Η επιστροφή της γηραιάς Δεξιάς

Ο κύριος Καραμανλής, στην πρόσφατη συνδιάσκεψη του κόμματός του, επιχειρώντας
να ενισχύσει την εντύπωση ότι διεκδικεί την εξουσία με σοβαρές πιθανότητες,
αναγκάστηκε να αποκαλύψει, εν μέρει, τι θα έκανε αν κέρδιζε τις εκλογές. Ας
δούμε λοιπόν τι σκέπτεται η αξιωματική αντιπολίτευση, σύμφωνα με όσα είπε ο
αρχηγός της και με όσα αυτά συνεπάγονται.

ΤΟ ΠΡΩΤΟ σημείο άξιο σχολιασμού είναι η πρόταση της Νέας Δημοκρατίας για την
ανεργία: αναδιανομή των επιδομάτων ανεργίας και μόνον. Καμία αναφορά στη
μείωση των ωρών εργασίας χωρίς μείωση των αποδοχών. Πλήρης αποσιώπηση της
πηγής του προβλήματος που είναι η δήθεν «σταθεροποιητική» πολιτική που έχει
επιβληθεί από τη Συνθήκη του Μάαστριχτ και διαιωνίζεται μέσα από το Σύμφωνο
Σταθερότητας, εκτός αν αυτό αναθεωρηθεί. Το απολύτως αντιφατικό είναι ότι ενώ
αυτή η περιοριστική πραγματικότητα γίνεται σιωπηρά αποδεκτή, η αξιωματική
αντιπολίτευση υπόσχεται υψηλότατους ρυθμούς ανάπτυξης, απολύτως ανέφικτους στο
πλαίσιο αυτό.

ΑΝΕΡΓΙΑ

Η πρόταση της Νέας Δημοκρατίας πάντως, ακόμα και αν υπερέβαινε αυτή την
αντίφαση, θα είχε ως αναπόφευκτη συνέπεια την επέκταση της ανεργίας, την
αύξηση της φτώχειας και την ανακατανομή του εισοδήματος εις βάρος των
ασθενέστερων τάξεων.

Το δεύτερο σημαντικό σημείο είναι η επιμονή στην ξεπερασμένη αντίληψη της
ιδιωτικοποίησης των ΔΕΚΟ. Με πρόσχημα τις υπαρκτές δυσλειτουργίες των δημοσίων
επιχειρήσεων κοινής ωφελείας, παρουσιάζεται ως λύση αυτό που δοκιμάστηκε στη
Μεγάλη Βρετανία και απέτυχε. Η βασική φιλοσοφία που υπαγορεύει τον δημόσιο
χαρακτήρα μιας ΔΕΚΟ είναι το χαμηλό κόστος κεφαλαίου που την καθιστά μη
ανταγωνίσιμη ώστε να παράγονται υπηρεσίες χαμηλού κόστους για το κοινωνικό
σύνολο και για τις παραγωγικές δραστηριότητες της χώρας. Αν υπάρχει ανάγκη
μιας μείζονος επένδυσης ή άσκησης ειδικής τιμολογιακής πολιτικής για
κοινωνικούς λόγους τα κεφάλαια αυτά εξασφαλίζονται από τον μέτοχο, δηλαδή το
κράτος. Αν μια ΔΕΚΟ ιδιωτικοποιηθεί, ουδείς εγγυάται την πραγματοποίηση των
αναγκαίων επενδύσεων και, πάντως, τα τιμολόγια της αυξάνονται ώστε να προκύψει
το απαραίτητο για κάθε ιδιωτική επένδυση κέρδος. Δύο παραδείγματα αποδεικνύουν
του επιχειρήματος το αληθές: Το πρώτο, η εκτόξευση των τιμολογίων του ΟΤΕ στα
ύψη λόγω των αλλεπάλληλων μετοχοποιήσεων με αποτέλεσμα οι οικογενειακοί
προϋπολογισμοί να επιβαρύνονται, ο πληθωρισμός να κλιμακώνεται και η κινητή
τηλεφωνία να γίνεται τιμολογιακά ανταγωνιστική με την τηλεφωνία σταθερής
βάσεως. Το δεύτερο παράδειγμα είναι η προσπάθεια ιδιωτικοποίησης των αστικών
συγκοινωνιών της τελευταίας κυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας, η οποία
δημιούργησε μεγαλύτερο χρέος και χειρότερες υπηρεσίες παρά ποτέ στον τομέα
αυτό. Το ζητούμενο όμως είναι να προχωρήσουμε στο 2000 και όχι να επιστρέψουμε
στο 1990.

Άλλο ενδιαφέρον σημείο της πρότασης της αξιωματικής αντιπολίτευσης είναι η
κατ’ ευφημισμόν στρατηγική της για τον αγροτικό τομέα. Ενώ οι εσωτερικές
αγροτικές οικονομίες των ισχυρών χωρών ­ όπως αυτή των ΗΠΑ ­ είναι πολύ μικρές
και πάντως απολύτως ρυθμιζόμενες με βάση τις τιμές που διαμορφώνονται στα
χρηματιστήρια εμπορευμάτων και την ίδια στιγμή το διεθνές εμπόριο παρουσιάζει
τάσεις απορρύθμισης, η Νέα Δημοκρατία αντί να υποστηρίζει την εξυγίανση της
οργάνωσης και της χρηματοδότησης, προτείνει τη μετατροπή της ελληνικής
γεωργίας σε μια νησίδα «ελεύθερης» αγοράς με «στόχο» τη μείωση του κόστους (με
τι τρόπο άραγε αν όχι με τη μείωση του εισοδήματος του παραγωγού). Άλλη
ανεδαφική ­ ευτυχώς ­ πρόταση με μόνο αποτέλεσμα ­ αν μπορούσε να υλοποιηθεί ­
την περιθωριοποίηση του αγρότη.

Η ΑΣΤΥΝΟΜΙΑ

Εξάλλου, παρακολουθώντας την εύλογη ανησυχία του πληθυσμού για την αύξηση της
εγκληματικότητας, η Νέα Δημοκρατία προτείνει την ένταση της αστυνόμευσης,
παραγνωρίζοντας ότι αν αυτή δεν συνοδεύεται από τον εκσυγχρονισμό της
εκπαίδευσης των αστυνομικών, τη δημοκρατική τους παιδεία και τη διαρκή
επιμόρφωση και άσκησή τους οδηγεί ευθέως σε αυταρχισμό και φαλκίδευση των
δημοκρατικών δικαιωμάτων του πολίτη. Αλλά η ευαισθησία της συντηρητικής
παράταξης για τέτοια θέματα ποτέ δεν καταγραφόταν στις προτεραιότητές της. Και
μια πινελιά λαϊκισμού: αύξηση των αποδοχών των αστυνομικών που κανείς φυσικά
δεν αρνείται, φθάνει να συνδυάζεται με τα προηγούμενα μέτρα.

Τέλος, ο πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας άγγιξε το θέμα της Παιδείας. Μίλησε για
ιδιωτικά Πανεπιστήμια, για αξιολόγηση διδασκόντων και διδασκομένων και για
αύξηση της χρηματοδότησης του εκπαιδευτικού συστήματος. Αν αυτά συνέβαιναν, το
αποτέλεσμα θα ήταν: πανεπιστημιακή εκπαίδευση στην Ελλάδα για όσους μπορούν να
την αγοράσουν ούτως ή άλλως στο εξωτερικό, αύξηση των οικογενειακών δαπανών
για σπουδές, εντατικοποίηση χωρίς σκοπό και αύξηση της σπατάλης, δεδομένου ότι
οι πρόσθετοι πόροι δεν αναφέρονται σε συγκεκριμένη αύξηση ή βελτίωση της
ποιότητας του εκπαιδευτικού έργου. Τα μέτρα αυτά λοιπόν θα έκαναν το
εκπαιδευτικό σύστημα πιο ταξικό, πιο αυταρχικό και λιγότερο ανταγωνιστικό από σήμερα.

Το βέβαιο είναι ότι η επιστροφή σε τόσο έωλες δεξιές θέσεις είναι μοναδική για
τα ευρωπαϊκά δεδομένα. Άλλα συντηρητικά ευρωπαϊκά κόμματα δεν επιμένουν σε
πολιτικές που δοκιμάστηκαν την περασμένη δεκαετία και οδήγησαν τελικά στις
εκλογικές τους ήττες.

ΝΕΩΤΕΡΙΣΜΟΣ

Μόνον εδώ φαίνεται ότι οι προβληματισμοί αυτοί δεν έφθασαν ακόμα. Αξιοσημείωτο
είναι ότι η όποια απήχηση θα μπορούσαν να βρουν οι θέσεις αυτές,
πολλαπλασιάζεται από τις αδυναμίες στην εφαρμογή της κυβερνητικής πολιτικής
του ΠΑΣΟΚ, αλλά κυρίως από τη μανία του νεωτερισμού της τελευταίας περιόδου.
Όταν η δεκαετία του ’80 χαρακτηρίζεται χαμένη δεκαετία από οικονομική και
κοινωνική άποψη και η πολιτική μας για την εθνική ασφάλεια λοιδορείται ως
υπερήφανη απομόνωση από στελέχη μας που υπηρέτησαν επί σειρά ετών από
κυβερνητικές θέσεις την πολιτική που σήμερα καταγγέλλουν, τότε δημιουργείται
σύγχυση στον λαό, που έτσι διολισθαίνει ευκολότερα προς συντηρητικές
κατευθύνσεις. Αυτή τη σύγχυση ακριβώς πρέπει να διαλύσει το ΠΑΣΟΚ για να
αποτρέψει την επιστροφή μιας τόσο γηραιάς Δεξιάς.

Ο Παντελής Οικονόμου είναι μέλος του Εκτελεστικού Γραφείου του ΠΑΣΟΚ και
βουλευτής Α’ Αθηνών.