Μόνο τρεις στους 10 εργαζόμενους είναι μέλη συνδικάτων!

Μόνο το 35,8%, δηλαδή 756.000 άτομα σε σύνολο 2.111.000, περίπου, μισθωτών
είναι μέλη των συνδικάτων στη χώρα μας. Στο εντυπωσιακό αυτό συμπέρασμα
οδηγείται επιστημονική μελέτη του ΙΝΕ-ΓΣΕΕ (Δημήτρης Κατσορίδας) με θέμα την
συνδικαλιστική εκπροσώπηση. Μια μελέτη που επιβεβαιώνει ότι οι εργαζόμενοι
εγκαταλείπουν τα συνδικάτα.

Η μελέτη τονίζει ότι αν και το ποσοστό των συνδικαλισμένων στην Ελλαδα είναι
αρκετά υψηλότερο από ό,τι παρουσιάζουν οι Διεθνείς Οργανισμοί, εν τούτοις η
πλειοψηφία των μισθωτών εξακολουθεί να παραμένει έξω από τις συνδικαλιστικές
οργανώσεις στη χώρα μας.

Τα στοιχεία που παρατίθενται στη μελέτη δείχνουν ότι στην Ελλάδα υπάρχει μια
αλλαγή στο ποσοστό των συνδικαλισμένων, η οποία δείχνει μια πτώση της τάξης
του 33,8%, κατά την περίοδο 1985-1995, με αποτέλεσμα στο σύνολο των
εργαζομένων το ποσοστό των μισθωτών που είναι μέλη συνδικαλιστικών οργανώσεων
είναι από τα χαμηλότερα στην Ευρώπη (24,3% το έτος 1995). Όμως, παρατηρεί στην
μελέτη του ο κ. Δ. Κατσορίδας, αν λάβουμε υπόψη και τον αριθμό των
συνδικαλισμένων στην ΑΔΕΔΥ, η οποία καλύπτει τον χώρο των δημοσίων υπαλλήλων,
τότε έχουμε μια σημαντική διαφοροποίηση με τα στοιχεία που παρουσιάζουν οι
Διεθνείς Οργανισμοί, όσον αφορά την συνδικαλιστική πυκνότητα στην Ελλάδα.
Συγκεκριμένα, από τα 2.111.468 μισθωτών (ΕΣΥΕ, 1997), μόνο 756.730 (35,8%)
είναι τα μέλη των συνδικάτων, εκ των οποίων τα 516.267 είναι αυτά που ανήκουν
στη δύναμη της ΓΣΕΕ (τα οικονομικώς τακτοποιημένα, σύμφωνα με τα στοιχεία του
29ου Συνεδρίου της ΓΣΕΕ το 1998) και τα 240.463 στην ΑΔΕΔΥ, όπως φαίνεται με
βάση τα στοιχεία του τελευταίου 30ού Συνεδρίου της, το 1998.

Τα εργασιακά σωματεία

Σύμφωνα με έρευνες που έγιναν για λογαριασμό της ΓΣΕΕ (ΔΗΜΕΛ, 1989-1990 και
PRC, 1995), ως βασικοί λόγοι της χαμηλής συνδικαλιστικής πυκνότητας
αναφέρονται, στην ίδια μελέτη, οι εξής:

* Η έλλειψη σωματείου στους χώρους εργασίας ιδιαίτερα στις μικρές
επιχειρήσεις, που έχει ως συνέπεια να καθίσταται αντικειμενικά δύσκολη η
συνδικαλιστική δραστηριότητα. Επιπλέον, το πρόβλημα της συνδικαλιστικής
πυκνότητας στις μικρές επιχειρήσεις εκτείνεται και από την μεγάλη διασπορά
αυτών των επιχειρήσεων που δυσκολεύει τα συνδικάτα να τις προσεγγίσουν.

Σύμφωνα με τα στοιχεία, το 94% του συνόλου των επιχειρήσεων απασχολεί από 1
έως 9 εργαζομένους, το 5% απασχολεί από 10-49 εργαζομένους και μόνο το 1%
απασχολεί πάνω από 100 εργαζομένους. Συνολικά, σε σύνολο 523.218 μικρών και
μεσαίων επιχειρήσεων (ΜΜΕ) με μέγεθος απασχόλησης από 1 έως 50 εργαζομένους,
εργάζονται 1.790.000 άτομα. Από τα εν λόγω στοιχεία είναι δυνατόν να
διεξάγουμε το συμπέρασμα ότι η συντριπτική πλειοψηφία των εργαζομένων,
εξαιτίας του ότι εργάζονται στις ΜΜΕ, είναι δύσκολο να οργανωθούν στα συνδικάτα.

Η κομματικοποίηση

* Η αρνητική γνώμη που έχουν σχηματίσει οι εργαζόμενοι για τη λειτουργία του
συνδικαλιστικού κινήματος, εξαιτίας της παραταξιοποίησης, της κομματικοποίησης
και της αδιαφορίας των συνδικάτων στα γενικότερα κοινωνικά προβλήματα των
εργαζομένων, όπως το περιβάλλον, το στεγαστικό, το συγκοινωνιακό, τα ναρκωτικά
κ.λπ.

Προφανώς, όλα τα ζητήματα που απορρέουν από την υποβάθμιση της ποιότητας ζωής,
έχουν σταθεροποιηθεί στις πρώτες θέσεις των προβλημάτων των μισθωτών, γεγονός
το οποίο θα πρέπει να λαμβάνεται σοβαρά υπόψη στη χάραξη της στρατηγικής των
συνδικαλιστικών οργανώσεων, επειδή η πλειοψηφία των μισθωτών πιστεύει ότι η
συνδικαλιστική ηγεσία δεν ανταποκρίνεται στις σύγχρονες ανάγκες. Ιδιαίτερα, η
κρίση εμπιστοσύνης μεταξύ εργαζομένων και συνδικάτων, καθώς επίσης η δυσπιστία
ή η επιφυλακτικότητα που δείχνουν απέναντι στη συνδικαλιστική ηγεσία και στον
συνδικαλιστικό τους εκπρόσωπο, τη ΓΣΕΕ, προέρχεται από τους μη
συνδικαλισμένους μισθωτούς και ειδικότερα από την εργαζόμενη νεολαία. Μάλιστα,
η συνδικαλιστική ένταξη των νέων μισθωτών ηλικίας 16-24 ετών είναι πολύ χαμηλή
(10,6%) σχετικά με τις μεγαλύτερες ηλικιακές ομάδες, όπου το ποσοστό
συνδικαλιστικής ένταξης είναι υψηλότερο. Τέλος, η μερίδα των εργαζομένων, η
οποία στέκεται, σήμερα, επιφυλακτικά απέναντι στα συνδικάτα και που είναι η
μεγαλύτερη συγκριτικά με αυτούς που δείχνουν εμπιστοσύνη στα συνδικάτα και σ’
αυτούς που δυσπιστούν συνολικά σ’ αυτά, αποτελεί και τον κρίσιμο χώρο για μια
ευνοϊκότερη αλλαγή στις σχέσεις εμπιστοσύνης.

Κοινά και χρόνος

*Η έλλειψη χρόνου, που οφείλεται στις υπερωρίες ή στην εργασία κατά τις
Κυριακές ή αργίες κ.λπ. Επίσης, αξίζει να σημειωθεί ότι η έλλειψη χρόνου είναι
μεγαλύτερη στις γυναίκες έναντι των ανδρών, γεγονός το οποίο φανερώνει ότι τα
οικογενειακά καθήκοντα είναι ένας σημαντικός παράγοντας που δεν επιτρέπει στις
γυναίκες να ασχοληθούν με τα κοινά.