ΣΗΜΑΤΑ

… φίλος του Μιττερράν. Ορντινάντσα και υπουργός του. Τώρα, ο Ρολάν Ντυμά
παραπέμπεται για σκάνδαλα ­ ροζ και γκρι. Η Κριστίν, μια από τις τότε ερωμένες
του και νυν κατήγορος, που αυτοσυστήνεται σε βιβλίο της ως «Putain de la
République», αποκαλύπτει ότι του αποσπούσε κρατικά μυστικά και τα
πουλούσε, και ότι τον κατηύθυνε στις αποφάσεις του. Άλλη ερωμένη, η Ναντέχ,
κόρη του υπουργού Άμυνας της Συρίας, περιέγραψε πώς ο Ρολάν έπαιρνε χοντρές
μίζες για όπλα που πουλούσε στον μπαμπά της και αλλού. Η ειρωνεία είναι ότι
τον ξεπεσμένο ερωτιδέα περιμένουν άλλες δυο γυναίκες να τον λιανίσουν. Οι δυο
δικαστίνες, που ανέλαβαν την υπόθεση.

… όμως (απόγονος του Αλεξάνδρου Δουμά) έγινε αφορμή να συζητηθεί, άλλη μια
φορά μετά την αμερικανική υπόθεση Λιουίνσκυ, η δεοντολογία περί τον έλεγχο της
ιδιωτικής ζωής των κυβερνητικών αξιωματούχων. Ακόμη και αν η ιδιωτική ζωή
αποτελεί υπόθεση αυστηρά προσωπική (αυτό υποτίθεται πιστεύει η Ευρώπη αντίθετα
απ’ την «πουριτανική» Αμερική), μπορεί άραγε ν’ αγνοήσει κανείς την επιρροή
που οι ιδιωτικές ώρες ενός αξιωματούχου έχουν στην άσκηση της δημόσιας
λειτουργίας του; Και πώς θα κριθεί το ποιόν ­ ή η επικινδυνότητα ­ αυτής της
επιρροής όταν ένας υπουργός διατηρεί άκρως μυστικές τις ιδιωτικές επαφές του
και συμβαίνει να είναι άτομο αδύνατου ή σκάρτου χαρακτήρα; Το θέμα, πέρα από
κάθε ηθικολογία, υπάρχει ­ και συζητείται επίμονα στα γαλλικά Μέσα. Υπό την
έννοια δηλαδή ότι η δημόσια και η ιδιωτική πλευρά ενός προσώπου δεν μπορεί να
είναι και τόσο ασύνδετες μεταξύ τους.

… ­ με πλειστηριασμό ­ έργων και ενθυμημάτων του Πάμπλο Πικάσο, που έγινε
την περασμένη βδομάδα στο Παρίσι, έδωσε στον κριτικό Σόρεν Μελικιάν την αφορμή
να ξεστομίσει το ασεβέστερο των ερωτημάτων. Αυτό που κανένας ποτέ δεν είχε
θέσει στον μαιτρ, και που ουδέποτε απαντήθηκε από εκείνον ­ μολονότι γνώριζε
περίφημα τις σχετικές συζητήσεις. Με μια κουβέντα: «Γιατί ζωγράφιζε έτσι ο
Πικάσο;». Τι σήμαιναν γι’ αυτόν, πραγματικά, ο κυβισμός και η λυσσαλέα
παραμόρφωση του ανθρώπινου προσώπου και του σώματος; Ο άγριος τεμαχισμός
αλόγων ή σκύλων, το εικαστικό ξεχαρβάλωμα λουλουδιών, μουσικών οργάνων και
άλλων πραγμάτων; Πίστευε όντως ότι έτσι πρέπει να είναι η ζωγραφική;

… βέβαια διατυπώνει την απορία του ο κριτικός. Αλλά δεν άντεξε άλλο, λέει.
Ιδίως όταν είδε τα εκπληκτικού κάλλους έργα της πρώιμης περιόδου του Πικάσο.
Πίνακες που σου κόβουν την ανάσα με την ευαισθησία και την αρμονία τους ­ όπως
τα πορτραίτα της Ντόρας Μάαρ, της γυναίκας που ο μάστορας της σχολής του
Παρισιού είχε λατρέψει. Και πλάι τους, τις πολύ πιο διάσημες «μουτζούρες».
Έργα, γράφει στη «Χέραλντ-Τρίμπιουν» ο Μελικιάν, που αν δεν ήξερες, θα ‘λεγες
πως είναι καρικατούρες από μαθητή του δημοτικού. (Η έκθεση περιλάμβανε ό,τι
είχε στην κατοχή της η Μάαρ, η οποία πέθανε πέρυσι 91 ετών, σε βαθειά
μοναξιά). Ο κριτικός υποστηρίζει ότι και άλλοι στην έκθεση ένοιωσαν όπως
αυτός. Υπαινίσσεται ότι τα συνεστραμμένα, αλλόκοτα έργα του μεγάλου
καλλιτέχνη, ένα είδος αυτοτραυματισμού θαρρείς, ήταν έμμεσα ένα φτύσιμο στην
κοινωνία όπου ζούσε και στην «ξοφλημένη Δυτική κουλτούρα» ­ η οποία έσπευδε
όμως να τα αγοράσει. Το ίδιο και στην έκθεση: Σε αστρονομικές τιμές πουλήθηκαν
οι «καρικατούρες». Πολύ φτηνότερα τα άλλα. Ο πελάτης θέλει «Πικάσο που να
βοά». Και το ‘ξερε και ο Παμπλίτο, κατά τον Μελικιάν.