Τάβλι, τσάντα και κοπάνα

Η Αγγελική, η Άννα, ο Αλέκος, ο Μιχάλης, μαθητές της Β’ Λυκείου, ενώ θα
έπρεπε να βρίσκονται στο σχολείο και να παρακολουθούν το μάθημα της Χημείας,
είναι στην απέναντι καφετέρια και παίζουν τάβλι. Συνεχίζουν μια παράδοση
χρόνων. Ένα στιγμιότυπο της μαθητικής ζωής που θεωρείται απαραίτητο για να
συμπληρωθεί το παζλ των σχολικών χρόνων είναι αναμφισβήτητα το σκασιαρχείο.

Κοπάνα με τάβλι. Τάβλι, ηλεκτρονικά παιχνίδια και πολλή πλάκα. Αυτά είναι τα… συστατικά μιας καλής κοπάνας

Στη Μεγάλη Βρετανία οι γονείς που επιτρέπουν στα παιδιά τους να χάνουν
σχολικές ώρες κινδυνεύουν αν όχι με σύλληψη από τις αστυνομικές αρχές,
τουλάχιστον με υπέρογκα πρόστιμα. Στην Ελλάδα όμως τα πράγματα είναι
διαφορετικά. Η κοπάνα, το σκασιαρχείο είναι κάτι που όλοι λίγο ή πολύ το
έχουμε κάνει.

Στη Βρετανία θα θεσπιστούν πρόστιμα που θα φτάνουν ακόμα και τις 5 χιλιάδες
λίρες (κάτι περισσότερο από δυόμισι εκατομμύρια δραχμές). Αυτές τουλάχιστον
είναι οι προτάσεις του Συμβουλίου Εκπαίδευσης της συγκεκριμένης χώρας προς το
αρμόδιο υπουργείο. «Καλώς ή κακώς η κοπάνα είναι απόλυτα συνυφασμένη με τη
μαθητική ζωή» υποστηρίζει ο κ. Χρήστος Μήλιος, διευθυντής του 1ου Λυκείου
Μοσχάτου. «Είναι η παιδική αφέλεια, η παιδική ανωριμότητα που κάνει τα παιδιά
να ζητούν μια διέξοδο… ελευθερίας, όπως τη νομίζουν, και κάνουν κοπάνα». Ο
ίδιος πάντως, όταν αντιλαμβάνεται παιδιά να κάνουν σκασιαρχείο, προσπαθεί με
την κουβέντα να τους κάνει να καταλάβουν ότι αυτό δεν είναι σωστό. «Αν δω ότι
το πρόβλημα είναι συνεχόμενο, τότε δεν μου μένει άλλη λύση από το να πάρω
τηλέφωνο τους γονείς τους στο σπίτι». Ο ίδιος δεν είχε κάνει κοπάνα όταν ήταν
μαθητής. «Όμως ο αδελφός μου είχε κάνει. Είχε παρέες, παρασυρόταν, και όπως
έλεγε ο ίδιος, πέρναγε πολύ καλά. Αυτό δεν σήμαινε τίποτα για τη μετέπειτα
πορεία του. Τώρα είναι στέλεχος μεγάλης τεχνικής εταιρείας. Σπούδασε στο
Πολυτεχνείο και θεωρείται ένας σοβαρός επιστήμονας».

«Το ίδιο το εκπαιδευτικό σύστημα μάς επιτρέπει κατά κάποιο τρόπο να κάνουμε
κοπάνες» λέει η Άννα, από την παρέα που το έσκασε την τελευταία ώρα του
μαθήματος. «Υπάρχει η δυνατότητα να κάνουμε 64 αδικαιολόγητες απουσίες.
Οπότε…». Τα παιδιά, όπως λένε τα ίδια, φεύγουν συνήθως από μαθήματα που
βαριούνται, από καθηγητές που φοβούνται ότι θα τους βάλουν διαγώνισμα ή θα
τους εξετάσουν, ή ακόμα και από μαθήματα που τα διδάσκουν καθηγητές που είναι
πολύ ελαστικοί και ξέρουν ότι δεν θα έχουν πολλές συνέπειες. Όσο για το πού
πάνε, εδώ τα σενάρια ποικίλλουν ανάλογα με την περίσταση. Δημοφιλή στέκια για
κοπανατζήδες είναι ο Πειραιάς και κάποια καφετέρια με θέα στη θάλασσα. Ή ακόμα
και κάποιο στέκι στην Κηφισιά ή στο Μαρούσι. «Πάντως, στέκι κοντά σε σταθμό
του Ηλεκτρικού για να είναι εύκολη η πρόσβαση. Αυτό, υπό την προϋπόθεση να
είναι η παρέα μεγάλη, ή ακόμα και όλη η τάξη (εκτός φυσικά από τον… σπασίκλα
της τάξης). Σε αντίθετη περίπτωση πάμε κάπου κοντά στο σχολείο. Και φυσικά όχι
στο σπίτι».

Οι μαθητές που κάνουν κοπάνες είναι συνήθως μέτριοι, αγόρια και κορίτσια. «Αν
είναι καλοί μαθητές, είναι από αυτές τις λίγες περιπτώσεις των παιδιών που
είναι έξυπνα και ζωηρά και οπωσδήποτε με ισχυρή προσωπικότητα» λέει η
εκπαιδευτικός Βασιλική Πασπαλά. «Συνήθως οι μαθητές του Λυκείου είναι αυτοί
που είναι επιρρεπείς στην κοπάνα. Τολμώ να πω ότι είναι ένα ευχάριστο κομμάτι
της μαθητικής ζωής, αρκεί φυσικά να γίνεται μόνο μια ή δύο φορές τον χρόνο και
σε εξαιρετικές περιπτώσεις. Και φυσικά μόνο από τους μαθητές των Λυκείων».
«Στο Γυμνάσιο δεν υφίσταται τέτοιο πρόβλημα. Η εποπτεία των μαθητών είναι πιο
ουσιαστική» πιστεύει με τη σειρά του ο διευθυντής του 3ου Γυμνασίου Μοσχάτου
κ. Γ. Κουρσάρης, ενώ τονίζει ότι «στην ηλικία του Γυμνασίου οι δεσμοί με την
οικογένεια είναι ακόμα ισχυροί. Πάντως, η κοπάνα είναι μια επικίνδυνη συνήθεια
αφού οι μαθητές εκτίθενται σε κινδύνους». Όσο για την άποψη ότι είναι μια
ευχάριστη πτυχή της μαθητικής ζωής, ο κ. Κουρσάρης πιστεύει ότι «τα μαθητικά
χρόνια στο σύνολό τους αποτελούν το πιο ωραίο κομμάτι της ζωής μας και γι’
αυτό προφανώς θυμόμαστε ευχάριστα και την κοπάνα και όχι την κοπάνα αυτή καθαυτή».

Οι παλιές καλές ημέρες

Μαρία Τζομπανάκη. Μεγάλο παράπονο έχει που δεν κατάφερε να κάνει πολλές κοπάνες – Σταύρος Παράβας. Σημαντικό κομμάτι της μαθητικής ζωής θεωρεί τις κοπάνες ο γνωστός ηθοποιός

«Είναι στην ψυχολογία του μαθητή η κοπάνα», υποστηρίζει ο ηθοποιός Σταύρος
Παράβας και θυμάται, «στη Γ’ τάξη του 5ου Λυκείου Αθήνας το σκάγαμε στο μάθημα
των Γαλλικών από ένα μικρό πορτάκι που υπήρχε στο πίσω μέρος της αίθουσας.
Φεύγαμε ένας-ένας και ο καθηγητής πάθαινε σοκ. Καθόμασταν στην αυλή και δεν
εμφανιζόμασταν παρά μόνον όταν χτύπαγε το κουδούνι».

Παρ’ όλο που ήταν καλός μαθητής, και μάλιστα απουσιολόγος, ο βουλευτής Νάσος
Αλευράς έκανε και αυτός κοπάνες. «Ήμασταν στη Β’ Λυκείου του 15ου Κυψέλης.
Πηγαίναμε κυρίως την άνοιξη για μπάνιο. Είχαμε καλές σχέση μεταξύ μας και
περνάγαμε… φίνα. Ως απουσιολόγος εγώ μας κάλυπτα και δεν μας έβαζα απουσίες».

Το μεγάλο παράπονο της Μαρίας Τζομπανάκη ήταν ότι δεν είχε κάνει ποτέ
ολοκληρωμένη κοπάνα. «Μια φορά μόνο για μία ώρα φύγαμε από έναν στριμμένο
καθηγητή. Τον τρελάναμε τελικά, αφού πήγε και φώναξε τον Γυμνασιάρχη. Εμείς εν
τω μεταξύ επιστρέψαμε στην τάξη για να τον βγάλουμε ψεύτη». Υπ’ αριθμόν μία
κοπανατζού ήταν και η βουλευτής Στέλλα Αλφιέρη. «Η ωραιότερη κοπάνα της ζωής
μου ήταν μια φορά που πήγαμε με τις ποδιές μας στη θάλασσα. Βουτήξαμε με τα
ρούχα, νεανικές τρέλες, βλέπετε. Κάποιοι όμως μας έκλεψαν τα ρούχα και έπρεπε
να περιμένουμε μέχρι το βράδυ για να γυρίσουμε σπίτι. Ήμασταν έξι άτομα, τρία
ζευγάρια, “πράγμα” απαράδεκτο για την κοινωνία της Παλαιοχώρας Χανίων εκείνης
της εποχής».