ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Ιδρύματα αδράνειας

Από το 1997, η Διαρκής Επιτροπή για τους φορείς του δημόσιου τομέα είχε
προτείνει στην κυβέρνηση την κατάργηση του Ιδρύματος Υποδοχής και
Αποκατάστασης Αποδήμων και Παλιννοστούντων Ομογενών Ελλήνων (στο εξής «Ίδρυμα»).

Βάση της πρότασης αυτής ήταν η αναποτελεσματικότητα του «Ιδρύματος» και η
κατασπατάληση του δημοσίου χρήματος, που περιέργως πως συνδυαζόταν με την
αδράνεια των υπαλλήλων και των στελεχών του. Αντί αυτής της μονάδας,
υποστηρίζαμε πως καλύτερα θα ήταν να συνεργάζονταν για τα θέματα των
παλιννοστούντων τα αρμόδια υπουργεία.

Επειδή ήμουν πρόεδρος της παραπάνω επιτροπής για την κατάργηση ή τη συγχώνευση
των νομικών προσώπων του δημοσίου τομέα, θυμάμαι καλά δύο περιστατικά: α) τον
γενικό γραμματέα του υπουργείου Εξωτερικών να ομολογεί την
αναποτελεσματικότητα και τις σπατάλες του «Ιδρύματος» και τη βούληση του
υπουργείου να διορθώσει αυτή την εξευτελιστική για το Δημόσιο κατάσταση· και
β) τη σκέψη που διατύπωσε ένα μέλος της ανωτέρω επιτροπής: «αντί να πληρώνει ο
κρατικός προϋπολογισμός ένα “Ίδρυμα” για να κάθεται, καλύτερα να μοιράζουμε τα
χρήματα που μας κοστίζει στους ίδιους τους Πόντιους, στήνοντας ένα τραπεζάκι
στην Πλατεία Συντάγματος ή στην κεντρική πλατεία της Κομοτηνής»! Κι είχε
απόλυτο δίκιο, αφού στο «Ίδρυμα» προσελήφθησαν εκατοντάδες υπάλληλοι, την
περίοδο 1991-3, τα στελέχη του ακριβοπληρώνονται, οι λειτουργικές του δαπάνες
φθάνουν στα ύψη, ο συνολικός του προϋπολογισμός ξεπερνά τις ορισμένες
εκατοντάδες δισεκατομμύρια, και οι κυβερνήσεις του ΠΑΣΟΚ δεν έκαναν τίποτα για
να κλείσει αυτή η πληγή.

Κρατώ ακόμη αρχείο από τη λειτουργία της επιτροπής για τους δημόσιους φορείς,
κι έτσι έχω τους ακριβείς αριθμούς και των υπαλλήλων του «Ιδρύματος» και του
προϋπολογισμού του και των αμοιβών των στελεχών του. Όμως, ούτε ήταν ούτε
είναι αντικείμενο των άρθρων μου το ρεπορτάζ. Γράφω σήμερα για το «Ίδρυμα»,
επειδή πέρασαν άπρακτα δύο ολόκληρα χρόνια μετά την πρόταση της Διαρκούς
Επιτροπής στην κυβέρνηση για την κατάργησή του, κι ο φορέας αυτός εξακολουθεί,
ως φαίνεται, να ζει μέσα στην πολυτέλεια και τη χλιδή της αδράνειας.

Ισχυρίζομαι όσα ισχυρίζομαι: α) επειδή εντόπισα κάποια δημοσιεύματα περί
Ποντίων, στα οποία αναφέρονται τα χρονίζοντα προβλήματά τους, δηλαδή όλα όσα
θα έπρεπε το «Ίδρυμα» να προωθεί, να συντονίζει και να φροντίζει· και β)
επειδή πληροφορήθηκα ότι το «Ίδρυμα» εξακολουθεί να λειτουργεί υπό την παλαιά
του μορφή και κατάσταση. Μέμφονται, λοιπόν, οι παλιννοστούντες Πόντιοι το
ελληνικό κράτος διότι άφησε ανεκπλήρωτες τις υποσχέσεις του: ως προς τη
διαδικασία εκμάθησης της ελληνικής γλώσσας, ειδικά των νέων συμπατριωτών μας
που παλιννόστησαν, οι οποίοι δυσκολεύονται να ενταχθούν στο εκπαιδευτικό μας
σύστημα, ως προς τα προβλήματα της στέγασης, ως προς την ασφάλισή τους, αφού
οι περισσότεροι είναι ανασφάλιστοι, κ.λπ.

Στα «Ιδρύματα, τους Οργανισμούς κ.ο.κ.» που συνθέτουν μια ανίκανη, χρονοβόρα,
αναποτελεσματική και σπάταλη γραφειοκρατία, το κράτος πρέπει να βάλει ένα
τέλος. Και να υπαγορεύσει με τρόπο απόλυτο τις καινούργιες αρχές. Ευτυχώς ο
Πρωθυπουργός απέρριψε με απόλυτο τρόπο τις προτάσεις για ίδρυση οργανισμού
αποκατάστασης σεισμοπαθών, που κατατέθηκαν μετά το τραγικό συμβάν της 7ης
Σεπτεμβρίου 1999. Εκατοντάδες υπαλλήλων, δεκάδες στελεχών και εκατοντάδες
δισεκατομμυρίων για μηδενικό ή ανυπόληπτο έργο. Το ελληνικό κράτος έμαθε από
την εμπειρία του. Πρέπει, όμως, να επουλώσει και τις ανοικτές πληγές του.

Ο Ανδρέας Ν. Λοβέρδος είναι αναπληρωτής καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου στο
Πάντειο Πανεπιστήμιο.