Πουθενά η λέξη «Ελλάδα»

Ο δρ Γιάννης Γρυντάκης (Βύρωνας) μας γράφει:

«Κάθε ταξίδι στο εξωτερικό έχει και τα απρόοπτά του. Μερικά σε αναβαπτίζουν
και σε κάνουν να νιώθεις περήφανος ως Έλληνας, άλλα σε κάνουν να αγανακτείς
και άλλα σου προσφέρουν συνάμα και τα δύο συναισθήματα. Βρισκόμαστε αρχές του
Αυγούστου στη Μαδρίτη. Στο μουσείο Μοντέρνας Τέχνης “Βασίλισσα Σοφία”, στον
ίδιο όροφο που φιλοξενεί το αριστούργημα του Πικάσο “Γκουέρνικα”, είδαμε με
μεγάλη ικανοποίηση, για να μην πω εθνική έξαρση, μια έκθεση αντιπροσωπευτικών
έργων της αρχαίας Κυκλαδικής Τέχνης. Τέλεια όλα: οι ερμηνευτικές αφίσες, οι
βιτρίνες, το ντεκόρ, η ατμόσφαιρα. Δυστυχώς, όμως, τον αρχικό ενθουσιασμό
μετρίασε κατά πολύ μια σημαντική, κατά την γνώμη μου, αβλεψία. Όσο και αν
έψαξα, δεν ανακάλυψα πουθενά τη λέξη Ελλάδα. Οι υπεύθυνοι της όλης οργάνωσης
έκριναν φαίνεται αυτονόητο ότι οι επισκέπτες της έκθεσης θα γνώριζαν ότι τα
ιστορικά αυτά νησιά ανήκουν στη χώρα μας. Σφάλμα μεγάλο. Οι γεωγραφικές
γνώσεις των Ευρωπαίων, όπως και των συμπατριωτών μας, είναι πολύ
περιορισμένες. Όφειλαν αυτό να το έχουν υπόψη τους όσοι ασχολήθηκαν με το
θέμα. Με αφορμή την παρατήρησή μου αυτή, μια κυρία από τη συντροφιά μας
έσπευσε να ρωτήσει κάποιους, από αυτούς που απολάμβαναν με δέος τα γοητευτικά
σανιδόσχημα μαρμάρινα ειδώλεια, πού βρίσκονται οι Κυκλάδες. Οι απαντήσεις ήταν
απογοητευτικές. Κανένας δεν τις τοποθέτησε στην Ελλάδα. Θα αρκεστώ στην πρώτη
που ρωτήθηκε και ήταν Ιταλίδα: “Credo in Africa” («Νομίζω στην Αφρική»),
απάντησε…

Αν σκοπός της έκθεσης ήταν να προσφέρει μόνο αισθητική απόλαυση στους
Ευρωπαίους επισκέπτες της, τότε αναμφίβολα πέτυχε. Αν όμως συνάμα είχε ­ και
έπρεπε να έχει ­ σκοπό να διαφημίσει την ελληνική τέχνη και να προβάλει τη
χώρα μας στο εξωτερικό, τότε σε έναν μεγάλο βαθμό απέτυχε. Πολλές φορές τα
ασήμαντα πράγματα είναι ικανά να επισκιάσουν τα σημαντικά. Γιατί άραγε να μην
είμαστε περισσότερο προσεκτικοί, όταν αναλαμβάνουμε θέματα που έχουν άμεση
σχέση με την Ιστορία μας, την εθνική υπόστασή μας;».