Βόμβες υποκατάστατα της σκέψης

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Μπιλ Κλίντον επιχείρησε για ευνόητους λόγους να
υπερασπιστεί την πολιτική του για το Κοσσυφοπέδιο την περασμένη εβδομάδα.

Τα ΝΑΤΟϊκά αεροπλάνα έπληξαν στόχους σ’ ένα γιουγκοσλαβικό χωριό στα σύνορα με την Αλβανία

Δίνοντας έμφαση στη βαλκανική Ιστορία, και όχι στη σοβαρή ανάλυση, η παρέμβαση
του προέδρου Κλίντον δεν άμβλυνε την αίσθηση ότι η Αμερική διανύει μια ύφεση
στην εξωτερική πολιτική της, όπου οι βόμβες λειτουργούν ως υποκατάστατο της σκέψης.

Η κρίση του Κοσσυφοπεδίου ξεκίνησε ως μία από εκείνες τις μικρές, αλλά βίαιες
τοπικές διαμάχες που συμβαίνουν τακτικά σε όλο τον κόσμο. Συνήθως, οι δύο
μαχόμενες πλευρές αφήνονται στην τύχη τους και, αργά ή γρήγορα, η διαμάχη
σβήνει. Σε αυτήν την περίπτωση, όμως, η Ουάσιγκτον παρενέβη και ένα ζήτημα, το
οποίο ήταν αρχικά μικρής γεωπολιτικής σημασίας, έχει αναχθεί σε κρίση που
απειλεί να αποσταθεροποιήσει ολόκληρη τη δομή της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ.

Τώρα, τρεις από τις πλέον σημαντικές συνιστώσες αυτής της πολιτικής ­ το ΝΑΤΟ,
οι αμερικανορωσικές και οι αμερικανοκινεζικές σχέσεις ­ βρίσκονται σε μεγάλο κίνδυνο.

Είναι αλήθεια ότι οι εθνοκαθάρσεις του Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς αποτελούν
βαρβαρότητα. Αλλά, αντίθετα με ό,τι ο πρόεδρος Κλίντον τώρα ισχυρίζεται, τα
πράγματα επιδεινώθηκαν σοβαρά στη Σερβία μετά την επέμβαση του ΝΑΤΟ. Μέχρι
τότε, η κατάσταση εκεί δεν ήταν χειρότερη από αυτήν που ο Κλίντον και οι άλλοι
δυτικοί ηγέτες αντιμετώπιζαν με σχετική ψυχραιμία και αδιαφορία στην Τουρκία,
το Κασμίρ, το Σουδάν, τη Ρουάντα και την Κροατία.

Σε κάθε περίπτωση, ύστερα από επτά ατελέσφορες εβδομάδες βομβαρδισμών και
δείχνοντας πολύ μεγαλύτερη φροντίδα για την ασφάλεια των δικών του στρατιωτών
παρά για εκείνη των Κοσοβάρων ή των Σέρβων αμάχων πολιτών, το ΝΑΤΟ έχει
αποτύχει παταγωδώς στο να υπερισχύσει η θέλησή του.

Το «μυστικό» του νευρικού, αναποφάσιστου και ανίκανου χαρακτήρα του ΝΑΤΟ έχει
φανερωθεί πλέον και το κύρος του έχει ουσιωδώς πληγεί. Έχει πληγεί επίσης και
η προθυμία των κρατών-μελών του να εμπλακούν σε μελλοντικά στρατηγικά, πιο
σημαντικά και επείγοντα εγχειρήματα.

Και πιο επικίνδυνο απ’ όλα, θα έχει πληγεί η δύναμη του ηγετικού μέλους του
ΝΑΤΟ: των ΗΠΑ. Με μειωμένη την ικανότητά τους να υπερισχύουν, οι ΗΠΑ θα πρέπει
να καταφεύγουν στη βία ακόμη πιο συχνά. Οι κίνδυνοι της λανθασμένης εκτίμησης
θα πολλαπλασιαστούν.

Τελικά, για να αποδειχθεί λανθασμένη όλη η συζήτηση για το ότι ο πόλεμος έχει
ξεπεραστεί ως θεσμός και για τα λεγόμενα «έξυπνα» όπλα που κάνουν τη δουλειά
τους και επιτυγχάνουν τους στρατηγικούς στόχους τους χωρίς ανθρώπινες
απώλειες, χρειάσθηκε μία χώρα μονάχα του ειδικού βάρος της Σερβίας.