Μισθοί ανάλογα με την απόδοση

Οι μισθοί των καθηγητών θα πρέπει να συνδέονται με την απόδοση και όχι με την
αρχαιότητα: αυτός είναι ο στόχος του Γερμανού υπουργού Παιδείας Έντελγκαρντ
Μπούλμαν, ο οποίος φιλοδοξεί να μεταρρυθμίσει το σύστημα μισθοδοσίας που
ισχύει σήμερα στα πανεπιστήμια. Η πρόταση του υπουργού Παιδείας για σύνδεση
των μισθών με την απόδοση και όχι με την αρχαιότητα εντάσσεται στο πλαίσιο
μιας μεταρρύθμισης που είχε ξεκινήσει επί Χέλμουτ Κολ και αποβλέπει στην
αύξηση του ανταγωνισμού μεταξύ των πανεπιστημίων, με τη διάθεση κεφαλαίων
ανάλογα με την επιτυχία τους. Η επιτυχία αυτή καταμετράται με βάση τα ποσοστά
επιτυχίας των φοιτητών και την ταχύτητα ολοκλήρωσης των σπουδών τους.

Μέχρι σήμερα, οι καθηγητές δεν έχουν περιθώρια μισθολογικής αύξησης, παρά μόνο
αν τους προσφερθεί μία έδρα σε άλλο πανεπιστήμιο. Αλλά, αυτό το σύστημα ισχύει
μόνο για τους πανεπιστημιακούς της κορυφαίας βαθμίδας ­ δηλαδή για 12.000 από
τους 34.000. Και δεν ανταμείβει τους καθηγητές οι οποίοι επιτελούν άριστα το
έργο τους στο ίδιο πανεπιστημιακό ίδρυμα. Σαν αντίδραση σε αυτό το σύστημα,
αναπτύχθηκε μια παράλληλη κατάσταση: πολλοί καθηγητές υποβάλλουν αίτηση για να
προσληφθούν σε άλλο πανεπιστήμιο, μόνο και μόνο για να έχουν τη δυνατότητα
διαπραγμάτευσης μισθολογικής αύξησης από το πανεπιστήμιο που ήδη εργάζονται.
Με το τέχνασμα αυτό ο βασικός μισθός τους αυξάνεται κατά 50%, για να φθάσει
στο ανώτατο όριο των περίπου τριών εκατομμυρίων δραχμών τον μήνα. Αλλά, αυτές
οι πλασματικές αιτήσεις δεν είναι αναγκαστικά και δίκαιες. Π.χ. ο καθηγητής
Χανς Μάγιερ, πρόεδρος του περίφημου Πανεπιστημίου Χούμπολτ του Βερολίνου, δεν
μπορεί να πάρει αύξηση, γιατί σε κανέναν δεν θα περνούσε η ιδέα να του
προσφέρει μία έδρα.

«Όλοι γνωρίζουν πολύ καλά ότι δεν θα έφευγα», λέει ο ίδιος.

Αλλά, είναι δύσκολο να εφαρμοστεί το σύστημα της αξιοκρατικής αμοιβής. Πώς θα
κρίνονται οι καθηγητές; Αποκλείεται να βαθμολογούνται. Και οι καθηγητές
εκφράζουν τον φόβο ότι θα πληγεί η ανεξαρτησία τους.