Άρχισε επαφές η νέα αμερικανική ομάδα στην Κύπρο

Όλοι στην Ουάσιγκτον έλαβαν τις θέσεις τους και σύμφωνα με άτυπο
χρονοδιάγραμμα που συνέταξε ο Λευκός Οίκος, μέχρι τον Δεκέμβριο θα πρέπει να
παρουσιάσουν έργο: να φέρουν το Κυπριακό στα πρόθυρα λύσης. Ο Ντόναλντ
Μπάτλερ, ένας ψηλόσωμος άνδρας με αδρά χαρακτηριστικά, κατέλαβε πριν από δύο
εβδομάδες τη θέση του Αμερικανού πρεσβευτή στη Λευκωσία. Σε αυτό το διάστημα
δεν χάνει ευκαιρία να τονίζει ­ ιδιωτικώς και δημοσίως ­την «υποθήκη» που του
έδωσε ο Μπιλ Κλίντον όταν συναντήθηκε μαζί του πριν από την αναχώρησή του για
την κυπριακή πρωτεύουσα. Ότι δηλαδή η Αμερική πρέπει να διαδραματίσει
σημαντικό ρόλο στην επίλυση του Κυπριακού.

Βάπτισμα πυρός

Ο Ντ. Μπάτλερ φιλοξενεί από χθες στην αμερικανική πρεσβεία τον δεύτερο της
«παρέας», τον νέο Αμερικανό συντονιστή για το Κυπριακό Τομ Γουέστον, ο οποίος
άρχισε από τη Λευκωσία την εναρκτήρια περιοδεία του στο «προβληματικό»
τρίγωνο. Θα πάρει σήμερα το βάπτισμα του πυρός, αφού πρόκειται να έχει την
πρώτη συνάντησή του με τον Πρόεδρο Κληρίδη και τον υπουργό Εξωτερικών.

Ο Ρ. Ντενκτάς φρόντισε να λείπει, αλλά θα συναντηθεί με τον Αμερικανό
συντονιστή ­ ο οποίος κατά την άφιξή του δήλωσε ότι δεν έφερε σχέδια, αλλά
κάποιες ιδέες ­ στις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου σπεύδει να… πείσει τον Κ. Ανάν
να μη συγκαλέσει σε συνομιλίες, εκτός και αν προτίθεται να τον καλέσει ως…
πρόεδρο. Φρόντισε ακόμη ο Ντενκτάς να στείλει το μήνυμά του: το Κυπριακό,
λέει, δεν θα λυθεί με τα σχέδια των ξένων, αλλά από τους ίδιους τους
ιδιοκτήτες… Ο Αμερικανός συντονιστής θα έχει βέβαια την ευκαιρία να
πληροφορηθεί τις τουρκικές θέσεις κατά τις επαφές του στην Άγκυρα και αυτό που
σίγουρα τον ενδιαφέρει δεν είναι το τι θα λεχθεί δημοσίως, αλλά το πόσο και σε
ποιο βαθμό η Άγκυρα ταυτίζεται με τον Ντενκτάς.

Ο διάδοχος του Χόλμπρουκ

Η νέα αμερικανική ομάδα για το Κυπριακό συμπληρώθηκε με τον διορισμό από τον
πρόεδρο Κλίντον ενός διαπρεπούς νομικού, του Άλφρεντ Μόουζες, στη θέση του
προεδρικού απεσταλμένου για το Κυπριακό, θέση την οποία κατείχε ο πολύς Ρ.
Χόλμπρουκ. Το μέγα προσόν του νέου προεδρικού απεσταλμένου δεν είναι τόσο το
γεγονός ότι υπήρξε σύμβουλος του Τζίμι Κάρτερ όσο το ότι αποτελεί σημαίνον
στέλεχος, διετέλεσε μάλιστα και πρόεδρος (1991-94) της πανίσχυρης
«Αμερικανοεβραϊκής Επιτροπής». Δεν θα πρέπει πάντως να συμπεράνει κάποιος ότι
ο Χόλμπρουκ θα είναι αμέτοχος. Μάλλον θα είναι ατύπως η «ψυχή» της ομάδας,
αφού η θέση του Αμερικανού πρεσβευτή στα Ηνωμένα Έθνη τον φέρει στο κέντρο τού
κατ’ εξοχήν χώρου εξελίξεων στο Κυπριακό.

Ήδη παίρνει μαζί του, στη θέση του ειδικού αντιπροσώπου των Ηνωμένων Εθνών για
το Κυπριακό, έναν εκλεκτό του, τον Νορβηγό Γιαν Έγκελαντ με τον οποίο
οργάνωσαν τις συναντήσεις Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων επιχειρηματιών στις
Βρυξέλλες και την Κωνσταντινούπολη. Ο Έγκελαντ θα αναλάβει καθήκοντα ύστερα
από τρεις μήνες. Σε αυτό το διάστημα τα καθήκοντα του ειδικού αντιπροσώπου
μάλλον θα αναλάβει ένας παλιός γνώριμος του Κυπριακού, ο Χιλιανός Τζέιμς Χόλγκερ.

Η πρόσκληση Ανάν

Η πρόσκληση του γενικού γραμματέα Κ. Ανάν προς Κληρίδη – Ντενκτάς για
απευθείας συνομιλίες το φθινόπωρο, μια πρόσκληση που υπέδειξε η Ομάδα των Οκτώ
και υιοθέτησε το Συμβούλιο Ασφαλείας, εκκρεμεί. Ο Ανάν εμφανίζεται
προβληματισμένος και καθόλου έτοιμος να αναλάβει το κόστος μιας νέας αποτυχίας
(ύστερα από εκείνη στο Τράουτμπεκ και στην Γκλιόν). Η αξίωση του Ρ. Ντενκτάς
για αλλαγή της (καθορισμένης από τις αποφάσεις των Ηνωμένων Εθνών) βάσης των
συνομιλιών και η απαίτησή του να κληθεί στις συνομιλίες ως πρόεδρος κράτους
δεν αφήνουν κανένα περιθώριο προσδοκιών. Και αν κάτι περιμένει ο Ανάν από τη
νέα αμερικανική ομάδα είναι δράση ώστε να βρεθεί κάποιο «κοινό έδαφος» που να
εγγυάται, αν όχι αποτελέσματα, τουλάχιστον τη διεξαγωγή συνομιλιών.