσω
την αφετηρία για μια καλύτερη μεταχείριση του σκακιού.

ΕΡ.: Το σκάκι, όμως, δεν είναι Ολυμπιακό άθλημα.

ΑΠ.: Πρέπει να γίνει. Και νομίζω ότι κάποτε θα γίνει. Μάλιστα, για την
Ολυμπιάδα του 2004, την Ολυμπιάδα του πνεύματος, ένα πνευματικό άθλημα θα ήταν
η επαλήθευση τού «Νους υγιής εν σώματι υγιεί». Γιατί να μη συμπεριληφθεί,
τουλάχιστον, ως άθλημα επίδειξης στο πρόγραμμα με σκακιστικές εκδηλώσεις και
αγώνες; Ίσως τότε να μπορούσα κι εγώ να πω ότι ο σημαντικότερος στόχος μου
είναι η Ολυμπιάδα του 2004 στην Αθήνα.

ΕΡ.: Τι εικόνα πιστεύεις ότι έχει ο κόσμος για τις γυναίκες
σκακίστριες στην Ελλάδα; Πώς είναι το γυναικείο σκάκι στην Ελλάδα;

ΑΠ.: Ο κόσμος, έχω την εντύπωση, μας θεωρεί κάτι το ιδιαίτερα σπάνιο,
ενώ ο σκακιστικός κόσμος κάτι το ιδιαίτερα ασήμαντο. Δυστυχώς έχουν και οι δύο
δίκιο! Το γυναικείο σκάκι δεν είναι ιδιαίτερα ανεπτυγμένο στην Ελλάδα, γεγονός
που οφείλεται κατά τη γνώμη μου στην έλλειψη συναγωνισμού και επομένως και
κινήτρου για περαιτέρω εξέλιξη και προσπάθεια ανόδου. Δεν πρέπει όμως να
αγνοηθεί το γεγονός ότι ολοένα και περισσότερα κορίτσια ασχολούνται με το
άθλημα, με αποτέλεσμα ήδη στις μικρότερες ηλικίες να έχουν αναδειχθεί πολλά
υποσχόμενα ταλέντα.

ΕΡ.: Σε ακούσαμε να λες πως ο κόσμος θα μπορέσει να κερδίσει
τον Κασπάροβ στην παρτίδα που παίζεται μέσω Ίντερνετ και στην οποία
συμμετέχουν εκατοντάδες χιλιάδες σκακιστές. Το πιστεύεις αλήθεια;

ΑΠ.: Ήταν περισσότερο μια ευχή. Στην πραγματικότητα παλεύει μόνο για
την ισοπαλία. Πριν φύγω για την Αρμενία, η θέση ήταν αμφίρροπη. Όμως δεν
προλάβαινα να παρακολουθώ από εκεί την εξέλιξή της.

ΕΡ.: Ποια είναι η σχέση που αναπτύσσεται ανάμεσα στο σκακιστή και
στον προπονητή του;

ΑΠ.: Προσωπικά θεωρώ απαραίτητο στοιχείο, για να υπάρχει αρμονική και
αποτελεσματική συνεργασία μεταξύ δύο ανθρώπων, τον αμοιβαίο σεβασμό. Σε
διαφορετική περίπτωση οποιαδήποτε προσπάθεια δύσκολα θα φέρει θετικά
αποτελέσματα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η συνεργασία μου με τον κ.
Γαβριλάκη στο παγκόσμιο πρωτάθλημα. Πίστευε σ’ εμένα και με υποστήριξε. Στη
διάρκεια των αγώνων δεν με πίεζε σε θέματα που ήξερε πως χρειαζόμουν κάποια
ελευθερία και αντιμετώπισε αδιαμαρτύρητα την ένταση και τον δύστροπο χαρακτήρα
μου! Εγώ πάλι σεβάστηκα την εμπειρία και τις γνώσεις του ως προπονητή της
εθνικής ομάδας και ακολούθησα τις συμβουλές του.

ΕΡ.: Ποια η εκπαιδευτική αξία του σκακιού κατά τη γνώμη σου;

ΑΠ.: Είναι γεγονός ότι πρώτιστα συμβάλλει στην αυτογνωσία. Στην όξυνση
της σκέψης, στην ενίσχυση και στην ολοκλήρωση της προσωπικότητας του ατόμου.
Προσφέρει απαραίτητες γνώσεις και εφόδια. Σφυρηλατεί την αγωνιστικότητα και
την αποφασιστικότητα. Συμβάλλει στην ανάπτυξη της κριτικής σκέψης, αλλά και
στην εξάσκηση πάνω στο θέμα της λήψης άμεσων αποφάσεων. Σε γενικές γραμμές
συμβάλλει αποφασιστικά στη διαμόρφωση ατόμων κοινωνικά συνειδητοποιημένων,
ικανών να συμβιώσουν αρμονικά και εποικοδομητικά με το περιβάλλον τους.

ΕΡ.: Τι είναι για σένα το σκάκι, Μαρία;

ΑΠ.: Το σκάκι για μένα είναι όπως η ζωή. Όταν με απογοητεύει το ένα,
έχω το άλλο.

10 χρόνια σκάκι, 3ο έτος Οδοντιατρικής

Ποτέ δεν ένιωσα ότι ασχολιόμουν με κάτι ιδιαίτερα διαφορετικό, αφού το σκάκι είναι άθλημα

Η ΜΑΡΙΑ Κουβάτσου γεννήθηκε στα Χανιά πριν από 20 χρόνια και μόνο τα δύο
τελευταία εγκατέλειψε την πόλη της, προσωρινά, για να φοιτήσει στην
Οδοντιατρική Σχολή. Έχει ήδη μια δεκαετία πίσω της συνεχούς ενασχόλησης με το
σκάκι. Έχει αρκετές διακρίσεις στην καριέρα της, όμως πριν από λίγες μέρες
κέρδισε τη μεγαλύτερη διάκριση που έχει ποτέ επιτύχει Έλληνας σκακιστής.
Αναδείχθηκε παγκόσμια πρωταθλήτρια νεανίδων. Οι αγώνες έγιναν στο Ερεβάν της
Αρμενίας και διήρκεσαν 13 μέρες.