ΤΡΙΤΗ ΑΠΟΨΗ Ακροβατικές ασκήσεις

Κι εσύ, λοιπόν, με ποιους είσαι; Με τους «ρεαλιστές» ή με τους «σθεναρούς»; Με
τους «πατριώτες» ή με τους «φραγκολεβαντίνους»;

Η τραγωδία Οτζαλάν έβγαλε και πάλι στους δρόμους τα περίπολα που ελέγχουν το
εθνικό ή ευρωπαϊκό ενός εκάστου φρόνημα και ενημερώνουν τους σχετικούς
φακέλους. Κι έφερε στην επιφάνεια αυτήν τη θρυλική, αν και άτυπη, διαχωριστική
γραμμή, που χωρίζει στα δύο πολιτευτές και παραθυράκηδες, κόμματα,
πανεπιστημιακές συγκλήτους και αυτήν ακόμη την κεντρική υπηρεσία του
υπουργείου Εξωτερικών.

Και το πρόβλημα, βέβαια, δεν είναι η ύπαρξη μιας τέτοιας διαχωριστικής
γραμμής, εφόσον αυτή όντως υπάρχει και ομαδοποιεί ­ αυθαίρετα έστω και
απλουστευτικά ­ σε δύο αποκλίνοντα στρατόπεδα απόψεις και αναλύσεις περί
εθνικής στρατηγικής. Πώς θα γινόταν, άλλωστε, να συμφωνούμε όλοι με όλους, και
γιατί θα ήταν καλύτερα αν συμφωνούσαμε σε μία και μόνη απάντηση στην εθνική
αγωνία, σ’ έναν κόσμο τόσο ρευστό και μεταβατικό, όπου οι βεβαιότητες καταρρέουν;

Το πρόβλημα δεν είναι ούτε ο τρόπος ­ αυτό το στυλ «καφενείου των φιλάθλων» ­
με τον οποίο οργανώνεται η παθιασμένη σύγκρουση περί την διαχωριστική γραμμή,
την ώρα της κρίσης, με τους σοβαρούς ανθρώπους της μιας και της άλλης πλευράς
να αποσύρονται στη σιωπή, και τα μετερίζια να καταλαμβάνει ένας θίασος
ποικιλιών από ψώνια της δημοσιότητας, εμποράκους της δημοσιογραφίας,
φανατισμένους δερβίσηδες με έδρα στο Πάντειο, και προπάντων πολιτικάντηδες
έτοιμους να υψώσουν την μία ή την άλλη άποψη ως σημαία ευκαιρίας προς άγραν
ψήφων ή προώθηση εσωκομματικών επιδιώξεων.

Άλλο είναι το πρόβλημα: Ότι αυτή η διαχωριστική γραμμή, καίτοι υπαρκτή, στην
πραγματικότητα συγκαλύπτεται. Ότι αυτή η ένταση ανάμεσα σε ριζικά αποκλίνουσες
γραμμές, ενώ είναι παρούσα ακόμη και στα άδυτα των αδύτων του υπουργείου
Εξωτερικών, δεν τίθεται σε έναν σφοδρό, έστω, μα ανοιχτό δημόσιο διάλογο, αλλά
στην πράξη κουκουλώνεται.

Το πρόβλημα είναι ότι έτσι όπως αυτή η εγκάρσια γραμμή διαπερνά τα πολιτικά
κόμματα (τα δύο μεγάλα προπάντων), αντί να φέρνει στο φως τη διαφωνία και να
την καθαίρει μέσα από τον ανοιχτό διάλογο και την αντιπαράθεση, αφυδατώνεται,
απαλλάσσεται από το φορτίο της ανάλυσης, της τεκμηρίωσης, της ευθύνης, και
μεταλλάσσεται σε ένα διαφανές παιχνίδι εσωκομματικών συνωμοσιών και
εσωκομματικών συμψηφισμών και συμβιβασμών.

Παρακολουθούμε, έτσι, έναν αδιάκοπο χορό μεταμφιεσμένων, όπου όλοι άλλα λένε
κι άλλα εννοούν, με άλλους συμφωνούν και σε άλλο κόμμα ανήκουν, άλλη πολιτική
να εξαγγέλλουν κι άλλην οι «υπηρεσίες» τους εφαρμόζουν.

Και το αποτέλεσμα είναι η εξωτερική μας πολιτική να διαμορφώνεται διαρκώς μέσα
από αυτό το παιχνίδι των κομματικών συμψηφισμών και ισορροπιών, ως μια διαρκής
άσκηση εθνικής ακροβασίας.

Ο Κ. Μητσοτάκης, για παράδειγμα, έχει δημόσια δηλώσει ότι ως πρωθυπουργός
πίστευε σε μια ορισμένη πολιτική για το «Μακεδονικό», φοβόταν όμως ότι αν την
εφάρμοζε θα τον ανέτρεπε η Κοινοβουλευτική του Ομάδα και, εν τέλει, εφάρμοσε
μια μη-πολιτική, που δεν ήταν ούτε η δική του ούτε των αντιπάλων του, με
καταστροφικά για τη χώρα αποτελέσματα και δίχως κι ο ίδιος να αποφύγει, στο
τέλος, την ανατροπή του.

Το ίδιο, ο Κ. Σημίτης ομολόγησε δημόσια ότι οι πύραυλοι S-300 δεν ήταν δική
του επιλογή, δεν την πίστευε, κι όμως την υπηρέτησε επί τρία χρόνια, για να
την εγκαταλείψει εν τέλει κακήν κακώς, αφού πρώτα η χώρα είχε πληρώσει το
διπλωματικό κόστος κι ο ίδιος το πολιτικό κόστος.

Κάπως έτσι έγινε, μα με ακόμη τραγικότερες συνέπειες, και με την υπόθεση
Οτζαλάν. Ο Κ. Σημίτης εξήγγειλε μία πολιτική, την κρίσιμη ώρα εφάρμοσε μιαν
άλλη ­ με τον φόβο του… κ. Παπαθεμελή! και με την παρέμβαση των ίδιων
«άτυπων» μηχανισμών πολιτικής ­ για να προκύψει εν τέλει ένα αποτέλεσμα
τραγικό για τη χώρα και πολιτικά εξουθενωτικό για τον ίδιο.

Συμπέρασμα: Δεν είναι κακό να διαφωνούμε, αν διαφωνούμε, να είμαστε, αν
πρέπει, χωρισμένοι στα δύο. Το κακό είναι ότι η εξωτερική πολιτική της χώρας
είναι μια διαρκής άσκηση ακροβασίας ανάμεσα σε δύο ασύμβατες γραμμές, με το
ίδιο πάντα αποτέλεσμα: ένα εθνικό δυστύχημα για τη χώρα κι ένα πολιτικό
δυστύχημα για τον άτυπο ισορροπιστή.